Tăng trưởng kinh tế không thể chỉ dựa vào GDP

GDP không phải là đại diện đầy đủ cho quy mô hoạt động sản xuất

Để đo lường quá trình tăng trưởng kinh tế, ngoài GDP (tổng sản phẩm quốc nội), còn có một số chỉ tiêu đo lường khác, phản ánh các khía cạnh khác nhau của quá trình tăng trưởng. Đơn cử như tổng thu nhập quốc dân (GNI), thu nhập quốc dân khả dụng (NDI), tiết kiệm (Saving) hay tích lũy tài sản.

Bà Nguyễn Thị Mai Hạnh, Ban Hệ thống Tài khoản quốc gia, Cục Thống kê cho biết: Mỗi chỉ tiêu này đo lường một lát cắt khác nhau của hoạt động kinh tế.

Ví dụ, GNI phản ánh thu nhập mà các chủ thể trong nền kinh tế thực sự nhận được, bao gồm cả thu nhập từ và ra nước ngoài, trong khi GDP chỉ đo lường giá trị gia tăng được tạo ra trong lãnh thổ.

gdp-9-thang-uoc-dat-7-85-quy-iv-phai-tang-truong-bao-nhieu-de-dat-muc-tieu-ca-nam_68e35da9bd99e.jpg
GDP chỉ phản ánh một phần “bức tranh” tăng trưởng và không đủ để đo lường chất lượng, tính bền vững của nền kinh tế. (Ảnh: ST)

“Trong các nền kinh tế có mức độ hội nhập quốc tế cao, chênh lệch giữa GDP và GNI có thể đáng kể, khiến tăng trưởng GDP không đồng nghĩa với sự gia tăng tương ứng về thu nhập quốc dân. Do đó, nếu tăng trưởng kinh tế được hiểu theo nghĩa cải thiện năng lực thu nhập và phúc lợi, thì việc chỉ dựa vào GDP là không đầy đủ”, bà Hạnh nói.

Tương tự, thu nhập quốc dân khả dụng (NDI) và tiết kiệm phản ánh khả năng phân bổ nguồn lực cho tiêu dùng và tích lũy trong tương lai.

Một nền kinh tế có thể đạt tăng trưởng GDP cao, nhưng nếu phần lớn giá trị gia tăng được sử dụng để bù đắp khấu hao, trả thu nhập ra nước ngoài hoặc tài trợ cho tiêu dùng ngắn hạn, thì khả năng tích lũy và mở rộng năng lực sản xuất trong dài hạn vẫn bị hạn chế.

Trong trường hợp này, tăng trưởng GDP không phản ánh đúng chất lượng và tính bền vững của tăng trưởng kinh tế.

Bà Hạnh cho rằng, những khác biệt này cho thấy rằng “tăng trưởng kinh tế” là một khái niệm đa chiều, không thể đồng nhất một cách máy móc với tăng trưởng GDP.

“Việc sử dụng GDP như thước đo duy nhất trong phân tích kinh tế, đặc biệt là trong các nghiên cứu liên quan đến năng lượng và điện năng, dễ dẫn đến việc lựa chọn sai biến đại diện cho quy mô hoạt động kinh tế thực tế”, bà Hạnh nhấn mạnh.

Bảng cân đối liên ngành đóng vai trò then chốt

Để khắc phục những hạn chế nêu trên, Bảng cân đối liên ngành (Input- Output Table) đóng vai trò then chốt, cho phép liên kết nhu cầu điện của từng ngành với cấu trúc sản xuất của toàn bộ nền kinh tế.

Việc sử dụng các chỉ tiêu như nhu cầu điện cho một đơn vị cầu cuối cùng, hay các hệ số lan tỏa sản lượng của ngành điện, cho phép lượng hóa mối quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế và tiêu thụ điện một cách nhất quán hơn.

Những chỉ tiêu này không chỉ phản ánh quy mô tăng trưởng, mà còn cho phép phân rã tác động của thay đổi cơ cấu ngành và công nghệ.

“Qua đó, các nhà hoạch định chính sách có thể đánh giá chính xác hơn nguồn gốc của tăng trưởng nhu cầu điện, thay vì dựa vào các chỉ báo tổng hợp khó diễn giải”, bà Hạnh nói.

Bên cạnh đó, việc tích hợp phân tích Bảng cân đối liên ngành với hệ thống tài khoản quốc gia cũng góp phần nâng cao tính nhất quán giữa các mục tiêu kinh tế và năng lượng.

Khi các kịch bản phát triển kinh tế được xây dựng đồng thời với các kịch bản nhu cầu điện trên cùng một nền tảng kế toán, rủi ro mâu thuẫn nội tại giữa các chính sách vĩ mô sẽ được giảm thiểu.

“Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh Việt Nam theo đuổi đồng thời nhiều mục tiêu, từ tăng trưởng, chuyển dịch cơ cấu đến giảm phát thải”, đại diện Cục Thống kê nhấn mạnh.

Xem thêm

Nghị quyết 26 mở dư địa lớn cho bất động sản du lịch

Nghị quyết 26 mở dư địa lớn cho bất động sản du lịch

(CLO) Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 26-NQ/TW (Nghị quyết 26) về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới. Nghị quyết đặt ra chỉ tiêu đến năm 2030 đảm bảo khoảng 1,5 triệu buồng lưu trú du lịch.

Mỹ khơi thông eo biển Hormuz, vì sao giá dầu vẫn vượt 100 USD?

Mỹ khơi thông eo biển Hormuz, vì sao giá dầu vẫn vượt 100 USD?

(CLO) Mỹ cho biết hoạt động vận tải qua Hormuz đang dần được khôi phục, nhưng lưu lượng thực tế vẫn thấp hơn nhiều so với trước xung đột. Trong khi đó, các tuyến xuất khẩu thay thế của Ả Rập Xê Út cũng gặp sự cố, khiến thị trường tiếp tục lo ngại về nguồn cung và đẩy giá dầu vượt 100 USD/thùng.

Tắt 2G: Việt Nam đã giải quyết bài toán nhiều quốc gia khác đang đối mặt như thế nào?

Tắt 2G: Việt Nam đã giải quyết bài toán nhiều quốc gia khác đang đối mặt như thế nào?

Tắt 2G không phải bài toán mới, nhưng nhiều quốc gia vẫn loay hoay trong việc loại bỏ một công nghệ cũ mà không đẩy hàng triệu người dùng ra khỏi kết nối. Trong bối cảnh đó, quá trình chuyển đổi tại Việt Nam đang cho thấy những tín hiệu tích cực: công nghệ có thể được nâng cấp hiệu quả hơn khi bài toán thiết bị, vùng phủ và người dùng được giải quyết đồng thời.

Bảo Việt - Doanh nghiệp bảo hiểm nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam

Bảo Việt - Doanh nghiệp bảo hiểm nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam

Tập đoàn Bảo Việt (BVH) được vinh danh trong Top 100 doanh nghiệp nhà nước nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam năm 2026 (STATE 100), xếp thứ 61 trong bảng xếp hạng và là doanh nghiệp bảo hiểm nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam. Kết quả tiếp tục ghi nhận những đóng góp tích cực của Bảo Việt đối với ngân sách nhà nước, đồng thời khẳng định vai trò của một doanh nghiệp hàng đầu trong lĩnh vực tài chính - bảo hiểm đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Khởi công dự án Vinhomes King Park quy mô hơn 41.000 tỷ đồng tại Bắc Ninh

Khởi công dự án Vinhomes King Park quy mô hơn 41.000 tỷ đồng tại Bắc Ninh

(CLO) Ngày 16/9, tại Bắc Ninh, Tập đoàn Vingroup đã chính thức khởi công Dự án Đầu tư xây dựng Khu đô thị mới phía Tây Bắc thành phố Bắc Ninh - Khu 1, có tên thương mại là Vinhomes King Park. Sự kiện là một trong 8 dự án, công trình trọng điểm được khởi công, khánh thành chào mừng tỉnh Bắc Ninh đón nhận Nghị quyết của Quốc hội về việc thành lập thành phố Bắc Ninh.

Đánh giá tác động toàn diện là cơ sở quan trọng để Quốc hội xem xét mở rộng lệnh cấm đối với các sản phẩm thuốc lá

Đánh giá tác động toàn diện là cơ sở quan trọng để Quốc hội xem xét mở rộng lệnh cấm đối với các sản phẩm thuốc lá

Mặc dù thống nhất cao với mục tiêu bảo vệ sức khỏe cộng đồng và hạn chế thanh thiếu niên tiếp cận thuốc lá, các đại biểu tham dự tọa đàm góp ý Dự thảo Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá (sửa đổi) ngày 26/8 cho rằng đề xuất cấm các sản phẩm “thuốc lá khác” vẫn cần được đánh giá đầy đủ và khách quan.

Tận hưởng trải nghiệm ẩm thực cùng OCB Mastercard World 2in1

Tận hưởng trải nghiệm ẩm thực cùng OCB Mastercard World 2in1

Không chỉ đơn thuần là một bữa ăn, mỗi cuộc hẹn còn là khoảng thời gian dành cho những người quan trọng. Với thẻ OCB Mastercard World 2in1 của ngân hàng Phương Đông(OCB), những dịp sum vầy mùa Trung thu càng thêm trọn vẹn nhờ ưu đãi hoàn tiền 10% cho chi tiêu ẩm thực, cùng thiết kế 2in1 tích hợp cả tính năng tín dụng và ghi nợ, giúp khách hàng linh hoạt trong quản lý tài chính và dễ dàng tiếp cận hệ sinh thái ưu đãi cao cấp.

Ả Rập Xê Út phát hiện 110 triệu tấn quặng chứa uranium

Ả Rập Xê Út phát hiện 110 triệu tấn quặng chứa uranium

(CLO) Ả Rập Xê Út vừa phát hiện khoảng 110 triệu tấn nguyên liệu chứa uranium tại khu vực Medina, mở ra thêm triển vọng cho kế hoạch phát triển ngành công nghiệp hạt nhân trong nước và tận dụng nguồn tài nguyên khoáng sản phục vụ đa dạng hóa nền kinh tế.

“Bản đồ” đặc quyền hệ sinh thái của hội viên Sun Signature

“Bản đồ” đặc quyền hệ sinh thái của hội viên Sun Signature

Hơn 100.000 hội viên sau hơn hai tháng ra mắt, Sun Signature đang tạo sức hút với một “bản đồ” đặc quyền trải rộng trên nhiều lĩnh vực trong hệ sinh thái Sun Group. Càng nâng hạng, hội viên càng mở khóa thêm nhiều đặc quyền và trải nghiệm riêng biệt từ hàng không - nghỉ dưỡng, vui chơi, golf, bất động sản đến tài chính, tất cả chỉ trong một tài khoản duy nhất.

Techcombank lần thứ 6 liên tiếp được Euromoney vinh danh “Ngân hàng Tốt nhất Việt Nam”

Techcombank lần thứ 6 liên tiếp được Euromoney vinh danh “Ngân hàng Tốt nhất Việt Nam”

(CLO) Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank) vừa được Tạp chí tài chính quốc tế Euromoney vinh danh là “Ngân hàng Tốt nhất Việt Nam 2026”, trong khuôn khổ Lễ trao giải Euromoney Awards for Excellence, đánh dấu năm thứ 6 liên tiếp Techcombank nhận danh hiệu cao nhất tại Việt Nam trao bởi Euromoney. Vượt qua hàng trăm hồ sơ đề cử đến từ hơn 700 định chế tài chính tại 125 quốc gia và vùng lãnh thổ, giải thưởng đã lựa chọn và vinh danh những tổ chức xuất sắc nhất, đại diện tiêu biểu cho từng quốc gia và từng lĩnh vực trên phạm vi toàn cầu.

Hai doanh nghiệp bị UBCKNN phạt hơn 260 triệu đồng

Hai doanh nghiệp bị UBCKNN phạt hơn 260 triệu đồng

(CLO) Ủy ban Chứng khoán Nhà nước vừa ban hành quyết định xử phạt Công ty cổ phần Quản lý quỹ đầu tư Pacific Bridge và Công ty Cổ phần Đầu tư Việt Tâm về một số vi phạm trong lĩnh vực chứng khoán.

Chứng khoán hôm nay 15/9/2026: VN-Index tăng gần 23 điểm

Chứng khoán hôm nay 15/9/2026: VN-Index tăng gần 23 điểm

(CLO) Chứng khoán hôm nay 15/9/2026 ghi nhận diễn biến thị trường tích cực khi dòng tiền lan tỏa trên nhiều nhóm ngành (dẫn đầu là nhóm cổ phiếu dầu khí, năng lượng), giúp VN-Index tăng gần 23 điểm.

Cỡ chữ bài viết: