“Treo” tiến độ và chiêu trò “khống” vốn điều lệ
Dự án Đầu tư xây dựng Nhà máy gạch bê tông khí chưng hấp AAC của Công ty cổ phần bê tông khí chưng áp Việt Nam được UBND tỉnh Phú Thọ cấp chứng nhận đầu tư từ năm 2010 tại khu Đồng Dâu, xã Cổ Tiết, huyện Tam Nông (nay là xã Vạn Xuân). Mang kỳ vọng cung cấp sản phẩm vật liệu xây dựng mới, thế nhưng sau chặng đường dài, dự án lại trở thành một điểm nghẽn về tuân thủ pháp luật.
Theo kết luận của Thanh tra tỉnh Phú Thọ ban hành, Công ty cổ phần bê tông khí chưng áp Việt Nam đã vi phạm nghiêm trọng về tiến độ thực hiện dự án. Dù đã được UBND tỉnh Phú Thọ tạo điều kiện điều chỉnh, gia hạn nhiều lần, nhưng dự án vẫn chậm tiến độ hơn 5 năm so với thời gian được gia hạn tại Quyết định số 3407/QĐ-UBND ngày 07/12/2018.
Đáng chú ý, bức tranh tài chính của doanh nghiệp này cũng bộc lộ điểm bất thường lớn khi đăng ký thay đổi vốn điều lệ lên mức 500.000.000.000 đồng, nhưng thực chất các cổ đông mới chỉ góp 17.050.000.000 đồng. Số vốn chưa thực hiện góp lên tới 482.950.000.000 đồng, vi phạm quy định của Luật Doanh nghiệp năm 2020. Đặc biệt, doanh nghiệp này cũng “quên” luôn việc thực hiện báo cáo đầu tư theo quy định.
Tự ý “chuyển công năng”, vi phạm chồng chéo
Không chỉ chậm tiến độ, dự án Nhà máy gạch bê tông khí chưng hấp AAC còn bộc lộ hàng loạt sai phạm trong lĩnh vực xây dựng, đất đai và môi trường.
Trong quá trình thực hiện đầu tư xây dựng, Công ty cổ phần bê tông khí chưng áp Việt Nam đã có hành vi vi phạm hành chính về tổ chức thi công xây dựng công trình không có giấy phép xây dựng.
Ngày 26/3/2019, Chủ tịch UBND huyện Tam Nông (cũ) đã ban hành Quyết định số 2334/QĐ-XPVPHC về việc xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực xây dựng đối với Công ty cổ phần bê tông khí chưng áp Việt Nam với mức phạt là 50.000.000 đồng. Ngày 31/3/2025, Công ty đã thực hiện nộp tiền phạt với số tiền là 50.000.000 đồng và phạt chậm nộp với số tiền là 54.650.000 đồng. Tuy nhiên đến thời điểm thanh tra, Công ty vẫn chưa thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả theo quyết định xử phạt.
Trên khu đất được giao, Công ty cổ phần bê tông khí chưng áp Việt Nam chưa xây dựng đầy đủ các hạng mục theo dự án đầu tư được duyệt. Cụ thể: Nhiều hạng mục chưa xây dựng đủ diện tích hoặc chưa hề được triển khai như kho thành phẩm, sân chơi thể thao, hồ nước, cây xanh, hệ thống chống sét....
Nghiêm trọng hơn, khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép điều chỉnh mục tiêu dự án, Công ty cổ phần bê tông khí chưng áp Việt Nam đã tự ý “chuyển công năng”. Thay vì làm nhà máy gạch như giấy phép, vào tháng 1/2025, Công ty cổ phần bê tông khí chưng áp Việt Nam đã lắp đặt dây chuyền công nghệ sản xuất bột đá thạch anh với công suất thiết kế 60.000 tấn sản phẩm/năm. Hệ lụy tất yếu là dây chuyền này hoạt động khi chưa hề có sự phê duyệt về môi trường cho mục tiêu mới.
Ngoài ra, Công ty này còn sử dụng 1 giếng khoan phục vụ sản xuất (lưu lượng 1-5m3/ngày đêm) nhưng hoàn toàn không đăng ký khai thác, sử dụng tài nguyên nước theo quy định của pháp luật.
Về nghĩa vụ tài chính, cơ quan Thanh tra tỉnh Phú Thọ cũng đã chỉ ra việc Công ty cổ phần bê tông khí chưng áp Việt Nam nộp nhiều khoản cho ngân sách Nhà nước như: tiền thuê đất, thuế sử dụng đất phi nông nghiệp không đảm bảo thời gian nộp theo quy định.
Kiến nghị xử lý nghiêm những sai phạm
Trước nhiều sai phạm nêu trên, Thanh tra tỉnh Phú Thọ đã yêu cầu Công ty cổ phần bê tông khí chưng áp Việt Nam không được thực hiện sản xuất bột đá thạch anh khi chưa được cơ quan nhà nước chấp thuận. Đồng thời, chấp hành nghiêm chỉnh quy định của pháp luật về đầu tư, xây dựng, đất đai, bảo vệ môi trường, tài nguyên nước và pháp luật có liên quan.
Thanh tra tỉnh Phú Thọ đã đề nghị UBND tỉnh Phú Thọ chỉ đạo Sở Tài chính tổ chức kiểm điểm trách nhiệm của tập thể, cá nhân trong việc phát hiện hành vi vi phạm của Công ty mà chưa xử lý theo quy định của pháp luật.
UBND xã Vạn Xuân được giao kiểm tra, giám sát, đôn đốc Công ty chấp hành đầy đủ các quy định của pháp luật về đầu tư, đất đai, xây dựng, tài nguyên nước, bảo vệ môi trường và pháp luật có liên quan; Kịp thời phát hiện, xử lý hoặc kiến nghị xử lý các vi phạm theo quy định của pháp luật.
Đồng thời tổ chức kiểm điểm trách nhiệm của tập thể, cá nhân trong việc đôn đốc thực hiện quyết định xử phạt vi phạm hành chính của Chủ tịch UBND huyện Tam Nông (cũ) và việc để Công ty lắp đặt dây chuyền sản xuất bột đá thạch anh khi chưa được UBND tỉnh chấp thuận.
