Bài 1: Kỳ tích hạ tầng và "thỏi nam châm" thu hút đầu tư: Dấu ấn điều hành đột phá

• Quảng Ninh

Bước vào mùa thu lịch sử tháng 9/2026, vùng Đất Mỏ ngày nào giờ đây kiêu hãnh khoác lên mình diện mạo của một trung tâm phát triển năng động, hiện đại và hội nhập sâu rộng.

Hành trình bứt phá ngoạn mục ấy không chỉ được dệt nên từ những đại công trình giao thông nghìn tỷ phá vỡ mọi rào cản không gian, hay sức hút mạnh mẽ từ dòng vốn đầu tư chiến lược toàn cầu. Đó còn là sự kiên định trong cuộc cách mạng chuyển đổi phương thức phát triển từ “nâu” sang “xanh”, chắp cánh cho ngành công nghiệp không khói và Di sản thiên nhiên thế giới vươn tầm.

Phía sau sự chuyển mình kỳ vĩ ấy là triết lý phát triển nhất quán: “Lấy con người làm trung tâm”. Ở đó, tăng trưởng kinh tế không dừng lại ở những con số thống kê vô hồn, mà được chuyển hóa trọn vẹn thành thước đo ấm no, hạnh phúc, kiên định mục tiêu không để ai bị bỏ lại phía sau.

Nhìn lại chặng đường đổi mới mang tính bước ngoặt, Báo Nhà báo & Công luận trân trọng gửi tới độc giả loạt bài 3 kỳ: “Quảng Ninh - Hành trình kiến tạo cực tăng trưởng kiểu mẫu”, phác họa bức tranh toàn cảnh về một đầu tàu kinh tế năng động nơi vùng Đông Bắc đang vững vàng vươn ra biển lớn.

Đột phá giao thông kết nối

Sở hữu vị trí địa lý chiến lược với diện tích đất liền trên 6.100 km², trên 6.000 km² mặt biển và quy mô dân số khoảng 1,4 triệu người, Quảng Ninh là cửa ngõ giao thương quốc tế quan trọng và là vùng đất hội tụ di sản thiên nhiên thế giới cùng tinh thần “Kỷ luật - Đồng tâm” hào hùng. Để đánh thức tiềm năng to lớn này, địa phương kiên định với tầm nhìn phát triển và hoàn thiện hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại, đa phương thức.

Đối mặt với bài toán khát vốn, địa phương này đã tiên phong tháo gỡ bằng chiến lược "lấy đầu tư công dẫn dắt, kích hoạt mọi nguồn lực hợp pháp của xã hội". Kỳ tích đã xuất hiện khi chiến lược này phát huy sức mạnh to lớn.

Điển hình, năm 2025, nguồn vốn đầu tư công 17.055 tỷ đồng đã trở thành vốn “mồi” đắc lực, thu hút thành công nguồn vốn đầu tư trong nước ngoài ngân sách ước đạt tới 503.447 tỷ đồng cùng chung tay kiến thiết kết cấu hạ tầng.

Nhờ đòn bẩy thể chế này, diện mạo giao thông đã lột xác hoàn toàn. Trục cao tốc xuyên tỉnh dài 176 km; Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn; cùng chuỗi bến cảng khách quốc tế và các cảng biển động lực như Vạn Ninh, Nam Tiền Phong, Bắc Tiền Phong, Đầm Nhà Mạc đã tạo thành thế chân kiềng vững chắc.

Hệ thống này cùng với mạng lưới giao thông nội tỉnh được đầu tư khang trang, kết nối đồng bộ đã phá vỡ mọi giới hạn về không gian địa lý, đưa Quảng Ninh sở hữu mạng lưới giao thông đa phương thức hiện đại bậc nhất hiện nay.

Không dừng lại ở đó, để chuẩn bị cho không gian phát triển mới, Quảng Ninh tiếp tục ưu tiên giải phóng mặt bằng và phối hợp xúc tiến triển khai hàng loạt dự án đường sắt chiến lược, nổi bật là: Đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Hạ Long, đường sắt Hải Phòng - Hạ Long và tuyến Hạ Long - Móng Cái. Hệ thống này khi hoàn thiện sẽ trở thành “đầu kéo siêu tốc” cho các ngành kinh tế khác cùng cất cánh.

Theo lãnh đạo Sở Xây dựng thành phố Quảng Ninh, việc hoàn thiện hạ tầng khung không chỉ dừng lại ở việc trải nhựa những con đường mà còn nhằm kiến tạo một không gian phát triển mới. Hạ tầng được định hướng bám sát 3 hành lang - 4 vùng kinh tế, giải quyết triệt để bài toán tối ưu hóa chi phí logistics, gia tăng giá trị quỹ đất và đẩy nhanh giải phóng mặt bằng, tạo quỹ đất sạch tại các khu công nghiệp trọng tâm như Sông Khoai, Bắc Tiền Phong, Nam Tiền Phong để đón các “đại bàng” công nghiệp chế biến, chế tạo công nghệ cao đến làm tổ.

Cải thiện môi trường đầu tư

Môi trường đầu tư thông thoáng là yếu tố cốt lõi quyết định tốc độ sinh lời của mọi dự án kinh tế. Vượt lên trên những lợi thế tự nhiên, sức hấp dẫn của địa phương còn được định đoạt bởi sự minh bạch của chính quyền và thủ tục hành chính. Nhận thức rõ điều này, Quảng Ninh sớm xác định hạ tầng khang trang chỉ phát huy tối đa công năng khi được vận hành trên một nền tảng thể chế thuận lợi.

Chính quyền cùng các sở, ngành đã chủ động cắt giảm thủ tục hành chính, bảo vệ quyền tài sản và không ngừng nâng cao chỉ số hạnh phúc của người dân. Bằng việc rà soát 2.253 thủ tục hành chính, thành phố đã cắt giảm từ 31% đến 38% thời gian giải quyết, đạt tỷ lệ hồ sơ xử lý trực tuyến lên tới 98,4%.

Đặc biệt, là một trong những địa phương đi đầu cả nước về chuyển đổi số, Quảng Ninh đã tiên phong xây dựng nền hành chính không giấy tờ, vận hành hiệu quả các mô hình chính quyền số thông minh, giúp người dân và doanh nghiệp tương tác nhanh chóng, minh bạch mọi lúc mọi nơi. Chuỗi cải cách không ngừng nghỉ này mang lại bảng vàng thành tích ấn tượng: PAPI dẫn đầu toàn quốc năm thứ 3 liên tiếp, PCI xếp thứ 2 với 73,20 điểm, PAR Index và SIPAS đều vững vàng ở vị trí thứ 4.

Công tác xúc tiến đầu tư cũng được chuyển trục, nhắm trúng đích vào các khu kinh tế, khu công nghiệp trọng điểm với chính sách trải thảm đỏ thiết thực. Việc xây dựng môi trường tài chính ổn định, nâng tầm nguồn nhân lực và đảm bảo an ninh trật tự đã giúp doanh nghiệp tiết giảm tối đa chi phí vận hành, biến vùng mỏ thành bến đỗ lý tưởng bất chấp biến động toàn cầu.

Chỉ trong 8 tháng đầu năm 2026, thành phố đã thu hút 182.732 tỷ đồng vốn đầu tư trong nước ngoài ngân sách, 1.127,5 triệu USD vốn FDI và bứt phá với 2.674 doanh nghiệp, đơn vị trực thuộc thành lập mới. Niềm tin vững chắc của cộng đồng doanh nghiệp vào năng lực kiến tạo của chính quyền đã sẵn sàng đưa Quảng Ninh cất cánh rực rỡ trong không gian phát triển vươn tầm.

Kết quả và tầm nhìn chiến lược

Những quyết sách đột phá đã đơm hoa kết trái bằng sự hiện diện của hàng loạt tập đoàn chiến lược trong và ngoài nước, thiết lập nền tảng kinh tế vô cùng mạnh mẽ để Quảng Ninh tự tin bước sang mốc lịch sử 1/9.

Dấu ấn rõ nét nhất là sự đổ bộ của tổ hợp Nhà máy ô tô Thành Công Việt Hưng và các tập đoàn công nghệ cao toàn cầu như Foxconn, Jinko Solar, Lioncore, VDL ETG với quy mô đầu tư hàng trăm triệu USD mỗi dự án.

Sức hút mãnh liệt từ thể chế và hạ tầng đã đưa công nghiệp chế biến, chế tạo trở thành động lực tăng trưởng chủ đạo với chỉ số sản xuất tăng vọt 31,77% chỉ trong 8 tháng đầu năm 2026. Sự chuyển dịch cơ cấu hiện đại này trực tiếp tạo ra hàng chục nghìn việc làm mới (riêng năm 2025 giải quyết việc làm cho 30.740 lao động), mang lại thu nhập ổn định cho người dân.

Đánh giá về chặng đường bứt tốc vừa qua, Lãnh đạo UBND thành phố Quảng Ninh khẳng định quyết tâm chính trị sâu sắc trong việc tháo gỡ mọi rào cản. Lãnh đạo thành phố nhấn mạnh việc kiên định chiến lược lấy đầu tư công dẫn dắt đầu tư tư, tháo gỡ triệt để nút thắt thủ tục, đẩy nhanh giải phóng mặt bằng và duy trì vị thế dẫn đầu các chỉ số cốt lõi đã thực sự biến tiềm năng thành động lực.

Chính nỗ lực toàn diện này đã kiến tạo sức hút vô cùng lớn đối với dòng vốn toàn cầu đồng thời hun đúc nên một hệ sinh thái kinh tế năng động. Qua đó, tô thêm vào tâm thế, bản lĩnh và sức mạnh nguồn lực để thành phố đất mỏ bước lên vị thế mới đầy kiêu hãnh.

Kỳ tích hạ tầng và môi trường đầu tư thông thoáng nay đã kết tinh thành tài sản chiến lược vô giá. Nền tảng vững chãi này chính là bệ phóng hoàn hảo để Thành phố trực thuộc Trung ương Quảng Ninh sải những bước dài kiêu hãnh, tự tin đón nhận các cơ hội lớn trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.