Theo Thông báo Kết luận thanh tra số 96 do Thanh tra tỉnh Vĩnh Long vừa ban hành, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác quản lý nhà nước về đất đai trên địa bàn tỉnh vẫn còn bộc lộ nhiều hạn chế, đặc biệt là tình trạng sử dụng đất sai mục đích, lãng phí tài nguyên và chậm thực hiện nghĩa vụ tài chính.
Hàng loạt doanh nghiệp sử dụng đất sai mục đích, chậm nộp thuế
Qua kiểm tra thực tế, Thanh tra tỉnh phát hiện nhiều doanh nghiệp được Nhà nước giao đất, cho thuê đất có biểu hiện buông lỏng quản lý, vi phạm quy định pháp luật. Điển hình như Công ty TNHH MTV Thuốc lá Bến Tre đã tự ý sử dụng đất nông nghiệp vào mục đích phi nông nghiệp khi chưa hoàn tất thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất theo quy định.
Bên cạnh đó, tình trạng lãng phí tài nguyên đất cũng diễn ra nghiêm trọng. Cụ thể, Công ty Lương thực Trà Vinh để hoang hóa, ngưng hoạt động từ năm 2017 đối với hàng loạt cơ sở được Nhà nước cho thuê như: Nhà máy xay xát An Phú Tân, Phân xưởng Chế biến lương thực Cầu Kè, Tiểu Cần và Tân An Luông. Đất và tài sản gắn liền với đất tại các khu vực này chưa được khai thác, sử dụng hiệu quả.
Đáng chú ý, Công ty Lương thực Bến Tre không trực tiếp sử dụng đất để thực hiện dự án theo mục tiêu đầu tư ban đầu mà tự ý cho thuê lại hệ thống nhà kho, văn phòng để thu lợi bất chính, vi phạm quy định của Luật Đất đai năm 2024 và Luật Kinh doanh bất động sản năm 2023.
Về việc thực hiện nghĩa vụ tài chính, Công ty Cổ phần Khai Trí Vĩnh Long bị nêu tên do chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ, còn nợ ngân sách nhà nước số tiền hơn 1,5 tỷ đồng. Cơ quan Thuế tỉnh Vĩnh Long đã phải áp dụng biện pháp cưỡng chế ngưng sử dụng hóa đơn đối với doanh nghiệp này kể từ ngày 26/01/2026 đến ngày 26/01/2027.
Kiến nghị thu hồi tiền vi phạm và kiểm điểm trách nhiệm cá nhân
Trước hàng loạt sai phạm nêu trên, Chánh Thanh tra tỉnh Vĩnh Long đã kiến nghị các biện pháp xử lý nghiêm khắc. Về kinh tế, Giám đốc Công ty Lương thực Bến Tre bị buộc phải nộp vào tài khoản tạm giữ của Thanh tra tỉnh số tiền 794.756.497 đồng. Đây là số tiền doanh nghiệp này đã thu lợi không đúng quy định từ việc cho thuê lại các công trình xây dựng trên đất.
Về xử lý hành chính, Thanh tra tỉnh kiến nghị Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long chỉ đạo các Sở, ngành liên quan khẩn trương vào cuộc khắc phục. Cơ quan Thuế được đề nghị tiếp tục theo dõi, áp dụng các biện pháp thu hồi nợ thuế đối với Công ty Cổ phần Khai Trí Vĩnh Long.
Đối với các dự án "treo", doanh nghiệp không còn nhu cầu sử dụng hoặc chậm triển khai, Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao nhiệm vụ hướng dẫn làm thủ tục tự nguyện trả lại đất hoặc tham mưu biện pháp xử lý kịp thời, tránh lãng phí tài nguyên đất đai.
Ngoài ra, Thanh tra tỉnh cũng yêu cầu tổ chức họp rút kinh nghiệm đối với các cá nhân nguyên là lãnh đạo, viên chức thuộc Ban Quản lý dự án khu vực Mang Thít do không đưa chi phí bảo vệ, phát triển đất trồng lúa vào tổng mức đầu tư dự án. Đồng thời, kiểm điểm trách nhiệm các cá nhân thuộc Văn phòng Đăng ký đất đai do thực hiện sai quy trình đính chính thông tin trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.