Diễn biến chính trị phức tạp tại Anh
Các nguồn tin cho rằng, ông Starmer hiện không còn tập trung vào việc duy trì quyền lực bằng mọi giá, mà quan tâm nhiều hơn đến việc bảo vệ di sản chính trị và bảo đảm một quá trình chuyển giao có trật tự. Một số nghị sĩ Đảng Lao động nhận định nền tảng ủng hộ cốt lõi của Thủ tướng đã bị suy yếu, khi nhiều đồng minh truyền thống không còn thể hiện sự hậu thuẫn mạnh mẽ như trước.
Áp lực đối với ông Starmer càng gia tăng sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công khai nhận định rằng Thủ tướng Anh có thể sẽ từ chức. Trong một thông điệp trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cho rằng chính quyền của Thủ tướng Starmer đã thất bại trong hai vấn đề quan trọng là kiểm soát nhập cư và chính sách năng lượng, đồng thời gửi lời chúc may mắn tới nhà lãnh đạo Anh.
Sức ép nội bộ trong Đảng Lao động cũng ngày càng rõ rệt. Một số bộ trưởng và nghị sĩ được cho là đã thúc giục ông Starmer xây dựng lộ trình rút lui nhằm tránh một cuộc khủng hoảng lãnh đạo kéo dài. Những nhân vật được truyền thông Anh nhắc tới gồm Bộ trưởng Giao thông Heidi Alexander, Bộ trưởng Nội vụ Shabana Mahmood, Bộ trưởng Năng lượng Ed Miliband và Ngoại trưởng Yvette Cooper. Việc một số quan chức cấp cao rời chính phủ trong thời gian gần đây càng làm dấy lên câu hỏi về khả năng duy trì sự ổn định của nội các.
Sau khi ông Starmer từ chức, vấn đề quan trọng nhất sẽ là quá trình lựa chọn người kế nhiệm. Theo quy trình của Đảng Lao động, việc thay đổi lãnh đạo đảng có thể kéo theo sự thay đổi người đứng đầu chính phủ. Tuy nhiên, một bộ phận trong đảng được cho là mong muốn tránh một cuộc cạnh tranh lãnh đạo kéo dài, vốn có thể làm gia tăng chia rẽ nội bộ và ảnh hưởng đến hình ảnh của Đảng Lao động.
Một cái tên đang nổi lên là Andrew Burnham, 56 tuổi, cựu Thị trưởng vùng Greater Manchester và từng giữ nhiều vị trí bộ trưởng dưới thời chính quyền của Thủ tướng Gordon Brown. Sau khi giành chiến thắng trong cuộc bầu cử bổ sung tại khu vực Makerfield với tỷ lệ ủng hộ cao, Burnham được xem là ứng cử viên có khả năng tập hợp sự ủng hộ trong đảng. Một số khảo sát dư luận cũng cho thấy ông là một trong những chính trị gia Đảng Lao động nhận được nhiều thiện cảm nhất từ công chúng.
Tuy nhiên, khả năng ông Burnham trở thành lãnh đạo mới của Đảng Lao động vẫn phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Ông cần chứng minh khả năng đoàn kết các nhóm khác nhau trong đảng, đặc biệt là giữa cánh trung dung và cánh tả. Bên cạnh đó, ông phải thuyết phục cử tri rằng Đảng Lao động vẫn có khả năng giải quyết những vấn đề kinh tế - xã hội đang gây nhiều tranh luận tại Anh như chi phí sinh hoạt, nhà ở, dịch vụ y tế và quản lý nhập cư.
Khả năng thay đổi chính sách nếu ông Burnham lên nắm quyền được đánh giá là không quá lớn, đặc biệt trong lĩnh vực đối ngoại. Các nhà phân tích cho rằng quan hệ với Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) và vai trò của Anh trong vấn đề Ukraine nhiều khả năng vẫn duy trì theo hướng hiện nay, bởi đây là những lĩnh vực liên quan đến lợi ích chiến lược dài hạn của nước Anh.
Từ sức ép nội bộ đến tương lai chính trị nước Anh
Sự lung lay trong vị thế của Thủ tướng Keir Starmer không xuất hiện đột ngột, mà là kết quả của một quá trình tích tụ nhiều vấn đề chính trị và xã hội. Khi lên nắm quyền sau chiến thắng áp đảo của Đảng Lao động trong cuộc tổng tuyển cử năm 2024, ông Starmer từng được kỳ vọng sẽ mở ra một giai đoạn ổn định mới sau nhiều năm biến động dưới thời các chính phủ do Đảng Bảo thủ lãnh đạo.
Tuy nhiên, sau khi thành lập chính phủ, Đảng Lao động nhanh chóng đối mặt với những thách thức lớn. Tỷ lệ ủng hộ dành cho ông Starmer giảm mạnh do tác động của các tranh cãi nội bộ, những khó khăn trong điều hành kinh tế và sự thất vọng của một bộ phận cử tri về tốc độ thay đổi chính sách. Đặc biệt, thất bại của Đảng Lao động trong các cuộc bầu cử địa phương hồi tháng 5, khi mất gần 1.500 ghế trong chính quyền địa phương, đã trở thành dấu hiệu cảnh báo nghiêm trọng đối với vị thế của Thủ tướng.
Một yếu tố khác làm gia tăng sức ép là sự trỗi dậy của Đảng Cải cách Vương quốc Anh (Reform UK), lực lượng theo khuynh hướng dân túy cánh hữu đang thu hút một bộ phận cử tri quan tâm tới vấn đề nhập cư, kiểm soát biên giới và những lo ngại về biến đổi xã hội. Đây cũng là những vấn đề từng gây khó khăn cho Đảng Bảo thủ trong cuộc bầu cử năm 2024 và tiếp tục tạo áp lực lên chính phủ hiện tại.
Với việc Thủ tướng Keir Starmer rời nhiệm sở, đây sẽ là một thử thách lớn đối với Đảng Lao động, bởi thay đổi lãnh đạo trong thời gian ngắn sau khi giành chiến thắng bầu cử có thể tạo ra cảm giác bất ổn. Kinh nghiệm của Đảng Bảo thủ trong những năm gần đây cho thấy, việc thay đổi thủ tướng liên tục có thể làm suy giảm niềm tin của cử tri và ảnh hưởng đến khả năng điều hành đất nước.
Mặc dù vậy, một quá trình chuyển giao được kiểm soát có thể giúp Đảng Lao động hạn chế tác động tiêu cực. Nếu người kế nhiệm có khả năng đoàn kết nội bộ, duy trì các cam kết chính sách lớn và khôi phục niềm tin của công chúng, đảng này vẫn có cơ hội củng cố vị thế trước cuộc tổng tuyển cử tiếp theo.
Nhìn rộng hơn, bất kỳ sự thay đổi lãnh đạo nào tại Anh cũng phản ánh những biến động sâu sắc trong đời sống chính trị nước này: sự suy giảm niềm tin đối với các đảng truyền thống, áp lực từ các vấn đề kinh tế - xã hội và sự cạnh tranh ngày càng mạnh giữa các lực lượng chính trị. Vì vậy, câu chuyện tương lai của Thủ tướng Keir Starmer không chỉ là vấn đề cá nhân của một thủ tướng, mà còn là phép thử đối với khả năng thích ứng của Đảng Lao động trước những thay đổi trong môi trường chính trị Anh hiện nay.
