Hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027), Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ đã phát động Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, diễn ra từ ngày 15/3/2026 đến ngày 27/7/2027.
Chiến dịch đặt mục tiêu tạo bước đột phá trong công tác tìm kiếm, quy tập, lấy mẫu và giám định ADN, góp phần trả lại tên cho hàng nghìn liệt sĩ còn chưa xác định được danh tính trên cả nước.
Là địa phương có số lượng lớn nghĩa trang và phần mộ liệt sĩ, Bắc Ninh đã nhanh chóng xây dựng kế hoạch triển khai với quyết tâm hoàn thành các chỉ tiêu được giao. Theo rà soát của Ban Chỉ đạo 515 tỉnh, toàn tỉnh hiện có 311 nghĩa trang liệt sĩ với 35.847 phần mộ. Trong đó có 2.758 phần mộ chưa có thông tin, nằm tại 215 nghĩa trang thuộc 92 xã, phường, cần được lấy mẫu phục vụ giám định ADN để xác định danh tính.
Đây được đánh giá là khối lượng công việc rất lớn, trải rộng trên phạm vi toàn tỉnh, đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa lực lượng quân sự, công an, ngành lao động - thương binh và xã hội, y tế, chính quyền cơ sở cùng các cơ quan chuyên môn về giám định ADN.
Tại hội nghị triển khai chiến dịch và tập huấn lấy mẫu, số hóa hài cốt liệt sĩ diễn ra đầu tháng 6/2026, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Lê Xuân Lợi nhấn mạnh, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, thể hiện trách nhiệm của thế hệ hôm nay đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Chiến dịch không chỉ nhằm hoàn thành nhiệm vụ chuyên môn mà còn góp phần giáo dục truyền thống yêu nước, củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng và Nhà nước.
Điểm mới của chiến dịch lần này là việc ứng dụng mạnh mẽ khoa học công nghệ vào công tác xác định danh tính liệt sĩ. Sau nhiều năm chủ yếu dựa vào hồ sơ lưu trữ, nhân chứng và phương pháp thực chứng, việc lấy mẫu hài cốt để giám định ADN được kỳ vọng sẽ mở ra cơ hội xác định danh tính cho hàng nghìn phần mộ còn thiếu thông tin.
Theo kế hoạch, Bắc Ninh triển khai thí điểm công tác lấy mẫu tại một số địa bàn trước khi mở rộng trên toàn tỉnh, đồng thời phấn đấu hoàn thành việc lấy mẫu đối với toàn bộ 2.758 phần mộ chưa có thông tin trong quý I/2027, sớm hơn thời hạn kết thúc chiến dịch. Song song với đó là số hóa toàn bộ dữ liệu mộ liệt sĩ, chuẩn hóa thông tin, xây dựng cơ sở dữ liệu điện tử để phục vụ công tác đối sánh ADN trong thời gian tới.
Viện Pháp y Quân đội cũng phối hợp tổ chức tập huấn cho lực lượng thực hiện về quy trình lấy mẫu, bảo quản mẫu, số hóa dữ liệu và sử dụng phần mềm quản lý nhằm bảo đảm tính chính xác, khoa học trong toàn bộ quá trình triển khai.
Không chỉ tập trung vào chuyên môn, Bắc Ninh còn đẩy mạnh công tác tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và nhân dân về ý nghĩa của chiến dịch. Thông qua các phương tiện truyền thông và nền tảng số, tỉnh khuyến khích người dân cung cấp thông tin về nơi an táng liệt sĩ, phối hợp với cơ quan chức năng trong quá trình rà soát, xác minh và hoàn thiện hồ sơ.
Trên phạm vi cả nước, Chiến dịch 500 ngày đêm đặt mục tiêu tìm kiếm, quy tập khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ, hoàn thành lấy mẫu các phần mộ chưa xác định danh tính tại các nghĩa trang liệt sĩ, giám định khoảng 18.000 mẫu ADN, đồng thời xây dựng và hoàn thiện cơ sở dữ liệu gen thân nhân liệt sĩ phục vụ công tác đối sánh trong những năm tiếp theo.
Trong hành trình ấy, Bắc Ninh không chỉ thực hiện một nhiệm vụ chính trị theo kế hoạch, mà còn đang góp phần hiện thực hóa khát vọng của hàng nghìn gia đình liệt sĩ: tìm lại tên tuổi cho người đã khuất, để mỗi phần mộ không còn là những dòng chữ "chưa biết tên", và để đạo lý tri ân của dân tộc được tiếp nối bằng những hành động thiết thực, bền bỉ và đầy trách nhiệm.
