Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, sáng 22/10, Quốc hội nghe Tờ trình dự án Luật Nhà ở (sửa đổi) do Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ.
Theo Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng, dự thảo Luật gồm 13 chương, 130 điều, giảm 68 điều so với Luật Nhà ở năm 2023. Dự thảo kế thừa các quy định còn phù hợp, đồng thời sửa đổi, bổ sung nhiều chính sách nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn.
Phát triển 4 nhóm nhà ở, áp dụng chính sách tương ứng
Một nội dung đáng chú ý là dự thảo Luật phân định 4 nhóm nhà ở, gồm: nhà ở thương mại, nhà ở cho thuê, nhà ở công vụ và nhà ở chính sách, để áp dụng chính sách tương ứng với từng nhóm.
Trong đó, dự thảo bổ sung một chương mới về phát triển nhà ở cho thuê, quy định về đối tượng được thuê, hình thức phát triển bằng vốn nhà nước và vốn ngoài nhà nước, yêu cầu đối với dự án, thủ tục đầu tư, chính sách ưu đãi chủ đầu tư, giá thuê và quản lý nhà ở cho thuê.
Đối với nhà ở thương mại, dự thảo cơ bản kế thừa quy định hiện hành, đồng thời chỉnh lý quy định về phân lô bán nền. Theo đó, tại đô thị loại III và các khu vực còn lại, địa phương sẽ quyết định khu vực được phép chuyển nhượng quyền sử dụng đất theo hình thức phân lô bán nền để người dân tự xây dựng nhà ở.
Với nhà ở chính sách, dự thảo quy định các loại hình gồm nhà ở của cán bộ cao cấp của Đảng và Nhà nước; nhà ở cho người có công và chương trình mục tiêu; nhà ở xã hội; nhà ở cho lực lượng vũ trang nhân dân và nhà ở phục vụ tái định cư.
Đáng chú ý, các quy định về phát triển nhà ở xã hội được sửa đổi theo hướng luật hóa những nội dung phù hợp của Nghị quyết số 201 của Quốc hội và Nghị quyết số 66.15 năm 2026 của Chính phủ. Dự thảo cũng chỉnh lý quy định về bán lại nhà ở xã hội sau 5 năm, đất phát triển nhà ở cho lực lượng vũ trang nhân dân và nghĩa vụ nhà ở xã hội của chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại, nhằm tháo gỡ vướng mắc trong quá trình thực hiện.
Miễn tiền thuê nhà công vụ cho người công tác ở địa bàn đặc biệt khó khăn
Đối với nhà ở công vụ, dự thảo cơ bản kế thừa quy định của Luật Nhà ở năm 2023, đồng thời bổ sung chính sách miễn tiền thuê nhà đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động được điều động, luân phiên, biệt phái đến công tác tại xã có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, khu vực biên giới, hải đảo.
Dự thảo Luật cũng hoàn thiện chính sách cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư, bổ sung nguyên tắc thực hiện dự án gắn với tái thiết đô thị và xử lý nhà chung cư khi bị phá dỡ gắn với bảo đảm quyền tài sản. Các quy định về quản lý, sử dụng nhà chung cư được sửa đổi nhằm nâng cao chất lượng quản lý, vận hành, hạn chế tranh chấp, khiếu nại.
Về sở hữu nhà ở tại Việt Nam của tổ chức, cá nhân nước ngoài, dự thảo sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan, trong đó bỏ quy định về sở hữu nhà ở riêng lẻ của tổ chức, cá nhân nước ngoài.
Bên cạnh các nội dung trên, dự thảo đẩy mạnh phân quyền, phân cấp cho chính quyền địa phương, theo đó 20/21 thủ tục thuộc thẩm quyền địa phương; chỉ còn thủ tục cho thuê nhà ở công vụ thuộc thẩm quyền của Bộ Xây dựng. Dự thảo đồng thời đề xuất cắt giảm 3/4 điều kiện kinh doanh, đơn giản hóa thành phần hồ sơ và rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục hành chính.
