Phát biểu tại Tọa đàm, Tổng biên tập Tạp chí Đồ uống Việt Nam Nguyễn Văn Chương nhấn mạnh, rượu, bia là một phần văn hóa của người Việt, nhưng hiện nay chúng ta đang đối mặt với một vấn đề nhức nhối là tình trạng rượu không rõ nguồn gốc, kém chất lượng đang tràn lan. Điều này không chỉ đe dọa sức khỏe cộng đồng mà còn làm tổn hại đến các doanh nghiệp làm ăn chân chính.
"Tọa đàm này là cơ hội để chúng ta cùng nhau nhìn thẳng vào thực tế và tìm ra giải pháp thiết thực để bảo vệ người tiêu dùng và xây dựng một thị trường minh bạch", ông Nguyễn Văn Chương chia sẻ.
Tiếp nối lời mở đầu của Tổng biên tập Nguyễn Văn Chương, PGS.TS Nguyễn Văn Việt – Chủ tịch Hiệp hội Bia - Rượu - Nước giải khát Việt Nam (VBA) nhấn mạnh vai trò của rượu, bia gắn liền với lịch sử văn hóa của người Việt.
Tuy nhiên hiện nay, tình trạng rượu phi thương mại, không rõ nguồn gốc, rượu giả, rượu nhái lan tràn gây ảnh hưởng nghiêm trọng không chỉ tới sức khỏe cộng đồng mà còn tạo ra sự cạnh tranh không lành mạnh, thất thu thuế cho Nhà nước và gây thiệt hại cho các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh rượu chân chính.
Bên cạnh đó còn có tình trạng bia cỏ, bia giá rẻ, bia nhái thương hiệu uy tín ảnh hưởng lớn tới quyền lợi người tiêu dùng và gây ra sự cạnh tranh không bình đẳng đối với các doanh nghiệp làm ăn chân chính .
Đi sâu vào thực trạng, ông Trần Việt Hùng - Trưởng phòng Nghiệp vụ Quản lý thị trường, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) đã trình bày về thực trạng sản xuất, kinh doanh rượu hiện nay, trong đó nêu rõ tình trạng rượu nhập lậu, giả, kém chất lượng vẫn diễn biến phức tạp và gia tăng vào các dịp cao điểm như lễ Tết.
Các loại rượu không rõ nguồn gốc này chủ yếu được tiêu thụ tại nhà hàng, quán bar, vùng nông thôn… gây thiệt hại cho doanh nghiệp chân chính, thất thu thuế nhà nước và ảnh hưởng đến sức khỏe người tiêu dùng. Kết quả kiểm tra, xử lý, năm 2024 đã phát hiện xử lý 206 vụ liên quan đến rượu. Từ đầu năm 2025 đến nay đã kiểm tra, xử lý 151 vụ liên quan đến rượu...
Để làm rõ hơn về nguy cơ, PGS.TS Nguyễn Huy Thịnh - nguyên cán bộ Viện Công nghệ sinh học và thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội phân tích sự khác biệt hóa học giữa ethanol (có thể uống) và methanol (độc hại); hướng dẫn cách nhận biết nguy cơ. Đồng thời, ông đã chỉ ra những nguyên nhân chính khiến rượu có chứa methanol.
Cảnh báo, ngộ độc methanol xảy ra nhanh, với các triệu chứng ban đầu giống say rượu nhưng có thể nhanh chóng tiến triển thành hôn mê, mù mắt và tử vong nếu không được cấp cứu kịp thời.
Dưới góc độ bảo vệ người tiêu dùng, ông Vũ Văn Trung – Phó Chủ tịch Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam đã đưa ra lời kêu gọi mạnh mẽ.
Ông cho biết: “Trong thời gian gần đây, trên thị trường rượu không rõ nguồn gốc, nhất là rượu chứa chất methanol độc hại, được bán ra khá nhiều, gây nguy hại cho sức khỏe, thậm chí an toàn tính mạng của người dùng. Đây không chỉ là nỗi lo, mà là tiếng chuông cảnh tỉnh cho xã hội, đòi hỏi phải sớm chấm dứt tình trạng này"!
Ông cũng thiết tha kêu gọi các tổ chức, cá nhân đang sản xuất, kinh doanh rượu không rõ nguồn gốc hãy chấm dứt hành vi này, đồng thời kiến nghị các cơ quan quản lý nhà nước cần vào cuộc khẩn trương, mạnh mẽ. Đối với người tiêu dùng, ông khuyên nên có nhận thức đúng đắn và kiên quyết tẩy chay rượu không rõ nguồn gốc.
Các đại biểu đã thảo luận và đề xuất nhiều giải pháp quản lý rượu hiện nay: Kiểm tra định kỳ và đột xuất trên thị trường, các cơ sở sản xuất, kinh doanh rượu ở nông thôn, thành phố, tình trạng rượu không tem nhãn, bán rượu trên mạng, áp dụng công nghệ truy xuất nguồn gốc, đẩy mạnh tuyên truyền- cảnh báo cộng đồng, bổ sung chế tài mạnh đối với hành vi pha chế rượu methanol.
Đồng thời, kiến nghị Chính phủ bổ sung kinh phí, phương tiện cho lực lượng chức năng và đẩy mạnh phối hợp liên ngành để đấu tranh hiệu quả đối với tình trạng rượu không rõ nguồn gốc.
Tại Tọa đàm, Nhà thơ Hồng Thanh Quang đã chia sẻ nét văn hóa thưởng rượu trong đời sống cũng như trong sáng tác văn học, nghệ thuật. Việc thưởng thức rượu là một nhu cầu thực tế, nhưng làm sao phải thưởng rượu một cách văn minh, đảm bảo an toàn cho bản thân và cộng đồng.
Đặc biệt là người tiêu dùng có nhu cầu sử dụng rượu an toàn, các nhà hàng, quán ăn, đơn vị cung cấp cần có trách nhiệm bán các sản phẩm đảm bảo rượu an toàn cho khách hàng, cần xử lý nghiêm những trường hợp bán rượu chứa methanol gây ngộ độc cho người tiêu dùng. Kiểm soát tốt nguồn cung sẽ góp phần đảm bảo an toàn cho người sử dụng, tránh những vụ ngộ độc đáng tiếc xảy ra.
