Sáng 12/8, tại Hà Nội, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức Lễ phát động Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” lần thứ Tư - năm 2026.
Giải do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức, Báo Văn Hóa là cơ quan thường trực. Đây là hoạt động nhằm ghi nhận, tôn vinh những đóng góp xuất sắc của đội ngũ người làm báo đối với sự nghiệp phát triển văn hóa Việt Nam; đồng thời góp phần lan tỏa những thành tựu nổi bật trong các lĩnh vực văn hóa, gia đình, thể thao và du lịch.
Phát biểu tại buổi lễ, ông Nguyễn Anh Vũ, Tổng Biên tập Báo Văn Hóa, Phó Trưởng Ban Tổ chức Giải cho biết, Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” lần thứ Tư khuyến khích các tác phẩm phản ánh chân thực, có tính phát hiện về người thật, việc thật, những tập thể, cá nhân tiêu biểu, cách làm sáng tạo; đồng thời đấu tranh với những biểu hiện lệch chuẩn, phản văn hóa trong đời sống xã hội.
Đặc biệt, nội dung các tác phẩm bám sát việc triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, các nghị quyết của Quốc hội và những bài viết chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về phát triển văn hóa.
Bên cạnh đó, Giải cũng hướng tới các tác phẩm phản ánh quá trình hoàn thiện thể chế, chính sách, khơi thông nguồn lực cho phát triển văn hóa, thể thao và du lịch; xây dựng con người Việt Nam thời kỳ mới; bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa dân tộc, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, góp phần đưa văn hóa trở thành động lực phát triển đất nước.
Thông tin thể lệ mùa giải năm nay, ông Phan Thanh Nam, Phó Tổng Biên tập Báo Văn Hóa, thành viên Ban Tổ chức Giải cho biết, sau ba mùa tổ chức, Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” đã trở thành sân chơi nghề nghiệp có uy tín, thu hút sự tham gia của đông đảo cơ quan báo chí và người làm báo trên cả nước.
Thông qua Giải, Ban Tổ chức mong muốn tiếp tục khẳng định vai trò, trách nhiệm và sự đồng hành của báo chí trong công tác tuyên truyền, phát hiện, lan tỏa những giá trị tốt đẹp, những mô hình mới, cách làm hay và các điển hình tiên tiến, góp phần cổ vũ toàn ngành chung sức xây dựng và phát triển văn hóa Việt Nam trong giai đoạn mới.
“Chúng tôi kỳ vọng Giải sẽ tiếp tục thu hút nhiều tác phẩm báo chí chất lượng, giàu tính phát hiện, có sức lan tỏa, qua đó khẳng định vai trò của báo chí trong việc đồng hành cùng sự nghiệp phát triển văn hóa Việt Nam”, ông Phan Thanh Nam nhấn mạnh.
Theo ông Phan Thanh Nam, một trong những điểm mới nổi bật của mùa Giải năm nay là cơ cấu giải thưởng được điều chỉnh theo hướng giảm số lượng, nâng cao chất lượng và giá trị tôn vinh. Đặc biệt, Ban Tổ chức bổ sung Giải Đặc biệt dành cho tác phẩm xuất sắc nhất được lựa chọn từ 5 loại hình báo chí, với giá trị 100 triệu đồng cùng một chuyến du lịch.
Đối với mỗi loại hình báo chí, cơ cấu giải gồm 1 giải Nhất, 2 giải Nhì, 3 giải Ba và 5 giải Khuyến khích. Trong đó, giải Nhất trị giá 50 triệu đồng cùng một chuyến du lịch; giải Nhì trị giá 25 triệu đồng; giải Ba trị giá 15 triệu đồng; giải Khuyến khích trị giá 10 triệu đồng. Ngoài ra, Ban Tổ chức sẽ trao 3 giải Tập thể cho các cơ quan báo chí có nhiều tác phẩm tham dự và đạt kết quả cao.
Đáng chú ý, trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng được ứng dụng rộng rãi trong hoạt động báo chí, Thể lệ Giải năm nay đã bổ sung những quy định cụ thể liên quan đến việc sử dụng AI nhằm bảo đảm tính chân thực, khách quan của tác phẩm dự thi.
Theo ông Phan Thanh Nam, Ban Tổ chức không xét các tác phẩm do AI tạo hoàn toàn; những tác phẩm có sử dụng AI ở mức đáng kể phải được ghi nhãn hoặc có thông báo phù hợp. Đối với loại hình ảnh báo chí, các tác phẩm do AI tạo ra hoặc bị can thiệp bằng AI làm thay đổi nội dung, bản chất sự việc sẽ không được chấp nhận. Các tác phẩm dự thi cũng phải bảo đảm không có tranh chấp và không vi phạm bản quyền.
Chia sẻ tại buổi lễ, ông Nguyễn Đức Lợi, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Nhà báo Việt Nam, Trưởng Ban Tổ chức Giải cho biết, Giải Báo chí toàn quốc "Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam" lần thứ Tư được tổ chức trong bối cảnh nhiều chủ trương, chính sách lớn về phát triển văn hóa đang được triển khai, như Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị, Nghị quyết của Quốc hội và các quyết định của Chính phủ về phát triển văn hóa. Đặc biệt, ông nhấn mạnh, lần đầu tiên trong Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, văn hóa được đặt ngang hàng với kinh tế, chính trị và xã hội, khẳng định vị trí, vai trò ngày càng quan trọng của văn hóa trong sự phát triển bền vững của đất nước.
Theo ông Nguyễn Đức Lợi, qua ba mùa tổ chức, Giải đã đạt được nhiều kết quả tích cực, khẳng định sự quan tâm ngày càng lớn của đội ngũ người làm báo đối với lĩnh vực văn hóa.
"Hầu như tại bất cứ tòa soạn nào cũng có chuyên mục, thậm chí mỗi số báo cũng đều có nội dung về văn hóa. Điều đó cho thấy văn hóa đã trở thành một mảng nội dung quan trọng trong hoạt động báo chí," ông Nguyễn Đức Lợi chia sẻ.
Trưởng Ban Tổ chức Giải cho biết, mùa Giải lần thứ Tư đã có nhiều điều chỉnh nhằm nâng cao chất lượng tổ chức và mở rộng phạm vi phản ánh. Bên cạnh các đề tài truyền thống, Ban Tổ chức khuyến khích các tác phẩm đi sâu vào những lĩnh vực còn chưa được khai thác tương xứng như gia đình, thể thao và du lịch.
"Gia đình là tế bào của xã hội, gia đình tạo nên xã hội. Chúng tôi mong muốn các nhà báo quan tâm nhiều hơn đến đề tài này. Bên cạnh đó, các lĩnh vực thể thao và du lịch cũng còn khá mỏng trong cơ cấu tác phẩm dự thi những mùa trước," ông Nguyễn Đức Lợi nói.
Ông cũng khẳng định Hội đồng Sơ khảo và Hội đồng Chung khảo sẽ làm việc trên tinh thần khách quan, công bằng, đánh giá chất lượng tác phẩm thay vì tác giả hay cơ quan báo chí.
"Chúng tôi chấm tác phẩm chứ không chấm tác giả. Tiêu chí quan trọng nhất là chất lượng nội dung, tính mới, sự dấn thân của người làm báo và cách thể hiện hiện đại, sáng tạo của tác phẩm," ông Nguyễn Đức Lợi nhấn mạnh.
Theo ông, Hội Nhà báo Việt Nam tiếp tục đồng hành cùng Giải với mong muốn mùa Giải lần thứ Tư sẽ thành công, thu hút đông đảo các nhà báo và cơ quan báo chí trên cả nước tham gia, qua đó tiếp tục lan tỏa những giá trị tốt đẹp của văn hóa Việt Nam.
Các tác phẩm tham dự Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” lần thứ Tư - năm 2026 được đăng, phát trong khoảng thời gian từ ngày 1/8/2025 đến hết ngày 31/8/2026, mỗi tác phẩm không quá 5 kỳ. Hồ sơ tham dự được tiếp nhận đến hết ngày 5/9/2026 theo hình thức nộp trực tiếp hoặc gửi qua đường bưu điện về Báo Văn Hóa, số 141 Nguyễn Thái Học, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội.
Lễ tổng kết và trao Giải dự kiến được tổ chức tại Hà Nội nhân dịp Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11/2026).
