Australia, nỗi ám ảnh "mùa hè đen" và cuộc chạy đua với thảm họa

(CLO)Bầu trời màu cam, tro bụi rơi, khói len lỏi vào phổi, điện thoại di động kêu lên cảnh báo "đám cháy gần bạn", người người tìm kiếm nơi trú ẩn trên bãi biển khi địa ngục hoành hành trong đất liền... những ký ức ấy đang ùa về và người Úc đang phập phồng lo sợ một "mùa hè đen" nữa lại ập tới.

Phớt lờ cảnh báo, biến đổi khí hậu khiến cháy rừng ở Australia biến thành thảm họa

Australia phải đối mặt với viễn cảnh kết thúc năm 2020 như cách bắt đầu năm mới: những trận cháy rừng kinh hoàng. Ảnh: Getty

Australia phải đối mặt với viễn cảnh kết thúc năm 2020 như cách bắt đầu năm mới: những trận cháy rừng kinh hoàng. Ảnh: Getty

Mùa hè ở Úc vẫn còn ba tháng nữa, nhưng ở bang New South Wales bị ảnh hưởng nặng nề, Giám đốc Dịch vụ Cứu hỏa Nông thôn Rob Rogers đã cảnh báo người dân cập nhật kế hoạch sinh tồn của họ. Giáo sư David Bowman, một chuyên gia về cháy rừng, nói rằng ông không bác bỏ khả năng có một mùa tồi tệ nữa bất chấp những trận mưa lớn và lũ lụt đã dập tắt một đợt hạn hán kéo dài trên khắp đất nước hồi đầu năm.

"Chúng tôi đang ở trong một chế độ khí hậu mới, vì vậy chúng tôi không biết trước được điều gì", Bowman, giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Hỏa hoạn tại Đại học Tasmania, nói với Nikkei. "Tôi sẽ không loại trừ một mùa cháy lớn sắp tới. Điều đó thật đáng buồn, nhưng khi bạn thấy những gì đang xảy ra ở California, châu Âu và những nơi khác, chúng ta chỉ là một phần của cơn ác mộng toàn cầu."

Vụ cháy trước đó đã trực tiếp cướp đi sinh mạng của 34 người, với hàng trăm người khác chết do khói. Hàng tỷ động vật bị giết hoặc di dời, trong khi 10.000 ngôi nhà và công trình phụ bị đốt cháy. Ngọn lửa quét qua một khu vực rộng hơn gấp đôi đảo Hokkaido của Nhật Bản.

Hiện một số chuyên gia đang kêu gọi đại tu triệt để cách thức Australia chuẩn bị, giám sát và chữa cháy - một nỗ lực có thể trở thành kim chỉ nam cho các khu vực khác trên thế giới cũng đang vật lộn với rủi ro thiên tai liên quan đến khí hậu.

Bowman là tác giả chính của một báo cáo mới thúc giục việc thành lập một cơ quan giám sát cháy rừng quốc gia. Ông nói: “Chúng tôi cần dữ liệu tốt hơn. "Chúng tôi cần mọi thứ tốt hơn. Nó đòi hỏi một khoản đầu tư lớn."

Bowman khẳng định ông không phải là người bi quan khi nói rằng Australia "sẽ lại gặp khó khăn". Lo lắng lớn nhất của ông là đám cháy có thể leo thang thành một thảm họa ở ngoại ô với thương vong còn nặng nề hơn.

34 người tử vong, trong đó có 9 lính cứu hỏa. 3 tỷ đông vật chết cháy. 18,7 triệu héc-ta bị phá hủy. 18.600 gia đình và doanh nghiệp bị ảnh hưởng..... Ảnh đồ họa: Nikkei

34 người tử vong, trong đó có 9 lính cứu hỏa. 3 tỷ đông vật chết cháy. 18,7 triệu héc-ta bị phá hủy. 18.600 gia đình và doanh nghiệp bị ảnh hưởng..... Ảnh đồ họa: Nikkei

Hiện tại, các chính phủ liên bang, tiểu bang và lãnh thổ chi khoảng 4 tỷ đô la Úc (2,94 tỷ đô la Mỹ) mỗi năm để chống cháy rừng. Họ dựa vào khoảng 20.000 lính cứu hỏa chuyên nghiệp và hơn 150.000 tình nguyện viên, những người phục vụ chủ yếu ở các vùng nông thôn.

Nhưng một nhóm cựu lãnh đạo của dịch vụ cứu hỏa và khẩn cấp gần đây đã cảnh báo: "Mối đe dọa cháy rừng đã leo thang. Vì vậy, chúng tôi phải có kế hoạch phản ứng".

Họ muốn phát hiện và phản ứng nhanh hơn với các đợt bùng phát mới, khả năng chữa cháy trên không tốt hơn, sử dụng tốt hơn lực lượng phòng vệ, tạo ra "chiến lược văn hóa lửa" do người bản địa lãnh đạo để giúp quản lý lượng nhiên liệu và nỗ lực phục hồi động vật hoang dã mạnh mẽ hơn.

Trên hết, họ kêu gọi một chiến lược quốc gia về biến đổi khí hậu bao gồm cam kết với các mục tiêu giảm phát thải năm 2030 tích cực hơn và loại bỏ tất cả nhiên liệu hóa thạch.

Một nhóm được gọi là 'Các nhà lãnh đạo khẩn cấp về Hành động vì Khí hậu' đã và đang lập kế hoạch với sự đóng góp của hơn 150 chuyên gia và các thành viên cộng đồng bị ảnh hưởng. "Biến đổi khí hậu đã đẩy chúng ta vào một kỷ nguyên cháy rừng mới", các nhà lãnh đạo cho biết vào ngày 31 tháng 7. "Bây giờ chúng ta cần suy nghĩ lại một cách cơ bản về việc chúng ta chuẩn bị và quản lý mối đe dọa cháy rừng."

Anthony Taylor, chủ tịch đội cứu hỏa nông thôn tình nguyện ở thị trấn nhỏ ven biển Tathra, cách Sydney khoảng 400 km về phía nam, nói với Nikkei: “Chúng ta phải nỗ lực hơn, bởi vì với biến đổi khí hậu, mọi người biết rằng mùa cháy sẽ kéo dài hơn và cường độ của các đám cháy sẽ lớn hơn."

Một cặp vợ chồng bên ngoài ngôi nhà của họ ở New South Wales vào tháng Giêng: Một cuộc điều tra của tiểu bang cho thấy rằng biến đổi khí hậu

Một cặp vợ chồng bên ngoài ngôi nhà của họ ở New South Wales vào tháng Giêng: Một cuộc điều tra của tiểu bang cho thấy rằng biến đổi khí hậu "rõ ràng" là một yếu tố gây ra các trận hỏa hoạn kinh hoàng mùa trước. Ảnh: Reuters

Một báo cáo được công bố vào tuần trước của bang New South Wales đã đồng ý rằng sự nóng lên toàn cầu "rõ ràng đóng vai trò trong các điều kiện dẫn đến các đám cháy" đã tàn phá nước Úc từ tháng 9 năm 2019 đến tháng 3 năm 2020. Tiểu ban này dự định thông qua tất cả 76 khuyến nghị của mình, trong đó bao gồm các cải tiến về nghiên cứu, đào tạo và chuẩn bị sẵn sàng chống cháy rừng.

Nhiều người có thể đã thiệt mạng trong mùa giải trước nếu không có những nỗ lực dũng cảm của các nhân viên cứu hỏa. Ba trong số những người thiệt mạng là lính cứu hỏa Mỹ điều khiển máy bay ném bom nước C-130 bị rơi ở dãy núi Snowy vào ngày 23 tháng 1.

Chính phủ ông Morrison chạy đua để không lăp lại thảm họa mùa trước

Toàn bộ thiệt hại kinh tế vẫn chưa được xác định nhưng hàng chục tỷ đô la thu nhập và năng lực sản xuất bị mất. Bên cạnh đó là việc xây dựng lại hơn 3.100 ngôi nhà, sửa chữa cơ sở hạ tầng bị hư hỏng như đường dây điện, thay thế xe cứu hỏa và thiết bị. Việc dọn dẹp nhà cửa ở một số nơi diễn ra chậm chạp, khiến người dân phải sống trong các lều, nhà lưu động và nhà tạm bằng container.

Đó là thực trạng mặc dù chính phủ liên bang phân bổ 2 tỷ đô la Úc cho quỹ phục hồi, cộng với sự đóng góp của chính quyền các bang, dự phòng từ các tổ chức cộng đồng cơ sở như Đội quân cứu tế và Hội Chữ thập đỏ, và quỹ do người nổi tiếng gây dựng nên.

Thủ tướng Scott Morrison nhận thức rằng ông đã phớt lờ những cảnh báo sớm về một mùa hỏa hoạn tồi tệ và chưa làm đủ để giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu. Thật vậy, các nhà chức trách liên bang và tiểu bang đã phải đối mặt với những lời chỉ trích rằng họ đã không chuẩn bị đầy đủ ngay cả khi hạn hán rõ ràng và thảm thực vật tích tụ đã tạo ra những điều kiện thảm khốc tiềm tàng.

Một con gấu túi bị bỏng nặng có tên là Paul được nhìn thấy tại Bệnh viện Koala Port Macquarie sau khi được giải cứu vào tháng 11 năm ngoái. Nó đã chết vào tháng Sáu. Ảnh: Bệnh viện Port Macquarie Koala

Một con gấu túi bị bỏng nặng có tên là Paul được nhìn thấy tại Bệnh viện Koala Port Macquarie sau khi được giải cứu vào tháng 11 năm ngoái. Nó đã chết vào tháng Sáu. Ảnh: Bệnh viện Port Macquarie Koala

Danh tiếng của Morrison cũng bị ảnh hưởng khi ông đưa gia đình đi nghỉ ở Hawaii vào thời điểm cao điểm của cuộc khủng hoảng cháy rừng vào cuối tháng 12, và ông càng mất điểm khi xử lý vụng về trong chuyến thăm "gặp gỡ mọi người" tới miền nam New South Wales vào đầu tháng Giêng.

Tuy nhiên, không có cuộc bầu cử liên bang nào diễn ra cho đến tháng 5 năm 2022 và cuộc khủng hoảng COVID-19 đã làm chuyển hướng một số áp lực chính trị đồng thời thay đổi kỳ vọng kinh tế chung của đất nước. .

Không có nghi ngờ gì rằng chi phí cho động vật hoang dã là rất lớn. Trên Đảo Kangaroo của Nam Úc, ít nhất một nửa trong 50.000 con gấu túi được cho là đã chết vào tháng Giêng. Cách Sydney khoảng 350 km về phía bắc, có tới 1.000 con gấu túi đã bỏ mạng khi đám cháy xé toạc vùng đất bụi rậm gần thị trấn ven biển Port Macquarie vào tháng 11 năm ngoái.

Một con gấu túi bị thương và bị bỏng nặng tên Paul - con vật đầu tiên được cứu ở đó và đưa đến bệnh viện Port Macquarie Koala - đã trở thành gương mặt đại diện quốc tế cho nỗ lực phục hồi động vật hoang dã. Nhưng vào ngày 28 tháng 6, nó đã chết vì không thể phục hồi từ những vết thương do cháy rừng gây ra.

Các binh sĩ Australia nhìn ra những cây bị cháy và một bãi biển nơi mọi người đã trú ẩn khỏi ngọn lửa trong ngày đầu năm mới. Ảnh: Reuters

Các binh sĩ Australia nhìn ra những cây bị cháy và một bãi biển nơi mọi người đã trú ẩn khỏi ngọn lửa trong ngày đầu năm mới. Ảnh: Reuters

Số người chết trong mùa cháy trước không phải là tồi tệ nhất của Australia, nhưng quy mô và cường độ là chưa từng có. 

New South Wales đã ban hành cảnh báo cháy rừng đầu tiên, cảnh báo sáu khu vực phía bắc vào ngày 1 tháng 8 rằng họ đang bước vào thời kỳ nguy hiểm.

Rogers, Giám đốc Dịch vụ Cứu hỏa Nông thôn, cảnh báo chống lại sự tự mãn, nói rằng hỏa hoạn có thể ập đến bất cứ lúc nào và điều đó là "cực kỳ quan trọng". Ông đặt ra những câu hỏi mà tất cả người Úc cần trả lời khi mùa hè đến gần.

"Hãy tự hỏi bản thân, khi nào bạn sẽ đi, bạn sẽ mang theo gì và bạn sẽ đi đâu."

Xem thêm

Eo biển Hormuz sắp mở trở lại, thế giới thở phào nhẹ nhõm

Eo biển Hormuz sắp mở trở lại, thế giới thở phào nhẹ nhõm

(CLO) Việc Mỹ và Iran dự kiến sẽ ký thỏa thuận chấm dứt xung đột tại Trung Đông vào ngày 19/6 tới sẽ mở đường giúp eo biển Hormuz thông suốt trở lại. Đây là một tín hiệu vui mừng với thế giới, khi tuyến đường thủy này có vai trò không thể thay thế đối với thị trường năng lượng toàn cầu.

Elon Musk vượt mốc 1000 tỷ USD, vậy ai là người đầu tiên sở hữu 1 tỷ USD?

Elon Musk vượt mốc 1000 tỷ USD, vậy ai là người đầu tiên sở hữu 1 tỷ USD?

(CLO) Ngày 12/6/2026, Elon Musk trở thành người đầu tiên trong lịch sử nhân loại sở hữu tài sản vượt mốc 1.000 tỷ USD, sau khi cổ phiếu SpaceX bùng nổ trong ngày mở cửa giao dịch. Cột mốc này gợi về một câu hỏi lịch sử: ai là tỷ phú đầu tiên của thế giới, và họ đã đến với danh hiệu đó như thế nào?

Căng thẳng Mỹ - Iran: Giữa đối đầu và thỏa hiệp

Căng thẳng Mỹ - Iran: Giữa đối đầu và thỏa hiệp

(CLO) Diễn biến mới nhất của cuộc đối đầu Mỹ - Iran cho thấy mức độ căng thẳng đang tiếp tục gia tăng khi cả hai bên đồng thời sử dụng các biện pháp quân sự nhằm tạo lợi thế trên bàn đàm phán.

World Cup 2026 và thử thách thể lực chưa từng có

World Cup 2026 và thử thách thể lực chưa từng có

(NB&CL) Khai mạc vào rạng sáng 12/6 (theo giờ Việt Nam), World Cup 2026 sẽ đặt ra những bài toán thể chất chưa từng có cho các đội tuyển tham dự: không phải riêng cái nóng, không phải riêng độ cao hay quãng đường di chuyển dài, mà là sự kết hợp của tất cả những yếu tố đó cùng một lúc.

OPEC+ nâng hạn ngạch, thị trường dầu mỏ sẽ sớm ổn định?

OPEC+ nâng hạn ngạch, thị trường dầu mỏ sẽ sớm ổn định?

(CLO) Bảy quốc gia thành viên chủ chốt của liên minh OPEC+ gồm Nga, Ả Rập Xê Út, Iraq, Kuwait, Kazakhstan, Algeria và Oman mới đây đã nhất trí nâng hạn ngạch sản lượng dầu thêm 188.000 thùng/ngày trong tháng 7/2026. Đây là bước đi tiếp theo trong lộ trình từng bước khôi phục lượng sản xuất đã được cắt giảm tự nguyện từ năm 2023 nhằm hỗ trợ giá dầu và cân bằng thị trường năng lượng toàn cầu.

Việt Nam – ASEAN: Hơn 3 thập kỷ đồng hành kiến tạo cộng đồng, cùng định hình tương lai chung

Việt Nam – ASEAN: Hơn 3 thập kỷ đồng hành kiến tạo cộng đồng, cùng định hình tương lai chung

(NB&CL) Tháng 7 năm 1995, sau rất nhiều nỗ lực, Việt Nam đã có mặt trong ngôi nhà chung ASEAN. Và chỉ 3 thập kỷ sau đó, Việt Nam đã ngày càng khẳng định vai trò trung tâm trong ASEAN, từ một thành viên “tích cực tham gia” sang một “nhân tố đồng kiến tạo,” góp phần định hình các ưu tiên chiến lược và cách tiếp cận phát triển của ASEAN.

Vì sao những lệnh ngừng bắn ở Trung Đông không hiệu quả?

Vì sao những lệnh ngừng bắn ở Trung Đông không hiệu quả?

(CLO) Ngay cả khi các bên liên tiếp tuyên bố đạt được thỏa thuận ngừng bắn, bom đạn vẫn tiếp tục rơi xuống Lebanon, Gaza và nhiều khu vực khác ở Trung Đông. Điều đó cho thấy khoảng cách rất lớn giữa những cam kết trên bàn đàm phán với khả năng thực thi trên thực địa, và xa hơn, là sự phức tạp của một khu vực hiếm khi yên bình.

Lá phiếu định hình hướng đi Armenia

Lá phiếu định hình hướng đi Armenia

(CLO) Sau cuộc bầu cử quốc hội ngày 7/6 tới, Armenia sẽ đứng trước một trong những lựa chọn chiến lược quan trọng nhất kể từ khi giành độc lập. Cuộc cạnh tranh chính trị không chỉ xoay quanh vấn đề thay đổi chính phủ hay tương quan lực lượng giữa các đảng phái, mà còn phản ánh cuộc tranh luận sâu sắc về định hướng phát triển quốc gia trong bối cảnh môi trường địa chính trị khu vực đang biến động mạnh.

Eo biển Hormuz: Từ cuộc chiến quân sự đến pháp lý

Eo biển Hormuz: Từ cuộc chiến quân sự đến pháp lý

(CLO) Eo biển Hormuz từ lâu được xem là một trong những huyết mạch hàng hải quan trọng nhất thế giới khi kết nối Vịnh Ba Tư với Ấn Độ Dương và là tuyến vận chuyển chủ yếu đối với dầu mỏ, khí tự nhiên hóa lỏng từ khu vực Trung Đông. Trong bối cảnh căng thẳng Mỹ - Iran tiếp tục leo thang, Hormuz không chỉ là điểm nóng quân sự, mà còn trở thành mặt trận mới của cuộc cạnh tranh pháp lý, tài chính và cấm vận giữa hai bên.

Nắng nóng hoành hành và lời cảnh báo về “siêu El Nino”

Nắng nóng hoành hành và lời cảnh báo về “siêu El Nino”

(NB&CL) Các nhà khoa học dự đoán thế giới đang đứng trước nguy cơ hứng chịu một đợt siêu El Nino. Trong bối cảnh đó, đợt nắng nóng đầu mùa đang hoành hành tại nhiều nơi trên thế giới càng khiến giới khoa học lo ngại hơn về khả năng các hình thái khí hậu cực đoan có thể chồng lấn trong thời gian tới.

Hạn chế ô tô vào trung tâm thành phố, phép thử với nhiều thủ đô châu Âu

Hạn chế ô tô vào trung tâm thành phố, phép thử với nhiều thủ đô châu Âu

(CLO) Tranh luận về việc có nên hạn chế ô tô vào trung tâm đô thị từng chỉ là câu chuyện quy hoạch và môi trường. Nhưng tại nhiều thủ đô châu Âu, đặc biệt là Berlin, nó đang dần trở thành phép thử chính trị mới: giữa nhu cầu đi lại, áp lực khí hậu và câu hỏi ai thực sự có quyền định hình tương lai của thành phố.

Liên minh châu Âu và Mỹ nhượng bộ để tránh đối đầu

Liên minh châu Âu và Mỹ nhượng bộ để tránh đối đầu

(CLO) Sau 5 giờ đàm phán căng thẳng, Liên minh châu Âu (EU) và Mỹ đã đạt được một thỏa hiệp thương mại quan trọng vào thứ Tư (20/5) vừa rồi, qua đó tạm thời tránh được nguy cơ bùng phát một cuộc chiến thương mại xuyên Đại Tây Dương.

Thượng đỉnh Trung - Nga và nỗ lực định hình trật tự quốc tế mới

Thượng đỉnh Trung - Nga và nỗ lực định hình trật tự quốc tế mới

(NB&CL) Chuyến thăm chính thức Trung Quốc của Tổng thống Nga Vladimir Putin (ngày 19-20/5) diễn ra trong bối cảnh môi trường quốc tế tiếp tục biến động mạnh bởi cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc, xung đột kéo dài tại Ukraine, căng thẳng Trung Đông và xu hướng phân cực ngày càng rõ trong quan hệ quốc tế.

Trung Đông sau những cuộc đối đầu

Trung Đông sau những cuộc đối đầu

(CLO) Những biến động kéo dài tại Trung Đông trong nhiều năm qua, đặc biệt sau vòng đối đầu quân sự Mỹ - Israel với Iran từ năm 2025, đang làm thay đổi sâu sắc tư duy an ninh của các quốc gia vùng Vịnh.

Khi không còn cường quốc nào đủ sức áp đặt luật chơi cho thế giới

Khi không còn cường quốc nào đủ sức áp đặt luật chơi cho thế giới

(CLO) Thế giới đang chuyển dịch từ một hệ thống quốc tế với những ranh giới đã được xác định sang một trật tự toàn cầu mới mà các quy tắc vẫn chưa được định hình rõ ràng. Và cuộc chiến Iran - dù không phải nguyên nhân - đang đẩy nhanh quá trình chuyển đổi này hơn bao giờ hết.

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và tương lai trật tự kinh tế, công nghệ thế giới

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và tương lai trật tự kinh tế, công nghệ thế giới

(NB&CL) Từ ngày 13-15/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump có chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc và hội đàm với Chủ tịch Tập Cận Bình. Hội nghị được xem là nỗ lực của hai bên nhằm kiểm soát bất đồng, duy trì ổn định quan hệ song phương và giảm thiểu nguy cơ đối đầu giữa hai trung tâm quyền lực lớn nhất thế giới.

Cỡ chữ bài viết: