Địa phương buông lỏng quản lý
Dự án Cơ sở sửa chữa và đóng mới phương tiện tàu thủy tại khu đất thuộc tờ bản đồ 06, thửa 14, 16, 19, 20 được UBND huyện Kim Thành chấp thuận đầu tư tại văn bản 224/VB-UB ngày 25/9/2003 với tổng diện tích 44.000m2. Thời hạn xin thuê đất 30 năm kể từ ngày có quyết định cho thuê đất (15/12/2003).
Theo thuyết trình, dự án có tổng vốn đầu tư 10.997.000.000 đồng, để đáp ứng việc sửa chữa 5.500 tấn phương tiện vận tải thủy; đóng mới 2.500 tấn phương tiện vận tải thủy trọng tải 700 tấn – 1.200 tấn; đóng mới 4.000 tấn phương tiện vận tải thủy trọng lượng dưới 700 tấn..., thu hút từ 120 – 150 lao động.
Tuy nhiên, trong quá trình triển khai dự án, chủ đầu tư là ông Đặng Đức Chúc đã để xảy ra hàng loạt vi phạm trong xây dựng và đê điều trong khi hoạt động của chính quyền địa phương bị buông lỏng
Qua kiểm tra hồ sơ, tài liệu, hồ sơ quản lý đất đai và kết quả xác minh, Thanh tra tỉnh Hải Dương khẳng định:
“UBND thị trấn Phú Thái chưa thực hiện đầy đủ trách nhiệm, thẩm quyền về quản lý đất đai đối với dự án. Cụ thể, từ tháng 10/2003 đến tháng 12/2018, UBND thị trấn Phú Thái xác nhận đồng ý chủ trương chấp thuận dự án, thực hiện thủ tục cho thuê đất, cấp GCNQSDĐ đối với dự án khi chưa có kế hoạch, quy hoạch sử dụng đất; xác định vị trí, kích thước đất của dự án để cấp GCN chưa đúng với biên bản xác định vị trí khu thu hồi cho thuê đất và hiện trạng; thực hiện các thủ tục về đất đai và xác nhận để chủ đầu tư thực hiện đề nghị cấp phép lập mặt bằng trung chuyển vật liệu và sửa chữa tàu thuyền, lập hồ sơ xin công bố Cảng thủy nội địa Phú Thái chưa đúng với diện tích đất được thuê. Buông lỏng công tác quản lý đất đai, chưa có biện pháp quản lý đối với diện tích thuộc thẩm quyền quản lý của UBND thị trấn để các đơn vị, cá nhân sử dụng diện tích đất chưa được cơ quan có thẩm quyền cho thuê đất hoặc giao đất. Cụ thể, để cho Xí nghiệp Thắng Lợi sử dụng diện tích đất dự án Cơ sở sửa chữa và đóng mới phương tiện tàu thủy, vùng đất và vùng nước Cảng thủy nội địa Phú Thái, diện tích 3.070m2 thuộc UBND thị trấn quản lý và diện tích 12.404m2 đất UBND tỉnh cho Công ty TNHH Sản xuất và Kinh doanh Thương mại Thế Anh thuê đất. Không kịp thời hướng dẫn và đôn đốc chủ đầu tư thực hiện dự án theo quy định; thực hiện chưa đầy đủ trách nhiệm về kiểm tra, hướng dẫn các thủ tục về đất đai đối với chủ đầu tư; khi vướng mắc, vi phạm trong việc sử dụng đất của các đơn vị không xử lý vi phạm theo thẩm quyền và kịp thời báo cáo với cơ quan có thẩm quyền, để có biện pháp xử lý”.
Sai phạm tại dự án Cơ sở sửa chữa và đóng mới phương tiện tàu thủy kéo dài nhiều năm chưa được xử lý dứt điểm.
Ngoài ra, Thanh tra tỉnh cho biết: “UBND thị trấn Phú Thái đã thực hiện ký các hợp đồng cho thuê đất với các cá nhân và doanh nghiệp không đúng thẩm quyền, vi phạm Luật Đất đai. Đây là nguyên nhân phát sinh những vướng mắc, tranh chấp về đất đai”.
Thanh tra tỉnh cũng xác định: “UBND huyện Kim Thành, Phòng TNMT huyện chưa thực hiện đầy đủ về kiểm tra, hướng dẫn, đôn đốc chủ đầu tư thực hiện các thủ tục về đất đai theo thẩm quyền. Phòng TNMT chưa tham mưu cho UBND huyện xử lý những tồn tại, vướng mắc trong việc sử dụng đất của chủ Cơ sở sửa chữa và đóng mới phương tiện tàu thủy”.
Sai phạm chồng sai phạm
Theo báo cáo giải trình của chủ đầu tư dự án, sau khi được thuê đất, đến ngày 20/01/2004 và ngày 5/6/2008, chủ đầu tư (ông Chúc) ủy quyền cho con trai là ông Đặng Hùng Thắng – Giám đốc Xí nghiệp Thắng Lợi thực hiện đầu tư san lấp mặt bằng xây dựng cơ sở vật chất công trình âu đà, trụ sở làm việc, phương tiện, thiết bị; tuyển dụng công nhân, người lao động theo yêu cầu sản xuất và thực hiện các khoản nghĩa vụ với các cơ quan nhà nước theo quy định của pháp luật.
Từ đó, Xí nghiệp Thắng Lợi đã trực tiếp sử dụng đất dự án và khu vực Cảng thủy nội địa Phú Thái vào hoạt động sản xuất, kinh doanh gồm diện tích 46.764m2 đất thuộc Dự án theo Văn bản chấp thuận đầu tư 224/VB-UB ngày 25/9/2003 và QĐ 846 ngày 15/12/2003 của UBND huyện Kim Thành; diện tích đất thuộc quản lý sử dụng của HTX Hồng Hà khoảng 1.162m2 và diện tích 3.070m2 do ông Chúc được UBND thị trấn Phú Thái cho thuê trái phép từ năm 2006 để làm âu tầu và bãi chứa vật liệu xây dựng.
Kết luận thanh tra số 397/KL-UBND ngày 1/9/2010 của UBND huyện Kim Thành nêu rõ: “Chủ đầu tư không lập quy hoạch chi tiết, thiết kế kỹ thuật và cấp phép xây dựng... yêu cầu chủ đầu tư lập quy hoạch chi tiết xây dựng trình cấp có thẩm quyền phê duyệt xong trước 1/10/2010. Tuy nhiên, tại thời điểm Đoàn thanh tra tỉnh thanh tra thì chủ đầu tư không cung cấp được hồ sơ quy hoạch chi tiết và hồ sơ xây dựng”.
Nội dung bản kết luận cũng cho biết: “Việc chủ đầu tư ủy quyền và cho ông Đặng Hùng Thắng sử dụng đất của dự án và Cảng thủy nội địa Phú Thái vào hoạt động sản xuất kinh doanh từ 2004 đến nay khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho thuê đất (hoặc giao đất) là chưa đúng quy định của pháp luật về đất đai...”.
Qua đó, Thanh tra tỉnh Hải Dương yêu cầu ông Đặng Đức Chúc, chủ đầu tư dự án “hoàn thiện các thủ tục về quy hoạch, hồ sơ xây dựng và đất đai; có trách nhiệm bàn giao diện tích 12.404m2 đất (diện tích đất UBND tỉnh đã cho Công ty Thế Anh thuê) cho UBND thị trấn Phú Thái quản lý theo thẩm quyền. Đối với diện tích 3.070m2 đất của UBND thị trấn Phú Thái quản lý, qua kiểm tra, xác minh và theo nguyện vọng của chủ đầu tư được tiếp tục sử dụng, do vậy chủ đầu tư phải thực hiện đầy đủ thủ tục, trình tự theo quy định của pháp luật về đất đai hiện hành để được sử dụng theo quy định”.
Những sai phạm của chủ đầu tư trong quá trình thực hiện dự án cũng như trách nhiệm của cán bộ liên quan khi buông lỏng quản lý đất đai tại địa phương đã được Thanh tra tỉnh Hải Dương chỉ rõ. Dư luận địa phương đang mong chờ những quyết định cứng rắn của chính quyền sở tại để giải quyết triệt để những vấn đề vốn tồn tại quá lâu tại đây.
Trâm Anh
