28 năm - Những dấu ấn đậm nét của Việt Nam tại Diễn đàn APEC

(NB&CL) Cách đây 28 năm, tháng 11/1998, tại thủ đô Kuala Lumpur của Malaysia, Việt Nam đã chính thức trở thành thành viên của Diễn đàn hợp tác kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC). Từ đó đến nay, qua gần 3 thập kỷ, Việt Nam đã để lại nhiều dấu ấn đáng tự hào trên tiến trình hợp tác APEC, khẳng định được uy tín và vị thế tại Diễn đàn.

Từ dấu mốc Kuala Lumpur 1998

Tiếp theo việc trở thành thành viên của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) năm 1995, tham gia sáng lập Diễn đàn hợp tác Á - Âu (ASEM) năm 1996, việc tham gia APEC năm 1998 đánh dấu bước chuyển quan trọng trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam.

Hành trình gia nhập APEC được ghi lại khá trọn vẹn trong cuốn sách “Bảo vệ lợi ích quốc gia – dân tộc của Việt Nam trong thời đại mới” do TS. Nguyễn Việt Lâm chủ biên, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia Sự thật xuất bản năm 2022. Theo đó, ngày 15/6/1996, Chính phủ Việt Nam đã nộp đơn xin gia nhập APEC. Tiếp đó, theo yêu cầu của APEC, tháng 8/1996, Việt Nam đã gửi cho APEC “Bản ghi nhớ Hệ thống chính sách kinh tế thương mại của Việt Nam” (Aide - memoire). Trong thời gian chờ được chính thức kết nạp, Việt Nam cũng đã xin tham gia ba nhóm công tác để làm quen và nắm bắt tình hình hoạt động của tổ chức.

Ngày 25/4/1997, Việt Nam gửi đơn xin tham gia với tư cách khách mời vào Nhóm công tác về xúc tiến thương mại; Nhóm công tác về khoa học và công nghệ công nghiệp và Nhóm chuyên gia về hợp tác kỹ thuật nông nghiệp của APEC. Đây là những Nhóm công tác mà Việt Nam có khả năng đóng góp, đồng thời có thể đem lại những lợi ích cụ thể cho Việt Nam. Sau nhiều nỗ lực không mệt mỏi, tháng 11/1998, tại Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao - Kinh tế APEC, Diễn đàn đã tuyên bố kết nạp Việt Nam, Nga và Pêru.

Theo hồi ức của nguyên Đại sứ Việt Nam tại Philíppin Trương Triều Dương, một trong những người thuộc nhóm viết đề án về việc “Việt Nam gia nhập APEC” thì khi APEC công bố kết nạp thêm Nga, Việt Nam, Pêru thì quốc tế đều bất ngờ vì Việt Nam mới chỉ là quan sát viên được một năm.

anh1.jpg
Phiên họp Hội nghị Bộ trưởng APEC lần thứ 10 tại Kuala Lumpur (Malaysia tháng 11/1998. Tại phiên khai mạc hội nghị, Việt Nam, Nga, Peru đã được kết nạp vào APEC, đưa tổng số thành viên APEC lên 21. Ảnh: TTXVN.

Trong bối cảnh Việt Nam vừa thoát khỏi thế bị bao vây cấm vận, kinh tế đất nước còn nhiều khó khăn, việc tham gia APEC có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với Việt Nam, là cơ chế hợp tác kinh tế đầu tiên ở tầm châu Á - Thái Bình Dương mà Việt Nam tham gia kể từ khi bước vào công cuộc đổi mới, là minh chứng về chủ trương hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng và toàn diện của đất nước. Sự kiện Kuala Lumpur 1998 đã trở thành dấu mốc lịch sử, đánh dấu bước triển khai mạnh mẽ chính sách đối ngoại rộng mở, đa phương hóa, đa dạng hóa và hội nhập kinh tế quốc tế của Đảng và Nhà nước ta, tạo động lực cho tiến trình đổi mới và hội nhập của đất nước trong gần 3 thập kỷ qua.

Là thành viên APEC, Việt Nam có vai trò, tiếng nói ngang hàng với nhiều trung tâm kinh tế hàng đầu thế giới trong việc xây dựng, định hình các luật lệ, quy tắc về kinh tế, thương mại khu vực. Diễn đàn APEC cũng là kênh quan trọng để Việt Nam thúc đẩy quan hệ song phương, góp phần tạo đan xen lợi ích dài hạn và đưa quan hệ với các đối tác đi vào chiều sâu, củng cố môi trường hòa bình, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển đất nước.

Chương trình hành động Hà Nội – dấu ấn nổi bật của APEC Việt Nam 2006

APEC 2006 của Việt Nam gồm 5 hội nghị bộ trưởng, 3 hội nghị các quan chức cấp cao, hàng trăm cuộc hội nghị và các cuộc gặp gỡ song phương được tổ chức từ đầu năm mà đỉnh cao là Tuần lễ Cấp cao APEC lần thứ 14 có sự tham dự của khoảng 10.000 đại biểu với nhiều hội nghị quan trọng, đặc biệt là hội nghị các nhà lãnh đạo 21 nền kinh tế diễn ra trong hai ngày 18 và 19/11.

Dưới sự chủ trì của Việt Nam, Hội nghị APEC 2006 đã kiên định nguyên tắc đồng thuận, cùng có lợi, đi tới nhiều thỏa thuận để cùng nhau nâng cơ hội hợp tác giữa các nền kinh tế APEC đạt tầm cao mới. Với chủ đề “Hướng tới một cộng đồng năng động vì phát triển bền vững và thịnh vượng”, Hội nghị đã thông qua 3 văn kiện quan trọng đối với sự phát triển của diễn đàn, bao gồm: Tuyên bố Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC lần thứ 14; Kế hoạch hành động Hà Nội và Tuyên bố về Chương trình nghị sự phát triển Doha của WTO. Trong đó, Kế hoạch hành động Hà Nội thực hiện Lộ trình Busan nhằm thực hiện các mục tiêu Bogor do Việt Nam đề xuất là một đóng góp quan trọng, cụ thể hóa các biện pháp thúc đẩy hợp tác thương mại đầu tư, phát triển bền vững, phòng chống dịch bệnh... Đặc biệt, dưới sự chủ trì của Việt Nam, lần đầu các nhà lãnh đạo APEC đạt được sự đồng thuận về việc đưa ra triển vọng dài hạn hướng tới mục tiêu hình thành Khu vực thương mại tự do của toàn khu vực châu Á - Thái Bình Dương (FTAAP).

Đóng góp nhiều sáng kiến có ý nghĩa thực tiễn tại APEC 2017

Sau lần đăng cai tổ chức lần đầu tiên năm 2006, Việt Nam tiếp tục tổ chức thành công xuất sắc Năm APEC 2017 với gần 250 sự kiện, đỉnh cao là Tuần lễ Cấp cao APEC lần thứ 25 tại thành phố biển Đà Nẵng.

anh2.jpg
Phối cảnh Trung tâm triển lãm Hội nghị APEC 2027.

Với tám văn kiện được thông qua tại Tuần lễ Cấp cao APEC 2017, trong đó quan trọng nhất là Tuyên bố Cấp cao Đà Nẵng “Tạo động lực mới, cùng vun đắp tương lai chung”, Việt Nam một lần nữa tô đậm dấu ấn của mình trên tiến trình hợp tác của APEC. Cam kết của các nhà lãnh đạo APEC “hướng tới thương mại, đầu tư mở và tự do trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương” và “ủng hộ một hệ thống thương mại đa phương dựa trên quy tắc, tự do, công bằng, mở, minh bạch và bao trùm,” thể hiện thông điệp mạnh mẽ về quyết tâm giữ vững các giá trị cốt lõi của APEC là thúc đẩy tự do hóa thương mại và đầu tư, ủng hộ hệ thống thương mại đa phương. Cam kết này còn có ý nghĩa biểu tượng to lớn, vượt trên tầm khu vực trong bối cảnh lo ngại về việc phân bổ không công bằng các lợi ích của toàn cầu hóa, chủ nghĩa bảo hộ thương mại có xu hướng gia tăng. Điều đó đã tạo xung lực mới cho liên kết kinh tế quốc tế và vun đắp niềm tin vào các lợi ích của việc thúc đẩy tự do hóa thương mại và đầu tư toàn cầu đối với tăng trưởng và thịnh vượng của từng nền kinh tế, từng khu vực và toàn thế giới.

Các thành viên cũng nhất trí thông qua sáng kiến của Việt Nam về hình thành Nhóm tầm nhìn APEC, hướng tới xây dựng một APEC vì người dân và doanh nghiệp, có khả năng thích ứng và đi đầu trong xử lý các thách thức toàn cầu, đóng góp tích cực vào việc xây dựng cộng đồng châu Á - Thái Bình Dương hòa bình, ổn định, năng động, gắn kết và thịnh vượng. Cũng theo sáng kiến của Việt Nam, Đối thoại đầu tiên giữa các nhà lãnh đạo APEC với 10 nhà lãnh đạo ASEAN diễn ra trong Tuần lễ Cấp cao đã góp phần đề cao vai trò cũng như chặng đường lịch sử 50 năm phát triển của ASEAN, khẳng định vai trò khởi xướng, điều phối các ý tưởng, sáng kiến liên kết kinh tế của APEC, đồng thời tăng cường sự bổ trợ, gắn kết giữa hai cơ chế quan trọng này.

Năm APEC 2027: Cơ hội để Việt Nam khẳng định sự phát triển trong kỷ nguyên vươn mình

Sáng 17/11 (theo giờ địa phương), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân Ngô Phương Ly và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã tới thành phố Thâm Quyến, Trung Quốc bắt đầu chương trình tham dự Tuần lễ Cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) lần thứ 33 và làm việc song phương tại Trung Quốc, từ ngày 17-20/11/2026, theo lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình và Phu nhân.

Tuần lễ Cấp cao APEC năm 2026 đánh dấu việc Việt Nam sẽ tiếp nhận vai trò chủ nhà APEC 2027 từ Trung Quốc. Đây không chỉ là dấu mốc trong tiến trình gần 30 năm tham gia APEC của Việt Nam mà còn là dịp để Việt Nam khẳng định vị thế, uy tín, trách nhiệm, năng lực điều phối ngày càng cao trong hợp tác khu vực sau hai lần đảm nhiệm vai trò chủ nhà APEC.

Chuyến công tác của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm được kỳ vọng góp phần tạo xung lực mới cho liên kết kinh tế khu vực, củng cố niềm tin vào thương mại, đầu tư và hợp tác cùng có lợi; đồng thời khẳng định cam kết của Việt Nam đối với Diễn đàn, chuẩn bị chu đáo cho vai trò chủ nhà APEC 2027 và thúc đẩy quan hệ Việt Nam - Trung Quốc phát triển ngày càng sâu sắc, thực chất. Là một thành viên tích cực, chủ động, có trách nhiệm, Việt Nam sẵn sàng cùng các thành viên xây dựng một cộng đồng châu Á - Thái Bình Dương mở, năng động, tự cường và hòa bình.

Theo kế hoạch, Tuần lễ Cấp cao APEC sẽ diễn ra vào tháng 11/2027 tại đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang. Việc tổ chức sự kiện đối ngoại đa phương quan trọng này không chỉ là dịp để Việt Nam tiếp tục ghi đậm dấu ấn là một thành viên tích cực, chủ động của Diễn đàn, mà còn mở ra cơ hội tăng cường quan hệ với các đối tác, tạo điều kiện thuận lợi hiện thực hóa các mục tiêu phát triển của đất nước.

Xem thêm

Sự sụp đổ bất ngờ của Ueno Bank khiến hàng triệu khách hàng không thể truy cập tài khoản. Ảnh: Ueno Bank

Ngân hàng Ueno Bank tại Paraguay sụp đổ như thế nào?

(CLO) Từ một ngân hàng số phát triển nhanh chóng với gần 3 triệu khách hàng, Ueno Bank tại Paraguay bất ngờ bị cơ quan quản lý can thiệp vì thiếu hụt vốn nghiêm trọng. Đằng sau sự sụp đổ này là những khoản cho vay rủi ro, sai lệch trong báo cáo tài chính và nghi vấn xung đột lợi ích, khiến hàng triệu người gửi tiền bị ảnh hưởng.

Canada xích lại gần châu Âu nhưng khó rời xa Mỹ

Canada xích lại gần châu Âu nhưng khó rời xa Mỹ

(CLO) Việc Canada cam kết hướng tới trở thành thành viên liên kết đầu tiên của Liên minh châu Âu (EU) đánh dấu bước tiến mới trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương. Tuy nhiên, động thái này không đồng nghĩa Ottawa muốn tạo đối trọng hay tìm kiếm một đối tác thay thế Washington.

 Điều gì chờ đợi Tổng thống Trump nếu đảng Dân chủ giành lại Quốc hội Mỹ?

Điều gì chờ đợi Tổng thống Trump nếu đảng Dân chủ giành lại Quốc hội Mỹ?

(CLO) Đảng Dân chủ đang kỳ vọng giành lại quyền kiểm soát lưỡng viện trong cuộc bầu cử ngày 3/11 để làm đòn bẩy đối trọng. Nếu thành công, họ sẽ nắm trong tay các đặc quyền hiến định nhằm giám sát, điều tra và trực tiếp kiềm chế quyền lực hành pháp của Tổng thống Donald Trump trong nửa sau nhiệm kỳ.

Cán cân quyền lực trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ

Cán cân quyền lực trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ

(NB&CL) Ngày 3/11 tới, cử tri Mỹ sẽ lựa chọn Quốc hội khóa mới cùng nhiều vị trí lãnh đạo cấp bang. Diễn ra giữa nhiệm kỳ thứ hai của Tổng thống Donald Trump, cuộc bầu cử có thể điều chỉnh tương quan quyền lực tại Washington, tác động đến chương trình nghị sự của Nhà Trắng và định hình bước chuẩn bị cho cuộc đua Tổng thống năm 2028. Trong bối cảnh đa số tại Quốc hội Mỹ khá mong manh, những thay đổi nhỏ về số ghế cũng có thể tạo ra những thay đổi chính trị đáng kể.

Mỹ loại DeepSeek khỏi cơ quan chính phủ và vấn đề chủ quyền dữ liệu AI quốc gia

Mỹ loại DeepSeek khỏi cơ quan chính phủ và vấn đề chủ quyền dữ liệu AI quốc gia

(CLO) Quyết định của Bộ An ninh Nội địa Mỹ yêu cầu loại bỏ DeepSeek khỏi hệ thống công nghệ thông tin của các cơ quan hành pháp dân sự liên bang cho thấy một thay đổi đáng chú ý trong cách các quốc gia lựa chọn công nghệ. Chất lượng và giá thành vẫn quan trọng nhưng ngày càng phải được cân nhắc cùng an ninh dữ liệu, quyền kiểm soát hệ thống và lợi ích quốc gia.

Bình đẳng giới và những thách thức trong kỷ nguyên AI

Bình đẳng giới và những thách thức trong kỷ nguyên AI

(NB&CL) Trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra nhiều cơ hội nâng cao năng suất lao động, tiếp cận tri thức và thúc đẩy bình đẳng giới, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ gia tăng định kiến và bất bình đẳng về cơ hội phát triển. Kinh nghiệm quốc tế cho thấy, bình đẳng giới trong kỷ nguyên AI không chỉ đòi hỏi quyền tiếp cận công nghệ, mà còn phải bảo đảm sự tham gia và thụ hưởng công bằng của phụ nữ.

ASEAN tăng cường phối hợp, chủ động ứng phó với các thảm họa thiên nhiên

ASEAN tăng cường phối hợp, chủ động ứng phó với các thảm họa thiên nhiên

(CLO) Giữa lúc những thảm họa thiên nhiên ngày càng khó lường, ASEAN đang chủ động chuẩn bị cho tình huống xấu nhất bằng các cuộc diễn tập cứu trợ đa quốc gia. Mục tiêu rất rõ ràng: tăng cường phối hợp lực lượng, chia sẻ thông tin và sẵn sàng hỗ trợ người dân khi thảm họa thực sự xảy ra.

Hàng không thế giới lại chao đảo vì xung đột Trung Đông

Hàng không thế giới lại chao đảo vì xung đột Trung Đông

(CLO) Sân bay King Khalid ở thủ đô Riyadh của Ả Rập Xê Út bị tấn công 4 lần trong 5 ngày gần đây bởi tên lửa và máy bay không người lái của lực lượng Houthi. Chuỗi sự kiện cho thấy hàng không thế giới một lần nữa phải chịu liên lụy từ cuộc xung đột tại Trung Đông.

Tháng 10 và cuộc đua trở lại Mặt trăng

Tháng 10 và cuộc đua trở lại Mặt trăng

(NB&CL) Tại Antalya, Thổ Nhĩ Kỳ, các đại diện cấp cao của những nước tham gia Hiệp ước Artemis (Artemis Accords) đang bàn về các nguyên tắc cho hoạt động trên Mặt trăng, trong lúc số thành viên sáng kiến này đã lên 76 và các chương trình đưa người trở lại Mặt trăng bước vào giai đoạn mới.

Greenland và Iceland trong tính toán chiến lược của Mỹ ở Bắc Cực

Greenland và Iceland trong tính toán chiến lược của Mỹ ở Bắc Cực

(CLO) Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã đến thủ đô Reykjavik ngày 5/10, đánh dấu chuyến thăm Iceland đầu tiên của một quan chức ngoại giao cấp cao Mỹ kể từ năm 2021. Động thái này diễn ra trong bối cảnh khu vực Bắc Cực đang ngày càng gia tăng tầm quan trọng chiến lược đối với Washington trên các phương diện an ninh, tuyến hàng hải và tài nguyên.

Pháp và Tây Ban Nha thắt chặt quan hệ trong bối cảnh nhiều sức ép

Pháp và Tây Ban Nha thắt chặt quan hệ trong bối cảnh nhiều sức ép

(CLO) Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Tây Ban Nha của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron (ngày 29 – 30/9) diễn ra trong bối cảnh quan hệ song phương đang đón nhận nhiều xung lực phát triển mới, song cũng đan xen không ít thách thức cần tháo gỡ ở cả bình diện song phương lẫn nội bộ mỗi nước.

Thế giới phòng chống thiên tai: Làm sao để từ “biết trước” trở thành “kịp thời hành động”?

Thế giới phòng chống thiên tai: Làm sao để từ “biết trước” trở thành “kịp thời hành động”?

(NB&CL) Từ Nepal đến Indonesia, những thiên tai gần đây cho thấy năng lực cảnh báo đang tiến rất nhanh về công nghệ nhưng vẫn có thể mắc kẹt ở những mắt xích tưởng như rất nhỏ. Trong bối cảnh Liên hợp quốc đặt mục tiêu tất cả các nước đều có năng lực cảnh báo sớm vào năm 2027, khoảng cách giữa “biết trước” và “kịp thời hành động” trở thành câu hỏi quan trọng.

Hội nghị thượng đỉnh BRICS 2026: Củng cố hợp tác, thúc đẩy đối thoại

Hội nghị thượng đỉnh BRICS 2026: Củng cố hợp tác, thúc đẩy đối thoại

(NB&CL) Trong bối cảnh tình hình quốc tế tiếp tục diễn biến phức tạp, cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn gia tăng, nhiều điểm nóng an ninh kéo dài và kinh tế thế giới đứng trước những biến động khó lường, Hội nghị thượng đỉnh BRICS năm 2026 tại New Delhi, Ấn Độ, được tổ chức trong điều kiện vừa có nhiều cơ hội, vừa đối mặt với không ít thách thức.

Cỡ chữ bài viết: