Luật Báo chí sửa đổi năm 2025: Mở rộng không gian số, tạo động lực cho kinh tế báo chí

Quan điểm này được đưa ra tại Tọa đàm "Những điểm mới trong Luật Báo chí sửa đổi năm 2025" tổ chức ngày 16/4 tại Hà Nội.

img4386-1776311108192845806534.webp
Ông Nguyễn Văn Hiếu – Phó Cục trưởng Cục Báo chí (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) chia sẻ về những điểm mới của Luật Báo chí sửa đổi năm 2025. (Ảnh: NĐT)

Giữ nguyên tắc nền tảng, tăng khả năng thích ứng thực tiễn

Phó Cục trưởng Cục Báo chí Nguyễn Văn Hiếu cho biết việc sửa đổi Luật Báo chí được thực hiện trên cơ sở quán triệt các định hướng lớn của Đảng về công tác báo chí, đồng thời xuất phát từ yêu cầu thực tiễn khi hoạt động báo chí chịu tác động mạnh của sự phát triển công nghệ số và truyền thông đa nền tảng.

Theo ông, mục tiêu cốt lõi của lần sửa đổi này là hoàn thiện hành lang pháp lý theo hướng đồng bộ, rõ ràng, có khả năng điều chỉnh linh hoạt nhưng vẫn bảo đảm định hướng chính trị – pháp lý của Báo chí cách mạng Việt Nam.

Luật tiếp tục khẳng định báo chí Việt Nam là Báo chí cách mạng, đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước và hoạt động trong khuôn khổ pháp luật. Đây là nguyên tắc xuyên suốt trong thiết kế chính sách báo chí.

Ông Nguyễn Văn Hiếu nhấn mạnh yêu cầu cân bằng giữa hai yếu tố: bảo đảm quyền tự do báo chí, quyền tự do ngôn luận trên báo chí của công dân theo Hiến pháp, đồng thời kiểm soát để tránh việc lạm dụng gây ảnh hưởng đến lợi ích Nhà nước, tổ chức và cá nhân. Cách tiếp cận này được xác định là “cân bằng giữa quyền và trách nhiệm” trong hoạt động báo chí.

Một điểm đáng chú ý trong lần sửa đổi này là cách thiết kế luật theo hướng khung và nguyên tắc. Các quy định mang tính ổn định được đưa vào luật, trong khi những nội dung mang tính kỹ thuật, thay đổi theo thực tiễn sẽ giao Chính phủ và các bộ, ngành hướng dẫn chi tiết. "Điều này giúp luật có độ linh hoạt cao hơn, phù hợp với tốc độ biến đổi nhanh của môi trường truyền thông hiện đại", ông Hiếu nhận định.

Bên cạnh đó, Luật cũng nhấn mạnh yêu cầu tăng cường phân cấp, phân quyền, cải cách thủ tục hành chính và bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật, đặc biệt trong bối cảnh chuyển đổi số và Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang tác động mạnh đến hoạt động báo chí.

Kênh nội dung số của cơ quan báo chí được công nhận là sản phẩm báo chí chính thức

Một nội dung được đánh giá là bước tiến quan trọng trong Luật Báo chí sửa đổi 2025 là việc mở rộng không gian hoạt động của báo chí trên nền tảng số.

Ông Hiếu cho biết, các kênh nội dung số của cơ quan báo chí không chỉ được xem là phần mở rộng, mà được xác định là sản phẩm báo chí chính thức trong hệ thống pháp luật.

"Việc công nhận sản phẩm báo chí trên không gian mạng là bước quan trọng để báo chí bắt kịp xu thế truyền thông hiện đại và chuyển đổi số", ông nhấn mạnh.

Từ quy định này, ông cho rằng cách tiếp cận mới của Luật là thừa nhận rõ hơn vai trò của báo chí số, thay vì chỉ coi đây là phần phụ trợ của báo chí truyền thống.

img4235-17763108349092132929293.jpg
Luật Báo chí sửa đổi 2025 vừa tăng cường quản lý, vừa tạo điều kiện để báo chí đổi mới và phát triển trong môi trường số. (Ảnh: NĐT)

Trong phần trao đổi, ông Hiếu cũng đề cập đến những điều chỉnh liên quan đến mô hình hoạt động và kinh tế báo chí. Theo ông, định hướng xuyên suốt của Luật lần này là vừa tăng quyền tự chủ cho cơ quan báo chí, vừa mở rộng không gian để huy động các nguồn lực xã hội tham gia vào hoạt động báo chí.

Ông cho biết, một trong những điểm quan trọng là cơ chế liên kết sản xuất nội dung được mở rộng (trừ các lĩnh vực chính trị, quốc phòng, an ninh, đối ngoại). "Việc này, sẽ giúp cơ quan báo chí có thêm điều kiện hợp tác với các đối tác bên ngoài, từ đó nâng cao chất lượng nội dung và đa dạng hóa cách thể hiện tác phẩm báo chí", ông nói.

Ở góc độ thực tiễn, Phó Cục trưởng Cục Báo chí thông tin, Luật tiếp tục hoàn thiện các cơ chế đặt hàng, giao nhiệm vụ và đấu thầu sản phẩm báo chí từ Nhà nước, đặc biệt đối với các nhiệm vụ phục vụ chính trị – xã hội và các khu vực đặc thù như vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo. Đây là nhóm nhiệm vụ được xác định cần cơ chế ổn định để bảo đảm triển khai lâu dài.

Song song với đó, Luật bổ sung thêm các nguồn thu hợp pháp cho cơ quan báo chí, gồm khai thác bản quyền nội dung, cung cấp dịch vụ sự nghiệp công, triển khai các chương trình, dự án được giao và các hoạt động hợp pháp khác. Ông Hiếu nhấn mạnh: "Những điều chỉnh này là cơ sở quan trọng để tăng tính tự chủ tài chính của báo chí trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng lớn".

Về công tác quản lý, theo ông Hiếu Luật được hoàn thiện theo hướng rõ ràng và chặt chẽ hơn đối với hoạt động báo chí, đặc biệt là trên không gian mạng, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn đối với cơ quan báo chí và người làm báo trong việc bảo đảm tính chính xác, khách quan của thông tin.

Ông cũng nhấn mạnh vai trò của Hội Nhà báo Việt Nam trong giám sát đạo đức nghề nghiệp, qua đó góp phần xây dựng môi trường báo chí chuyên nghiệp, chuẩn mực và có trách nhiệm xã hội.

Xem thêm

Độc giả ngày càng tin nhà báo hơn thương hiệu báo chí

Độc giả ngày càng tin nhà báo hơn thương hiệu báo chí

(CLO) Các số liệu và thảo luận tại nhiều sáng kiến của Hiệp hội Tin tức và Truyền thông Quốc tế (INMA) cho thấy mối quan hệ giữa độc giả với từng nhà báo, người sáng tạo nội dung đang ngày càng có giá trị, trong khi sức mạnh của thương hiệu báo chí truyền thống không còn đủ để giữ chân công chúng.

Luật Báo chí 2025: Cơ hội mới, động lực mới cho báo chí địa phương

Luật Báo chí 2025: Cơ hội mới, động lực mới cho báo chí địa phương

(CLO) Với các cơ quan báo chí địa phương, tác động của Luật Báo chí 2025 không chỉ nằm ở những quy định mới về quản lý hoạt động báo chí. Điều đáng chú ý hơn là một tư duy mới đang được đặt ra: từ “thuần quản lý hành chính” sang “đồng hành và kiến tạo phát triển” trong môi trường truyền thông số.

Tương lai ngành truyền thông: AI làm tin thường nhật, nhà báo tập trung tạo nội dung khác biệt

Tương lai ngành truyền thông: AI làm tin thường nhật, nhà báo tập trung tạo nội dung khác biệt

(CLO) Sau một tuần tham dự Hội nghị bàn tròn CEO của INMA tại Vail (Mỹ), với sự góp mặt của khoảng 40 lãnh đạo các tổ chức báo chí, nhiều quan điểm về tương lai ngành truyền thông đã được đưa ra, trong đó nổi bật là việc tự động hóa các công việc thường nhật và tăng đầu tư vào những nội dung tạo khác biệt.

Khi AI ngày càng mạnh, tòa soạn phải mạnh lên từ bên trong

Khi AI ngày càng mạnh, tòa soạn phải mạnh lên từ bên trong

(CLO) Rời xa giai đoạn thí điểm rời rạc, báo chí đang bước vào kỷ nguyên ứng dụng AI sâu vào quy trình và hạ tầng. Cuộc đua công nghệ giờ đây không thuộc về ai sở hữu nhiều công cụ hơn, mà được định đoạt bởi năng lực biến dữ liệu và tri thức tòa soạn thành sức mạnh nội tại.

Luật Báo chí 2025: Cơ quan báo chí được liên kết sản xuất nội dung, bổ sung nguồn thu mới

Luật Báo chí 2025: Cơ quan báo chí được liên kết sản xuất nội dung, bổ sung nguồn thu mới

(CLO) Luật Báo chí 2025 cho phép cơ quan báo chí liên kết với cơ quan báo chí khác, tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước để cùng sản xuất nội dung. Luật cũng bổ sung các nguồn thu từ bán quyền đọc, nghe, xem, cấp phép khai thác, sử dụng tác phẩm báo chí; đồng thời quy định cụ thể hơn về xuất nhập khẩu sản phẩm báo chí.

Bản quyền báo chí giữa 'cơn lốc' sao chép và khai thác dữ liệu

Bản quyền báo chí giữa 'cơn lốc' sao chép và khai thác dữ liệu

(CLO) Một bài báo có thể mất nhiều ngày tác nghiệp, xác minh, biên tập nhưng chỉ cần vài phút để bị sao chép. Video bị cắt ghép, livestream lại; dữ liệu bị tự động "cào" cho các hệ thống công nghệ. Công nghệ giúp báo chí lan xa hơn, nhưng cũng khiến tài sản trí tuệ của tòa soạn dễ bị khai thác hơn bao giờ hết.

Tòa soạn của tương lai sẽ được điều hành bằng dữ liệu

Tòa soạn của tương lai sẽ được điều hành bằng dữ liệu

(NB&CL) Cuộc cạnh tranh của báo chí đang thay đổi. Trong kỷ nguyên AI, khoảng cách giữa các tòa soạn sẽ không còn được tạo ra bởi việc ứng dụng thêm một công nghệ mới, mà bởi năng lực quản trị, khả năng tổ chức dữ liệu và những lựa chọn chiến lược được thực hiện từ hôm nay. Khi công nghệ dần trở thành điều kiện phổ biến, dữ liệu sẽ là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và vị thế của mỗi cơ quan báo chí.

Chuyên gia Lê Quốc Vinh: 'Đổi mới sáng tạo lớn nhất của báo chí là thực hiện tốt hơn vai trò hạ tầng niềm tin'

Chuyên gia Lê Quốc Vinh: 'Đổi mới sáng tạo lớn nhất của báo chí là thực hiện tốt hơn vai trò hạ tầng niềm tin'

(CLO) “Trong một thế giới mà thông tin ngày càng dư thừa nhưng niềm tin ngày càng khan hiếm, đổi mới sáng tạo lớn nhất của báo chí có lẽ không nằm ở việc sản xuất thêm nội dung, mà ở việc thực hiện tốt hơn vai trò hạ tầng niềm tin cho phát triển” - ông Lê Quốc Vinh, Chủ tịch Le Group of Companies, nhấn mạnh khi đề xuất cách tiếp cận 'Báo chí Hạ tầng Niềm tin'.

VnExpress: Làm chủ dữ liệu để hiểu độc giả và tối ưu sản phẩm

VnExpress: Làm chủ dữ liệu để hiểu độc giả và tối ưu sản phẩm

(NB&CL) Với VnExpress, xây dựng năng lực dữ liệu bắt đầu từ nhu cầu trả lời những câu hỏi rất cụ thể về độc giả và sản phẩm: Vì sao pageview tăng hoặc giảm? Độc giả là ai? Họ đến và đi vì điều gì? Làm thế nào để kéo họ quay lại và tương tác? Sau nhiều năm xây dựng hệ thống riêng, dữ liệu trở thành một phần trong cách tòa soạn phân tích nội dung, hiểu độc giả và vận hành sản phẩm.

AI mạnh đến đâu, phụ thuộc dữ liệu đến đó

AI mạnh đến đâu, phụ thuộc dữ liệu đến đó

(NB&CL) AI đang đi rất nhanh từ một công nghệ được báo chí thử nghiệm sang một năng lực được tích hợp vào hoạt động tác nghiệp. Nhưng phía sau những mô hình ngôn ngữ ngày càng mạnh vẫn tồn tại một điều kiện nền tảng: AI chỉ thực sự tạo ra giá trị khi nó được cung cấp dữ liệu đủ tốt, đủ ngữ cảnh và có thể sử dụng một cách đáng tin cậy.

Tòa soạn không thiếu dữ liệu, mà thiếu năng lực khai thác

Tòa soạn không thiếu dữ liệu, mà thiếu năng lực khai thác

(NB&CL) Một tòa soạn có thể tích lũy hàng triệu bài viết, hình ảnh, video sau nhiều năm hoạt động nhưng chưa chắc đã sở hữu một kho dữ liệu có giá trị. Khi thông tin còn phân tán, thiếu cấu trúc và khó kết nối, dữ liệu dù nhiều vẫn chưa thể trở thành nguồn lực tạo ra những giá trị mới.

Cỡ chữ bài viết: