Nga phản công ở Kursk, Ukraine yếu thế trên mặt trận phía đông

• Khủng hoảng Nga - Ukraine

Nga bắt đầu phản công ở Kursk

Vài tuần sau khi Ukraine tấn công và chiếm một vùng lãnh thổ lên đến hơn 1000 km vuông tại vùng Kursk của Nga, chiến trường ở vào thế giằng co, không có nhiều biến động.

Với việc Nga gửi thêm khoảng 3000 quân tới để tăng cường phòng thủ - lên tới 30.000 binh sĩ - bước tiến của Ukraine hầu như đã dừng lại và Kiev chỉ tập trung củng cố các vị trí của mình ở vùng lãnh thổ mà họ kiểm soát.

Nhưng vài ngày qua, Kursk đã chứng kiến những biến động lớn khi Moscow bắt đầu một cuộc phản công phối hợp giữa các binh chủng. Bản đồ chiến trường do các nhóm độc lập công bố dựa trên hình ảnh vệ tinh và cảnh quay từ tiền tuyến cho thấy quân đội Nga đã giành lại một số lãnh thổ xung quanh vùng đất phình ra do Ukraine chiếm giữ.

Đặc biệt, Nga đã mở một đường biên nhỏ vào rìa phía tây của vùng đất mà Ukraine đang kiểm soát, chiếm lại ít nhất một ngôi làng (Snagost) và một số khu định cư khác. Các video được đăng trên mạng xã hội cho thấy một số binh sĩ đã giương cao lá cờ Nga ở Snagost rồi thoải mái di chuyển qua ngôi làng này để tiến vào Krasnooktyabr'skoe, một khu định cư gần đó.

Hãng tin Sputnik của Nga cho biết, để giành được hơn 1000 km vuông tại Kursk, phía Ukraine đã phải trả giá bằng những thiệt hại rất nặng nề. “Kể từ khi bắt đầu giao tranh ở khu vực Kursk, lực lượng vũ trang Ukraine đã mất hơn 14.200 quân, 119 xe tăng, 45 xe chiến đấu bộ binh, 91 xe bọc thép chở quân, 743 xe chiến đấu bọc thép, 445 xe cơ giới, 103 khẩu pháo”, Sputnik cho biết.

Ukraine đang ở thế yếu trên mặt trận phía đông

Tháng trước, Tổng tư lệnh quân đội Ukraine, Oleksandr Syrskyi nói rằng một mục tiêu của cuộc tấn công xuyên biên giới vào Kursk là buộc Nga phải chuyển quân khỏi tiền tuyến ở Ukraine để giải cứu Kursk, do đó giảm bớt áp lực cho quân đội Ukraine ở mặt trận phía đông.

Nhưng theo các nhà phân tích quân sự và quan chức phương Tây, cho đến nay, Nga chỉ rút một số lượng hạn chế các đơn vị có kinh nghiệm khỏi chiến trường miền đông Ukraine. Thay vào đó, nước này tìm cách bảo vệ lãnh thổ và tiến hành các cuộc phản công bằng các đơn vị chiến đấu chủ yếu được điều động từ trong nước. Còn lại, Nga vẫn giữ phần lớn lực lượng ở Ukraine để tiếp tục tấn công.

Điều này đặc biệt đúng gần Pokrovsk, một thị trấn chiến lược ở miền đông Ukraine mà lực lượng Nga đã liên tục áp sát trong vài tuần qua mặc dù Ukraine đã tấn công vào Nga. Lực lượng Nga hiện cách Pokrovsk chưa đầy 10 km, đây là một trung tâm đường sắt quan trọng của Ukraine, nằm trên một con đường chính nối liền một số thành phố tạo thành vòng cung phòng thủ, bảo vệ phần lãnh thổ ở vùng Donetsk mà Ukraine còn nắm giữ.

Tốc độ tiến công của Nga về phía Pokrovsk đã chậm lại đôi chút trong thời gian gần đây khi họ phải tập trung phá vỡ các tuyến phòng thủ chính của Ukraine xung quanh thành phố. Emil Kastehelmi, một nhà phân tích từ công ty an ninh Black Bird Group có trụ sở tại Phần Lan, cho biết những tuyến phòng thủ này bao gồm một mạng lưới chiến hào, chướng ngại vật chống tăng và binh sĩ trấn giữ trên địa hình thuận lợi.

Dù quân đội Nga đang chững lại song Pokrovsk cũng khó tránh khỏi thất thủ do Ukraine gần như không thể bổ sung binh sĩ và chi viện hỏa lực được cho thành phố này. Theo báo New York Times, trong lúc tiến công lực lượng phòng thủ của Ukraine xung quanh Pokrovsk, các lực lượng Nga cũng đã tiến vào một khu vực xa hơn về phía nam, nhắm tới thị trấn Kurakhove, từ nhiều hướng khác nhau để tạo thế bao vây đối phương.

“Nga có thể sẽ tấn công mạnh mẽ và duy trì áp lực lâu dài lên các đơn vị Ukraine ở đây, vì họ hiểu rằng bất kỳ thắng lợi đáng kể nào ở Donetsk đều rất khó đạt được nhanh chóng,” nhà phân tích an ninh Kastehelmi cho biết. “Cơ hội đang rộng mở, và quân Nga sẽ khai thác những lỗ hổng mới xuất hiện trong hệ thống phòng thủ của Ukraine”.

Cả hai bên đều tăng cường không kích

Trên các mặt trận khác, Nga đang tiến hành nhiều chiến dịch không kích nhắm vào cơ sở hạ tầng năng lượng tại Ukraine, đặc biệt các nhà máy điện ở vùng Sumy. Không quân Ukraine cho biết chỉ trong cuộc tấn công gần đây nhất vào các cơ sở năng lượng của vùng này, Nga đã sử dụng 51 máy bay không người lái và ít nhất 4 tên lửa hành trình.

Ngoài Summy, Nga cũng đã tăng cường các cuộc không kích vào các trung tâm đô thị trên khắp Ukraine trong những tuần gần đây. Các thành phố như Kiev, Kharkiv, Kryvyi Rih và Poltava đã trở thành mục tiêu trong các cuộc oanh tạc thường xuyên.

Hệ quả là mạng lưới năng lượng của Ukraine đã bị hư hại nghiêm trọng sau nhiều tháng bị tấn công, đến mức các chuyên gia và quan chức đã cảnh báo rằng việc cắt điện là điều không thể tránh khỏi trong mùa Đông năm nay.

Bị áp đảo về quân số và vũ khí trên chiến trường, chính quyền Ukraine đã lập luận trong nhiều tháng rằng một cách để làm gián đoạn các hoạt động quân sự của Nga là tiến hành các cuộc không kích vào các căn cứ quân sự sâu trong lãnh thổ Nga, nơi Moscow phát động hoặc chuẩn bị các cuộc tấn công.

Trong những tuần gần đây, Ukraine đã tấn công các nhà máy lọc dầu, nhà máy điện, sân bay và nhà máy quân sự của Nga nhằm phá vỡ hoạt động hậu cần của đối phương. Một số cuộc tấn công cũng nhắm vào các trung tâm đô thị, chẳng hạn như khu vực Moscow vào tuần trước.

Cho đến nay, Ukraine chỉ sử dụng vũ khí tự sản xuất, chủ yếu là máy bay không người lái, để tiến hành các cuộc tấn công sâu bên trong nước Nga. Và thiệt hại với Kiev là khá nặng nề. Trong cuộc không kích hôm 10/9 của Ukraine, Nga cho biết họ đã phá hủy ít nhất 20 máy bay không người lái (UAV) của Ukraine trên bầu trời Moscow và 124 chiếc ở 8 khu vực khác.

Trước tình hình này, Ukraine đang nỗ lực gây sức ép với các đồng minh đòi được sử dụng tên lửa tầm xa và mạnh hơn do phương Tây cung cấp để tấn công sâu vào lãnh thổ Nga. “Chúng tôi đã giải thích với tất cả các đối tác của mình lý do tại sao Ukraine thực sự cần đủ năng lực tầm xa”, Tổng thống Volodymyr Zelenskyy phát biểu hôm Chủ nhật vừa qua.

Quang Anh