Viện Kinh tế Thế giới Kiel có trụ sở tại Đức tính toán rằng trong tháng 6, 7 và 8, nhập khẩu hàng hóa của Nga thấp hơn 24% so với cùng kỳ năm ngoái, dẫn đến chênh lệch nhập khẩu hàng tháng trị giá 4,5 tỷ USD. Sự sụt giảm này được cho là ảnh hưởng bởi hợp đồng thương mại với EU, giảm 43% do các lệnh trừng phạt cứng rắn của Brussels nhắm vào nền kinh tế Nga.
Trong khi đó, thương mại Nga - Trung Quốc đã tăng 23%, đưa nền kinh tế lớn thứ hai thế giới trở thành đối tác thương mại hàng đầu của Nga. Kể từ khi xung đột Nga - Ukraine nổ ra, đất nước xứ sở bạch dương đã ngừng công bố hầu hết dữ liệu ngoại thương.
Một tàu thương mại đi qua eo biển Bosphorus đến cảng biển Novorossiysk trên Biển Đen. Ảnh: FT.
Vincent Stamer, người đứng đầu Kiel Trade Indicator, cho biết: “Vì xuất khẩu của Trung Quốc không đủ để bù đắp cho sự sụt giảm thương mại của Nga với EU, nên những nỗ lực của Nga để thay thế hàng nhập khẩu từ châu Âu đang ngày càng trở nên khó khăn.
Ông nói thêm: “Các biện pháp trừng phạt do liên minh phương Tây áp đặt rõ ràng đang ảnh hưởng nặng nề đến nền kinh tế Nga và hạn chế đáng kể các lựa chọn tiêu dùng của người dân tại quốc gia này”.
Theo dữ liệu vận chuyển của 57 quốc gia và EU báo cáo trong tháng 10, lượng hàng hóa được bốc dỡ tại St Petersburg, một trung tâm thương mại quan trọng với châu Âu đang bằng một phần mười khối lượng của cùng tháng năm ngoái.
Dữ liệu chính thức riêng biệt của Trung Quốc được công bố vào thứ Hai (8/11) cho thấy giá trị xuất nhập khẩu của Trung Quốc với Nga đã tăng với tốc độ hàng năm là 35% trong tháng Mười. Mặc dù đây là một tỷ lệ hàng năm nhỏ hơn so với trong ba tháng trước đó, nhưng sự gia tăng này trái ngược hẳn với sự thu hẹp thương mại nói chung của Trung Quốc.
Theo Kiel, xuất khẩu và nhập khẩu hàng hóa của Nga trong tháng 10 giảm 2,6% và 0,4% so với tháng trước. Cùng với sự thu hẹp thương mại ở Đức và Mỹ, khối lượng thương mại toàn cầu hàng tháng đã giảm 0,8%.
Leah Fahy, nhà kinh tế học tại Capital Economics, cho biết: “Ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy nhu cầu suy yếu ở các nền kinh tế lớn đang ảnh hưởng đến thương mại thế giới. Bà dự báo rằng thương mại toàn cầu sẽ giảm trên mức cơ sở hàng năm kể từ năm tới khi nhiều quốc gia dần chìm trong suy thoái.
Nền kinh tế tập trung vào xuất khẩu của Đức tiếp tục bị ảnh hưởng bởi sự xáo trộn trong chuỗi cung ứng toàn cầu, khi nhập khẩu vào nước này giảm 0,9% và xuất khẩu cũng giảm nhẹ trong tháng 10, Kiel nói.
Tuy nhiên, có một số lạc quan đối với các nhà sản xuất Đức khi giá vận chuyển hàng hóa trên các tuyến đường giữa Trung Quốc và EU đã giảm 2/3 kể từ đầu năm, đưa giá một container chở hàng tiêu chuẩn xuống dưới 5.000 USD - mức giá ghi nhận lần đầu tiên sau hai năm.
Điều này theo sau sự gia tăng bất ngờ trong sản xuất công nghiệp của Đức trong tháng 9, mặc dù sản lượng giảm ở các nhà sản xuất sử dụng nhiều năng lượng nhất khi họ phản ứng với giá khí đốt và điện tăng cao.
Sản lượng hàng tháng tại các nhà máy của Đức tăng 0,6% do sản lượng ô tô và dược phẩm tăng mạnh. Tuy nhiên, sản lượng trong các lĩnh vực sử dụng nhiều năng lượng nhất của đất nước, chẳng hạn như hóa chất, kim loại và thủy tinh, đã giảm 0,9% - giảm cả năm xuống gần 10%.
Các đơn đặt hàng mới cho các nhà máy của Đức đã giảm 4% trong tháng 9 và các nhà phân tích tại Goldman Sachs cảnh báo rằng họ dự kiến dữ liệu khó khăn về nền kinh tế Đức sẽ "xấu đi đáng kể" kể từ tháng 10, đặc biệt là sau khi xuất khẩu của Trung Quốc sang EU giảm 9% so với cùng kỳ năm ngoái.
Lê Na (Theo FT)
