Ngày 03 tháng 02 năm 2020, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 15/2020/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện, công nghệ thông tin và giao dịch điện tử.
Theo Điều 101 của Nghị định này, hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân sẽ bị phạt từ 10 - 20 triệu đồng.
Trước khi Nghị định 15/2020/NĐ-CP có hiệu lực thi hành (ngày 15/4/2020) thì tại Nghị định 174/2013/NĐ-CP chưa có điều khoản riêng về xử phạt đối với hành vi đưa tin giả mạo, sai sự thật trên mạng xã hội.
Từ ngày 15/4/2020, các quy định tại Nghị định 174/2013/NĐ-CP sẽ được thay thế bởi Nghị định 15/2020/NĐ-CP. Theo đó, tại Điều 101 Nghị định này quy định rõ hơn về mức phạt đối với hành vi tung tin giả mạo, sai sự thật trên mạng xã hội.
Cụ thể sẽ phạt tiền từ 10 - 20 triệu đồng đối với hành vi lợi dụng mạng xã hội để thực hiện một trong các hành vi: Cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân. Cung cấp, chia sẻ thông tin bịa đặt, gây hoang mang trong nhân dân. Ngoài việc phạt tiền, người có hành vi vi phạm buộc gỡ bỏ thông tin sai sự thật hoặc gây nhầm lẫn hoặc thông tin vi phạm pháp luật.
Bên cạnh đó, người sử dụng mạng xã hội cũng cần chú ý trong Nghị định này nêu rõ sẽ xử phạt từ 10 - 20 triệu đồng với việc cung cấp, chia sẻ các tác phẩm báo chí, văn học, nghệ thuật, xuất bản ấn phẩm mà không được sự đồng ý của chủ thể quyền sở hữu trí tuệ hoặc chưa được phép lưu hành hoặc đã có quyết định cấm lưu hành hoặc tịch thu.
Đăng tin giả quảng cáo thuốc kháng sinh virus corona trên Facebook, đối tượng L.H.P.Y (SN 1994, trú TP. Quảng Ngãi) đã bị cơ quan chức năng địa phương xử phạt.
Thời gian qua nhiều nơi trên cả nước đã có số lượng tin giả, tin đồn thất thiệt chủ yếu ở trên mạng xã hội Facebook và nội dung liên quan tới dịch COVID-19. Rất nhiều tin giả bịa đặt về số lượng bệnh nhân nguy kịch do mắc COVID-19, bịa đặt về những thực phẩm, bài thuốc chữa COVID-19, thậm chí tung tin thất thiệt về các thành phố lớn bị phong tỏa do COVID-19,...đã gây hoang mang cho toàn xã hội, đặc biệt là người dân.
Rất nhiều chủ tài khoản mạng xã hội trong đó có người nổi tiếng, KOLs đã phải làm việc với cơ quan chức năng và bị xử phạt cũng như phải đính chính lại thông tin sai. Chỉ tạm tính đến ngày 15/3, trên phạm vi cả nước, các cơ quan chức năng đã xử lý gần 800 trường hợp tung tin giả trên mạng xã hội.
Việc Nghị định số 15/2020/NĐ-CP có hiệu lực vào ngày 15/4 tới sẽ là hình thức để răn đe những người đăng tin sai sự thật cũng như làm giảm tệ nạn tin giả tràn lan trên mạng xã hội. Tuy nhiên cuộc chiến chống "giặc tin giả" vẫn đang rất quyết liệt và cần sự chung tay đồng lòng của toàn xã hội để xây dựng, hướng tới môi trường “thông tin sạch” cho mọi người.
Điều 101. Vi phạm các quy định về trách nhiệm sử dụng dịch vụ mạng xã hội
1. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với hành vi lợi dụng mạng xã hội để thực hiện một trong các hành vi sau:
a) Cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, thông tin sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân;
b) Cung cấp, chia sẻ thông tin cổ súy các hủ tục, mê tín, dị đoan, dâm ô, đồi trụy, không phù hợp với thuần phong, mỹ tục của dân tộc;
c) Cung cấp, chia sẻ thông tin miêu tả tỉ mỉ hành động chém, giết, tai nạn, kinh dị, rùng rợn;
d) Cung cấp, chia sẻ thông tin bịa đặt, gây hoang mang trong Nhân dân, kích động bạo lực, tội ác, tệ nạn xã hội, đánh bạc hoặc phục vụ đánh bạc;
đ) Cung cấp, chia sẻ các tác phẩm báo chí, văn học, nghệ thuật, xuất bản ấn phẩm mà không được sự đồng ý của chủ thể quyền sở hữu trí tuệ hoặc chưa được phép lưu hành hoặc đã có quyết định cấm lưu hành hoặc tịch thu;
e) Quảng cáo, tuyên truyền, chia sẻ thông tin về hàng hóa, dịch vụ bị cấm;
g) Cung cấp, chia sẻ hình ảnh bản đồ Việt Nam nhưng không thể hiện hoặc thể hiện không đúng chủ quyền quốc gia;
h) Cung cấp, chia sẻ đường dẫn đến thông tin trên mạng có nội dung bị cấm.
2. Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng đối với hành vi tiết lộ thông tin thuộc danh mục bí mật nhà nước, bí mật đời tư của cá nhân và bí mật khác mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.
3. Biện pháp khắc phục hậu quả:
Buộc gỡ bỏ thông tin sai sự thật hoặc gây nhầm lẫn hoặc thông tin vi phạm pháp luật do thực hiện hành vi vi phạm quy định tại các khoản 1 và 2 Điều này.
Hoàng Huy
