Dự án chậm tiến độ, thi công không đúng hồ sơ thiết kế
Theo tìm hiểu của phóng viên được biết, dự án Khu nhà ở xã hội tại phường Nghĩa Tân, thành phố Gia Nghĩa cũ (nay là phường Nam Gia Nghĩa, tỉnh Lâm Đồng) được triển khai trên diện tích 17.821,2 m. Ban đầu, khu đất này dự kiến làm nhà ở công vụ do Công ty Cổ phần Đầu tư khoáng sản xây dựng Phat Global thực hiện, nhưng dự án đã bị chấm dứt vào tháng 3/2017. Tháng 6/2017, UBND tỉnh Đắk Nông giao Công ty Cổ phần Xây dựng giao thông Beton 6 (Công ty Beton 6) làm chủ đầu tư khu nhà ở xã hội và chính thức phê duyệt chủ trương đầu tư vào ngày 6/9/2017.
Trong quá trình thực hiện, dự án đã được UBND tỉnh Đắk Nông (cũ) điều chỉnh chủ trương đầu tư 4 lần gồm thay đổi chủ đầu tư từ Công ty Cổ phần Xây dựng giao thông Beton 6 sang Công ty TNHH MTV ESG Vietland (là công ty con do Công ty Cổ phần xây dựng giao thông Beton 6 sở hữu 100% vốn) và nhiều lần gia hạn tiến độ hoàn thành dự án đến quý IV/2022.
Tuy nhiên, đến nay, Chủ đầu tư vẫn chưa hoàn thành dự án theo các mốc tiến độ đã được phê duyệt và gia hạn nhiều lần. Nhiều hạng mục công trình chưa hoàn thành: Hạ tầng kỹ thuật (phần mặt đường giao thông mới thảm nhựa 01 lớp; hệ thống điện chiếu sáng chưa xây dựng trụ, luồn dây điện, chưa đấu nối với lưới điện; hệ thống phòng cháy chữa cháy đã thi công nhưng chưa được cơ quan chức năng nghiệm thu); cây xanh dọc các trục đường chưa thi công.
Về nhà ở, có 12/15 căn nhà ở thương mại chưa được xây dựng; 03/15 căn (lô TM3, TM12, TM13) mới thi công phần móng; 04/108 căn nhà ở liền kề (lô C17, C19, D23, D6) mới thi công phần móng hoặc phần móng và sàn tầng 1; 01/01 nhà cộng đồng mới thi công phần móng…
Đặc biệt, theo báo cáo của cơ quan chức năng tỉnh Lâm Đồng, Chủ đầu tư đã tổ chức thi công xây dựng không đúng theo hồ sơ thiết kế và giấy phép xây dựng đối với hạng mục nhà ở liền kề: Thực tế 103/104 căn nhà tại khu vực sân phơi tầng tum đã thi công lợp mái, xây tường bao kín xung quanh; khu vực sân thượng tầng tum đã lợp mái, xây dựng vách ngăn hai bên (bằng tôn, song sắt, tấm nhựa...), trong đó 22 nhà lắp dựng cửa đi (trong khi theo thiết kế và giấy phép xây dựng, khu vực sân phơi và sân thượng là khu vực thoáng, không lợp mái); 104/104 căn tại khu vực trồng cây từ trục A-A’ (phía sau tầng 1) đã thi công lợp mái (trong khi theo thiết kế không lợp mái). Việc xây dựng sai phép này làm thay đổi công năng sử dụng; tổng diện tích xây dựng đã thi công vượt so với diện tích cấp phép là 524,58 m2; tổng diện tích sàn xây dựng vượt so với diện tích cấp phép là 4.720,05 m2. Hành vi này vi phạm quy định tại khoản 4, khoản 11, Điều 12 Luật Xây dựng năm 2014.
Ngoài ra, Chủ đầu tư đã thực hiện bàn giao nhà ở xã hội cho các cá nhân vào ở khi công trình chưa được nghiệm thu, các công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội chưa hoàn thành, chưa đảm bảo kết nối với hệ thống hạ tầng chung của khu vực, không đúng quy định tại khoản 4, Điều 16 Nghị định số 99/2015/NĐ-CP.
Dấu hiệu huy động vốn trái phép
Cũng theo tìm hiểu, Chủ đầu tư đã huy động tiền từ 106 cá nhân giao dịch mua nhà ở xã hội tại dự án với tổng số tiền thu được là 96.140.079.150 đồng, thông qua các hình thức hợp đồng: Hợp đồng thỏa thuận mua bán nhà, Hợp đồng thỏa thuận đặt chỗ, Hợp đồng thỏa thuận đầu tư. Việc huy động vốn bằng hình thức ứng trước tiền từ các cá nhân giao dịch mua nhà tại dự án khi chưa đủ điều kiện để bán nhà ở hình thành trong tương lai; chưa có văn bản thông báo của cơ quan quản lý nhà ở có thẩm quyền về việc nhà ở đủ điều kiện được bán là không đúng quy định.
Ngoài ra, hồ sơ nghiệm thu khối lượng hoàn thành 3 đợt (đợt 1 ngày 18/10/2019, đợt 2 ngày 9/4/2020, đợt 3 ngày 22/10/2020) được Chủ đầu tư (Công ty TNHH MTV ESG Vietland), nhà thầu thi công (Công ty Cổ phần đầu tư Địa Thiên Thái Gia Lai) và đơn vị tư vấn giám sát (Công ty TNHH MTV Hoàn Tân Đắk Nông) lập, xác nhận để làm căn cứ giải ngân vốn vay tín dụng không phản ánh đúng khối lượng công việc thực tế đã hoàn thành tại thời điểm nghiệm thu… Tổng giá trị khối lượng công việc chưa thi công nhưng đã được nghiệm thu tại 3 đợt (sau khi trừ phần trùng lắp) là 96.358.490.647 đồng.
Việc chủ đầu tư, nhà thầu thi công và tư vấn giám sát lập, xác nhận hồ sơ nghiệm thu, thanh toán khối lượng hoàn thành không đúng thực tế là hành vi lập hồ sơ không hợp pháp, vi phạm quy định về quản lý chất lượng công trình xây dựng và cam kết tại Hợp đồng tín dụng (Khoản 3, Điều 8) – Thanh tra tỉnh Lâm Đồng nhận định. Đồng thời, kiến nghị chuyển thông tin đến Công an tỉnh Lâm Đồng để xác minh, xử lý theo quy định của pháp luật đối với 2 nội dung có dấu hiệu tội phạm gồm: Việc Công ty TNHH MTV ESG Vietland bán nhà ở xã hội và huy động vốn (96.140.079.150 đồng) từ giao dịch mua bán nhà ở xã hội (cho 99/106 trường hợp không có hồ sơ, thủ tục xác định là đối tượng đủ điều kiện mua nhà ở xã hội) tại Dự án; (2) Việc Công ty Cổ phần đầu tư Thiên Địa Thái Gia Lai, Công ty TNHH MTV ESG Vietland phát hành, sử dụng 4 hóa đơn không hợp pháp để hợp thức hóa hồ sơ nghiệm thu khối lượng khống (96.358.490.647 đồng) làm căn cứ để giải ngân vốn vay tín dụng ngân hàng.