AI giúp tòa soạn Mỹ giải mã hàng trăm trang tài liệu vụ xả súng hàng loạt

Khoảng 8 giờ 30 sáng ngày 27/8, Robin Westman nổ súng qua cửa sổ kính màu của Nhà thờ Công giáo Truyền tin ở Minneapolis, giết chết hai trẻ em và làm bị thương 21 người khác trước khi tự sát.

Trong khi các phóng viên tỏa đi hiện trường và điều tra lý lịch hung thủ, nhóm khác của tờ Star Tribune đối mặt một thách thức khác: hàng loạt video do Westman đăng tải cùng hàng trăm trang tài liệu bằng ký tự lạ.

Nhờ Phòng thí nghiệm AI của tòa soạn, kỹ sư đổi mới tin tức Dana Chiueh đã sử dụng ChatGPT để xác định đó là “Faux Cyrillic” - kiểu chữ giả tiếng Nga nhưng thực chất mã hóa từ tiếng Anh. AI hỗ trợ dịch nhanh các đoạn văn chứa nội dung ca ngợi kẻ giết người hàng loạt, ám ảnh về các vụ xả súng trường học và về súng đạn. Tuy nhiên, để bảo đảm tính chính xác, các phóng viên đã nhờ chuyên gia ngôn ngữ xác minh bản dịch, tránh sai lệch có thể làm thay đổi ý nghĩa.

untitled.png
Phó Tổng thống Mỹ JD Vance tưởng nhớ các nạn nhân của vụ xả súng tại Nhà thờ Công giáo Truyền tin ở Minneapolis. Ảnh: JD Vance

Trong quá trình dịch, nhóm nhận thấy AI nhiều lần mắc lỗi, từ đọc sai chữ viết tay đến tạo ra “ảo giác”. Ví dụ, một đoạn bị AI dịch thành “Tôi chưa bao giờ có cha, bạn thân hay gia đình”, trong khi bản gốc thực ra là “Tôi chưa bao giờ chứng kiến một người bạn thân hay người thân nào qua đời”. Những điểm sai sót này chỉ được sửa nhờ sự tham gia của phiên dịch viên chuyên nghiệp.

Dù vậy, sự hỗ trợ của AI đã rút ngắn đáng kể thời gian giải mã gần 200 trang tài liệu, khoảng hơn 150.000 từ. Các thông tin được trích xuất giúp nhóm báo chí vẽ lại bức tranh về cuộc đời Westman: những lần ghé cửa hàng súng, trường bắn, các mối quan hệ cá nhân và kế hoạch hành động. Từ đó, Star Tribune có thể xuất bản cả bài điều tra nhanh lẫn hồ sơ chi tiết về hung thủ chỉ trong vài ngày sau vụ việc.

Các phóng viên cho rằng AI không thay thế được kiểm chứng con người, nhưng đã chứng minh giá trị trong bối cảnh tin nóng cần tốc độ. Như phóng viên Walker Orenstein nhận xét: “Ban đầu tôi không tin bất cứ điều gì AI đưa ra. Nhưng sau khi đối chiếu, tôi có thể thấy điều này thực sự hữu ích”.

Trải nghiệm này cũng trở thành bước thử nghiệm để Star Tribune cân nhắc cách ứng dụng AI trong báo chí tương lai, vừa tận dụng lợi thế công nghệ vừa giữ vững chuẩn mực xác minh và đạo đức nghề nghiệp.

Xem thêm

Độc giả ngày càng tin nhà báo hơn thương hiệu báo chí

Độc giả ngày càng tin nhà báo hơn thương hiệu báo chí

(CLO) Các số liệu và thảo luận tại nhiều sáng kiến của Hiệp hội Tin tức và Truyền thông Quốc tế (INMA) cho thấy mối quan hệ giữa độc giả với từng nhà báo, người sáng tạo nội dung đang ngày càng có giá trị, trong khi sức mạnh của thương hiệu báo chí truyền thống không còn đủ để giữ chân công chúng.

Luật Báo chí 2025: Cơ hội mới, động lực mới cho báo chí địa phương

Luật Báo chí 2025: Cơ hội mới, động lực mới cho báo chí địa phương

(CLO) Với các cơ quan báo chí địa phương, tác động của Luật Báo chí 2025 không chỉ nằm ở những quy định mới về quản lý hoạt động báo chí. Điều đáng chú ý hơn là một tư duy mới đang được đặt ra: từ “thuần quản lý hành chính” sang “đồng hành và kiến tạo phát triển” trong môi trường truyền thông số.

Tương lai ngành truyền thông: AI làm tin thường nhật, nhà báo tập trung tạo nội dung khác biệt

Tương lai ngành truyền thông: AI làm tin thường nhật, nhà báo tập trung tạo nội dung khác biệt

(CLO) Sau một tuần tham dự Hội nghị bàn tròn CEO của INMA tại Vail (Mỹ), với sự góp mặt của khoảng 40 lãnh đạo các tổ chức báo chí, nhiều quan điểm về tương lai ngành truyền thông đã được đưa ra, trong đó nổi bật là việc tự động hóa các công việc thường nhật và tăng đầu tư vào những nội dung tạo khác biệt.

Khi AI ngày càng mạnh, tòa soạn phải mạnh lên từ bên trong

Khi AI ngày càng mạnh, tòa soạn phải mạnh lên từ bên trong

(CLO) Rời xa giai đoạn thí điểm rời rạc, báo chí đang bước vào kỷ nguyên ứng dụng AI sâu vào quy trình và hạ tầng. Cuộc đua công nghệ giờ đây không thuộc về ai sở hữu nhiều công cụ hơn, mà được định đoạt bởi năng lực biến dữ liệu và tri thức tòa soạn thành sức mạnh nội tại.

Luật Báo chí 2025: Cơ quan báo chí được liên kết sản xuất nội dung, bổ sung nguồn thu mới

Luật Báo chí 2025: Cơ quan báo chí được liên kết sản xuất nội dung, bổ sung nguồn thu mới

(CLO) Luật Báo chí 2025 cho phép cơ quan báo chí liên kết với cơ quan báo chí khác, tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước để cùng sản xuất nội dung. Luật cũng bổ sung các nguồn thu từ bán quyền đọc, nghe, xem, cấp phép khai thác, sử dụng tác phẩm báo chí; đồng thời quy định cụ thể hơn về xuất nhập khẩu sản phẩm báo chí.

Bản quyền báo chí giữa 'cơn lốc' sao chép và khai thác dữ liệu

Bản quyền báo chí giữa 'cơn lốc' sao chép và khai thác dữ liệu

(CLO) Một bài báo có thể mất nhiều ngày tác nghiệp, xác minh, biên tập nhưng chỉ cần vài phút để bị sao chép. Video bị cắt ghép, livestream lại; dữ liệu bị tự động "cào" cho các hệ thống công nghệ. Công nghệ giúp báo chí lan xa hơn, nhưng cũng khiến tài sản trí tuệ của tòa soạn dễ bị khai thác hơn bao giờ hết.

Tòa soạn của tương lai sẽ được điều hành bằng dữ liệu

Tòa soạn của tương lai sẽ được điều hành bằng dữ liệu

(NB&CL) Cuộc cạnh tranh của báo chí đang thay đổi. Trong kỷ nguyên AI, khoảng cách giữa các tòa soạn sẽ không còn được tạo ra bởi việc ứng dụng thêm một công nghệ mới, mà bởi năng lực quản trị, khả năng tổ chức dữ liệu và những lựa chọn chiến lược được thực hiện từ hôm nay. Khi công nghệ dần trở thành điều kiện phổ biến, dữ liệu sẽ là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và vị thế của mỗi cơ quan báo chí.

Chuyên gia Lê Quốc Vinh: 'Đổi mới sáng tạo lớn nhất của báo chí là thực hiện tốt hơn vai trò hạ tầng niềm tin'

Chuyên gia Lê Quốc Vinh: 'Đổi mới sáng tạo lớn nhất của báo chí là thực hiện tốt hơn vai trò hạ tầng niềm tin'

(CLO) “Trong một thế giới mà thông tin ngày càng dư thừa nhưng niềm tin ngày càng khan hiếm, đổi mới sáng tạo lớn nhất của báo chí có lẽ không nằm ở việc sản xuất thêm nội dung, mà ở việc thực hiện tốt hơn vai trò hạ tầng niềm tin cho phát triển” - ông Lê Quốc Vinh, Chủ tịch Le Group of Companies, nhấn mạnh khi đề xuất cách tiếp cận 'Báo chí Hạ tầng Niềm tin'.

VnExpress: Làm chủ dữ liệu để hiểu độc giả và tối ưu sản phẩm

VnExpress: Làm chủ dữ liệu để hiểu độc giả và tối ưu sản phẩm

(NB&CL) Với VnExpress, xây dựng năng lực dữ liệu bắt đầu từ nhu cầu trả lời những câu hỏi rất cụ thể về độc giả và sản phẩm: Vì sao pageview tăng hoặc giảm? Độc giả là ai? Họ đến và đi vì điều gì? Làm thế nào để kéo họ quay lại và tương tác? Sau nhiều năm xây dựng hệ thống riêng, dữ liệu trở thành một phần trong cách tòa soạn phân tích nội dung, hiểu độc giả và vận hành sản phẩm.

AI mạnh đến đâu, phụ thuộc dữ liệu đến đó

AI mạnh đến đâu, phụ thuộc dữ liệu đến đó

(NB&CL) AI đang đi rất nhanh từ một công nghệ được báo chí thử nghiệm sang một năng lực được tích hợp vào hoạt động tác nghiệp. Nhưng phía sau những mô hình ngôn ngữ ngày càng mạnh vẫn tồn tại một điều kiện nền tảng: AI chỉ thực sự tạo ra giá trị khi nó được cung cấp dữ liệu đủ tốt, đủ ngữ cảnh và có thể sử dụng một cách đáng tin cậy.

Tòa soạn không thiếu dữ liệu, mà thiếu năng lực khai thác

Tòa soạn không thiếu dữ liệu, mà thiếu năng lực khai thác

(NB&CL) Một tòa soạn có thể tích lũy hàng triệu bài viết, hình ảnh, video sau nhiều năm hoạt động nhưng chưa chắc đã sở hữu một kho dữ liệu có giá trị. Khi thông tin còn phân tán, thiếu cấu trúc và khó kết nối, dữ liệu dù nhiều vẫn chưa thể trở thành nguồn lực tạo ra những giá trị mới.

Cỡ chữ bài viết: