Vụ Ukraine tập kích UAV: Liệu có phải không quân Nga đã bất cẩn?

Vì sao Nga không giấu máy bay trong hangar?

Những hình ảnh mà phía Ukraine phát đi hôm 4/6 cho thấy 4 căn cứ không quân nằm sâu trong lòng nước Nga, trong đó xa nhất là căn cứ Belaya ở vùng Irkutsk thuộc Siberia, cách Kiev khoảng 4.800 km đã bị tấn công bằng thiết bị bay không người lái (UAV).

Vu Ukraine tap kich cac san bay Nga - Anh 2
Góc nhìn từ máy bay không người lái loại PFV của Ukraine khi nó lao tới tấn công một chiếc Tu-22M3 của Nga. Ảnh: SBU

Trong video, hầu như tất cả máy bay Nga đều phơi mình ra giữa không gian trống trải, trở thành mục tiêu quá dễ dàng cho UAV của Ukraine oanh tạc. Các chiến đấu cơ bị phá hủy bao gồm một số máy bay ném bom tầm xa Tu-95, Tu-160 và Tu-22M3 có thể mang bom hạt nhân tới các mục tiêu cách xa hàng nghìn km.

Những thước phim kể trên có thể khiến nhiều người đặt câu hỏi rằng, phải chăng không quân Nga quá chủ quan nên mới bố trí máy bay “hớ hênh” đến như vậy? Một số blogger quân sự Nga có ảnh hưởng đã cáo buộc chính quyền Nga, đặc biệt là bộ chỉ huy không quân, về cái họ gọi là sự cẩu thả và tự mãn khi để cho các máy bay ném bom có khả năng hạt nhân bị nhắm mục tiêu.

Hai blog quân sự, Voyenkor Kotenok và Two Majors, cho biết cựu Bộ trưởng Quốc phòng Sergei Shoigu - hiện là Thư ký Hội đồng An ninh Nga - đã hứa từ tháng 4 năm 2021 sẽ xây dựng hơn 300 hầm trú ẩn bằng bê tông cốt thép (hangar) cho máy bay, nhưng điều này đã không xảy ra. Nhà phân tích quân sự Vladislav Shurygin thì cáo buộc các cấp cao nhất của không quân Nga đã không lường trước được các mối đe dọa từ các cuộc tấn công bằng tên lửa hoặc UAV tiềm tàng.

Nhưng theo tạp chí BNE Intellinews, các quan chức không quân Nga chẳng hề hớ hênh, mà việc bố trí máy bay như vậy có liên quan đến những hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân giữa Mỹ và Nga, đặc biệt là Hiệp ước Cắt giảm vũ khí chiến lược mới (New START).

Hiệp ước New START, ký kết năm 2010 và có hiệu lực từ năm 2011, bao gồm các điều khoản về việc xác minh vũ khí tấn công chiến lược, bao gồm cả máy bay ném bom hạng nặng được trang bị vũ khí hạt nhân của nhau. Hiệp ước yêu cầu các máy bay ném bom của mỗi bên phải được đặt tại những địa điểm có thể nhìn thấy bằng các phương tiện xác minh kỹ thuật quốc gia, chẳng hạn như vệ tinh, để cho phép bên kia giám sát.

Nga đã đình chỉ, nhưng không hủy bỏ, việc tham gia hiệp ước New START sau khi các lệnh trừng phạt được áp đặt với nước này vào năm 2022. Tuy nhiên, Moscow cũng vẫn để ngỏ việc tái khởi động và áp dụng lại hiệp ước này nếu đạt được thỏa thuận ngừng bắn với Ukraine.

Cũng theo BNE Intellinews, dù các cuộc thanh tra lẫn nhau đối với các cơ sở hạt nhân đã bị đình chỉ vào tháng 8/2022, Điện Kremlin vẫn tuân thủ điều khoản giữ cho đội bay ném bom tầm xa có khả năng hạt nhân của mình có thể nhìn thấy được từ vệ tinh bằng cách đỗ chúng ngoài trời trên các sân bay. Đó là lý do khiến những chiếc Tu-95, Tu-160 và Tu-22M3 của Nga phơi mình ra cho UAV bắn phá.

Mỹ nhận định Nga không mất nhiều máy bay

Vì luôn theo dõi những phi cơ ném bom chiến lược của Nga từ vệ tinh nên phía Mỹ cũng có những thông tin của riêng mình về vụ tấn công mà Ukraine vừa thực hiện. Và họ ước số lượng máy bay Nga đã bị phá hủy thấp hơn nhiều so với con số 41 chiếc mà phía Ukraine công bố.

Trao đổi với Reuters hôm 5/6, hai quan chức Mỹ giấu tên nói rằng cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine đã đánh trúng khoảng 20 máy bay chiến đấu của Nga, và phá hủy 10 đến 11 chiếc trong số đó. Con số này chỉ bằng khoảng một nửa so với ước tính của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy.

Trước đó, ông Zelenskyy cho biết Ukraine đã tấn công 4 căn cứ không quân trên khắp nước Nga bằng 117 UAV được phóng từ các container đặt gần mục tiêu trong một chiến dịch mang tên “Mạng nhện”. Kiev hôm 4/6 công bố đoạn phim cho thấy những chiếc UAV của họ làm nổ tung nhiều máy bay ném bom chiến lược của Nga và hạ cánh lên các ăng-ten vòm của hai máy cảnh báo sớm A-50.

Vu Ukraine tap kich cac san bay Nga - Anh 1
Hình ảnh từ công ty vệ tinh Maxar cho thấy thiệt hại tại căn cứ không quân Belaya ở vùng Irkutsk thuộc Siberia (Nga). Ảnh: NDTV

Cơ quan an ninh nội địa Ukraine (SBU) ước tính thiệt hại mà Nga phải chịu do chiến dịch này lên tới 7 tỷ USD, và 34% số máy bay mang tên lửa hành trình chiến lược của Nga đã bị phá hủy. Thông tin này được củng cố thêm khi công ty vệ tinh Maxar công bố những hình ảnh chất lượng cao về các sân bay Nga bị tấn công, cho thấy nhiều máy bay bị hư hại.

Bộ Quốc phòng Nga sau đó cũng thừa nhận rằng Ukraine đã tấn công các sân bay ở các vùng Murmansk, Irkutsk, Ivanovo, Ryazan và Amur, khiến một số máy bay bị phá hủy ở các vùng Murmansk và Irkutsk. Tuy nhiên, bộ này không công bố con số thiệt hại cụ thể.

Trong một diễn biến mới nhất hôm 5/6, Moscow cho biết họ sẽ sửa chữa các máy bay bị hư hại sau cuộc tấn công của Ukraine, đồng thời bác bỏ tuyên bố của Kiev rằng các máy bay này không còn có thể khôi phục. “Như Bộ Quốc phòng đã cho biết, những chiếc máy bay này không bị phá hủy mà chỉ hư hại. Chúng sẽ được sửa chữa”, Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Ryabkov nói với hãng thông tấn TASS.

Xem thêm

ASEAN tăng cường phối hợp, chủ động ứng phó với các thảm họa thiên nhiên

ASEAN tăng cường phối hợp, chủ động ứng phó với các thảm họa thiên nhiên

(CLO) Giữa lúc những thảm họa thiên nhiên ngày càng khó lường, ASEAN đang chủ động chuẩn bị cho tình huống xấu nhất bằng các cuộc diễn tập cứu trợ đa quốc gia. Mục tiêu rất rõ ràng: tăng cường phối hợp lực lượng, chia sẻ thông tin và sẵn sàng hỗ trợ người dân khi thảm họa thực sự xảy ra.

Hàng không thế giới lại chao đảo vì xung đột Trung Đông

Hàng không thế giới lại chao đảo vì xung đột Trung Đông

(CLO) Sân bay King Khalid ở thủ đô Riyadh của Ả Rập Xê Út bị tấn công 4 lần trong 5 ngày gần đây bởi tên lửa và máy bay không người lái của lực lượng Houthi. Chuỗi sự kiện cho thấy hàng không thế giới một lần nữa phải chịu liên lụy từ cuộc xung đột tại Trung Đông.

Tháng 10 và cuộc đua trở lại Mặt trăng

Tháng 10 và cuộc đua trở lại Mặt trăng

(NB&CL) Tại Antalya, Thổ Nhĩ Kỳ, các đại diện cấp cao của những nước tham gia Hiệp ước Artemis (Artemis Accords) đang bàn về các nguyên tắc cho hoạt động trên Mặt trăng, trong lúc số thành viên sáng kiến này đã lên 76 và các chương trình đưa người trở lại Mặt trăng bước vào giai đoạn mới.

Greenland và Iceland trong tính toán chiến lược của Mỹ ở Bắc Cực

Greenland và Iceland trong tính toán chiến lược của Mỹ ở Bắc Cực

(CLO) Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã đến thủ đô Reykjavik ngày 5/10, đánh dấu chuyến thăm Iceland đầu tiên của một quan chức ngoại giao cấp cao Mỹ kể từ năm 2021. Động thái này diễn ra trong bối cảnh khu vực Bắc Cực đang ngày càng gia tăng tầm quan trọng chiến lược đối với Washington trên các phương diện an ninh, tuyến hàng hải và tài nguyên.

Pháp và Tây Ban Nha thắt chặt quan hệ trong bối cảnh nhiều sức ép

Pháp và Tây Ban Nha thắt chặt quan hệ trong bối cảnh nhiều sức ép

(CLO) Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Tây Ban Nha của Tổng thống Pháp Emmanuel Macron (ngày 29 – 30/9) diễn ra trong bối cảnh quan hệ song phương đang đón nhận nhiều xung lực phát triển mới, song cũng đan xen không ít thách thức cần tháo gỡ ở cả bình diện song phương lẫn nội bộ mỗi nước.

Thế giới phòng chống thiên tai: Làm sao để từ “biết trước” trở thành “kịp thời hành động”?

Thế giới phòng chống thiên tai: Làm sao để từ “biết trước” trở thành “kịp thời hành động”?

(NB&CL) Từ Nepal đến Indonesia, những thiên tai gần đây cho thấy năng lực cảnh báo đang tiến rất nhanh về công nghệ nhưng vẫn có thể mắc kẹt ở những mắt xích tưởng như rất nhỏ. Trong bối cảnh Liên hợp quốc đặt mục tiêu tất cả các nước đều có năng lực cảnh báo sớm vào năm 2027, khoảng cách giữa “biết trước” và “kịp thời hành động” trở thành câu hỏi quan trọng.

Hội nghị thượng đỉnh BRICS 2026: Củng cố hợp tác, thúc đẩy đối thoại

Hội nghị thượng đỉnh BRICS 2026: Củng cố hợp tác, thúc đẩy đối thoại

(NB&CL) Trong bối cảnh tình hình quốc tế tiếp tục diễn biến phức tạp, cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn gia tăng, nhiều điểm nóng an ninh kéo dài và kinh tế thế giới đứng trước những biến động khó lường, Hội nghị thượng đỉnh BRICS năm 2026 tại New Delhi, Ấn Độ, được tổ chức trong điều kiện vừa có nhiều cơ hội, vừa đối mặt với không ít thách thức.

Ai được, ai mất sau 7 tháng chiến sự Mỹ - Iran?

Ai được, ai mất sau 7 tháng chiến sự Mỹ - Iran?

(CLO) Bảy tháng chiến sự Mỹ - Iran đã tạo ra những tác động kinh tế đối lập. Trong khi các tập đoàn dầu khí, ngân hàng và doanh nghiệp quốc phòng hưởng lợi, thì ngành hàng không, ô tô và người tiêu dùng lại phải gánh những hệ quả nặng nề.

Nếu Houthi kiểm soát cảng Mocha, họ có thể dễ dàng làm tê liệt eo biển Bab el-Mandeb. Ảnh: Roya News

Houthi thắng thế ở Yemen, hai 'huyết mạch' năng lượng cùng chịu sức ép

(CLO) Những cuộc giao tranh mới tại Yemen đang tạo thêm một biến số đáng lo cho thị trường năng lượng thế giới. Khi Houthi tiến xuống phía nam và áp sát Bab el-Mandeb, tuyến hàng hải vốn đã chịu sức ép từ cuộc khủng hoảng tại eo biển Hormuz có nguy cơ tiếp tục bị đẩy vào vòng xoáy bất ổn.

25 năm sau vụ 11/9: Khủng bố không biến mất, chỉ biến dạng

25 năm sau vụ 11/9: Khủng bố không biến mất, chỉ biến dạng

(NB&CL) Ngày 11/9/2001 mở đầu một giai đoạn đặc biệt trong cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu. Hai mươi lăm năm sau, nhiều mạng lưới từng gây ra những cuộc tấn công chấn động đã bị suy yếu, nhưng khủng bố không biến mất. Mối đe dọa đang chuyển sang những hình thức phân tán hơn, khó nhận diện và khó ngăn chặn hơn.

Khi sông băng trở thành những ‘quả bom’ lơ lửng trên đầu hàng triệu người

Khi sông băng trở thành những ‘quả bom’ lơ lửng trên đầu hàng triệu người

(CLO) Trận lũ quét kinh hoàng trên biên giới Nepal - Tây Tạng một lần nữa cho thấy cuộc sống dưới chân những dãy núi băng giá đang trở nên khó đoán hơn. Khi sông băng thu hẹp, băng vĩnh cửu tan và các hồ băng tích tụ nước, những khối núi vốn tưởng như bất động có thể bất ngờ giải phóng một dòng thác gồm băng, nước, đá và bùn xuống các thung lũng bên dưới.

Từ Moscow, Vatican thúc đẩy đối thoại về Ukraine

Từ Moscow, Vatican thúc đẩy đối thoại về Ukraine

(CLO) Trong bối cảnh các kênh tiếp xúc trực tiếp giữa Nga và Ukraine vẫn gặp nhiều trở ngại, chuyến thăm Moscow của Ngoại trưởng Tòa Thánh Paul Richard Gallagher (từ ngày 24-28/8/2026) có thể được xem là một tín hiệu đáng chú ý đối với tiến trình tìm kiếm giải pháp cho xung đột Ukraine.

Robot hình người: Kỷ lục trên sân đấu, ‘canh bạc’ ngoài nhà xưởng

Robot hình người: Kỷ lục trên sân đấu, ‘canh bạc’ ngoài nhà xưởng

(CLO) Tại Bắc Kinh, một robot hình người vừa chạy 100m trong 9,39 giây, nhanh hơn kỷ lục 9,58 giây mà Usain Bolt lập năm 2009. Sự kiện làm dấy lên cuộc tranh luận về khả năng biến những màn trình diễn của robot thành giá trị thương mại thực sự cũng như hiệu quả của dòng vốn khổng lồ đang đổ vào ngành này.

Cỡ chữ bài viết: