Đi vào hoạt động suốt nhiều năm, hạ tầng kỹ thuật của KCN Hanaka vẫn chưa thể đáp ứng yêu cầu về PCCC
Thực hiện Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn cứu hộ (PCCC & CNCH) năm 2024, ngày 30/12/2025, UBND tỉnh Bắc Ninh đã ký Quyết định số 576/QĐ-UBND công bố danh sách 877 cơ sở không bảo đảm an toàn PCCC (Quyết định số 576). Đáng chú ý, trong danh sách "không có khả năng khắc phục" này, nhóm các doanh nghiệp nằm tại Khu công nghiệp (KCN) Hanaka (phường Đồng Nguyên, TP. Từ Sơn) chiếm một vị trí đáng báo động.
Cụ thể, các đơn vị bị nêu tên bao gồm: Công ty Cổ phần Cáp điện Hanaka – Korea; Công ty Cổ phần Tập đoàn Hanaka; Công ty Cổ phần Sản xuất máy biến áp truyền tải 220–500 kV Hanaka và Công ty TNHH SXTM Thăng Long. Theo đánh giá của cơ quan chuyên môn, các cơ sở này không thể khắc phục được theo tiêu chuẩn, quy chuẩn tại thời điểm đưa vào hoạt động.
Điều này đồng nghĩa với việc, dù đã hoạt động nhiều năm, các "mắt xích" cốt lõi của hệ sinh thái Hanaka vẫn đang vận hành (hoặc tồn tại) trên một nền tảng hạ tầng không an toàn.
Vậy, nguyên nhân do đâu khi đã đi vào hoạt động suốt nhiều năm qua, nhóm doanh nghiệp nằm tại KCN Hanaka lại bị liệt vào danh sách “không thể khắc phục”. Chúng tôi đã liên hệ làm việc với cơ quan chức năng và Tập đoàn Hanaka để tìm hiểu nguyên nhân của sự việc này.
Theo tìm hiểu của phóng viên, cốt lõi của những sai phạm tại đây nằm ở hạ tầng kỹ thuật của toàn KCN. Ngày 1/7/2022, công trình hạ tầng kỹ thuật KCN Hanaka đã chính thức bị đình chỉ hoạt động. Nguyên nhân chính được Đội chữa cháy và CNCH khu vực Từ Sơn (Công an tỉnh Bắc Ninh) chỉ ra là do công tác giải phóng mặt bằng chưa hoàn tất (vẫn còn khoảng 10ha chưa giải được phóng mặt bằng do người dân không nhận đền bù), dẫn đến việc không thể hoàn thiện hạ tầng để lập hồ sơ thiết kế, thẩm duyệt và nghiệm thu PCCC tổng thể.
Gần đây nhất, tại Văn bản số 597/PC07 (ngày 27/8/2025 gửi Công ty cổ phần tập đoàn Hanaka về việc yêu cầu chỉnh sửa, hoàn thiện hồ sơ đề nghị thẩm định thiết kế về PCCC), Phòng Cảnh sát PCCC & CNCH tỉnh Bắc Ninh cũng đã "bác" hồ sơ thiết kế hạ tầng kỹ thuật của KCN Hanaka do chưa đảm bảo hàng loạt yêu cầu: từ việc thiếu tính toán lưu lượng nước chữa cháy, sai quy chuẩn mạng đường ống, đến việc thiếu phương tiện chữa cháy cơ giới theo TCVN 3890:2023.
Từ đó, Phòng Cảnh sát PCCC & CNCH tỉnh Bắc Ninh đề nghị Chủ đầu tư, đơn vị tư vấn thiết kế rà soát, nghiên cứu chỉnh sửa, bổ sung các tồn tại, thiếu sót trong hồ sơ thiết kế, sau đó gửi hồ sơ đến cơ quan này để thẩm định thiết kế về PCCC cho công trình đảm bảo theo quy định. Tuy nhiên, đến nay Công ty cổ phần Tập đoàn Hanaka vẫn chưa thể khắc phục được, đồng nghĩa với việc hạ tầng kỹ thuật của KCN Hanaka vẫn chưa thể đáp ứng yêu cầu về PCCC.
Doanh nghiệp “than” - điểm nghẽn do giải phóng mặt bằng
Trao đổi với phóng viên, Đội chữa cháy và CNCH khu vực Từ Sơn (Công an tỉnh Bắc Ninh) cho biết, đơn vị này đã nhiều lần kiểm tra yêu cầu Tập đoàn Hanaka phải chấp hành nghiêm quy định về PCCC, thậm chí doanh nghiệp này đã từng bị xử phạt (như mức phạt 170 triệu đồng năm 2022 đối với bên cáp điện) và ra quyết định đình chỉ hoạt động. Tuy nhiên, tình trạng thi công cầm chừng, chậm chạp kéo dài nhiều năm đã khiến dự án trở thành một "nút thắt" về an toàn tại địa phương.
Để có biện pháp giải quyết, trong tháng 3/2026 Công an tỉnh Bắc Ninh đã chủ trì phối hợp với các Sở, ngành liên quan; Công ty điện lực Bắc Ninh và các đơn vị trực thuộc liên quan (an toàn điện, kinh doanh, kỹ thuật, quản lý vận hành) tổ chức hội nghị về công tác đảm bảo an toàn PCCC điện trong sản xuất, sinh hoạt và giải pháp kéo giảm các vụ cháy, nổ do sự cố điện trên địa bàn tỉnh, trong đó: “Đưa ra đề xuất giải pháp cắt điện đối với các cơ sở bị đình chỉ hoạt động về PCCC nếu cố tình hoạt động có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng khi cháy nổ xảy ra”.
Liên quan đến sự việc trên, phóng viên đã có cuộc làm việc với đại diện Công ty cổ phần Tập đoàn Hanaka. Tại cuộc làm việc, ông Vũ Văn Đăng – Phó Tổng giám đốc kiêm Chánh Văn phòng Tập đoàn Hanaka cho rằng đơn vị đang nỗ lực khắc phục và hoàn thiện hệ thống PCCC theo yêu cầu của cơ quan chức năng.
Ông Đăng dẫn chứng việc nhà xưởng cơ khí hạng D, E của Công ty Cáp điện Hanaka – Korea đã được thẩm duyệt thiết kế vào cuối tháng 12/2025 và đang trong quá trình thi công. Các nhà xưởng số 2, 3, 4 của Công ty cáp điện Hanaka – Korea đã được thẩm duyệt và nghiệm thu về PCCC vào những năm 2023, 2024.
Nói về “nút thắt” - hạ tầng kỹ thuật của KCN Hanaka vẫn chưa thể đáp ứng yêu cầu về PCCC, vị Phó Tổng giám đốc kiêm Chánh Văn phòng Tập đoàn Hanaka phân trần và chỉ ra “điểm nghẽn” chính là do việc giải phóng mặt bằng không thể thực hiện trọn vẹn nên ảnh hưởng đến việc hoàn thiện hệ thống PCCC.
Ông Đăng cho biết đã nhiều lần kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý, thậm chí đề nghị cưỡng chế giải phóng mặt bằng để doanh nghiệp có thể thi công trọn vẹn hạ tầng, từ đó hoàn thiện yêu cầu về PCCC nhưng cho đến nay vẫn chưa thể thực hiện được. Ông dẫn chứng vào ngày 15/1/2026, Công ty cổ phần Tập đoàn Hanaka đã có công văn số 15/2026/CV/HNK về việc đề nghị hỗ trợ giải quyết những vướng mắc, khó khăn trong quá trình thực hiện các dự án của Công ty trên địa bàn phường Đồng Nguyên.
Gần đây, trong buổi làm việc với Ban Quản lý các KCN tỉnh Bắc Ninh với Công ty Cổ phần cáp điện Hanaka – Korea (Liên quan đến Quyết định số 576/QĐ-UBND), Ban Quản lý đã yêu cầu doanh nghiệp này chấp hành nghiêm nội dung Quyết định số 576. Đồng thời, ngay sau khi hoàn thành khắc phục những tồn tại về PCCC, đề nghị Công ty báo cáo bằng văn bản gửi về Ban Quản lý các KCN tỉnh Bắc Ninh.
Trước đó, doanh nghiệp này đã được Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH – Công an tỉnh Bắc Ninh thẩm định thiết kế về PCCC tại văn bản số 33/TĐ-PCCC ngày 29/12/2025. Hiện tại, Công ty đang tiến hành thi công theo nội dung hồ sơ đã được thẩm định thiết kế về PCCC, dự kiến tháng 6/2026 hoàn thành và đề nghị cơ quan Công an kiểm tra nghiệm thu theo quy định.
Tuy nhiên, tại địa điểm này, trong cuộc khảo sát của phóng viên, cơ quan PCCC và doanh nghiệp thì vẫn xuất hiện hoạt động sản xuất mặc dù bên ngoài “cửa đóng, then cài” – ghi dòng chữ “nhà xưởng xưởng dừng hoạt động”.
Đặc biệt, phóng viên còn ghi nhận tình trạng công nhân đưa bình gas vào khu vực sản xuất để nấu nướng, phục vụ việc thử nghiệm mẫu. Đây là hành vi vi phạm an toàn cháy nổ nghiêm trọng, tiềm ẩn nguy cơ "hỏa thiêu" nhà xưởng bất cứ lúc nào, nhất là trong bối cảnh hạ tầng PCCC chung cũng như khu nhà xưởng chưa được nghiệm thu.
Trao đổi với phóng viên, Luật sư Nguyễn Hoài Nam - Giám đốc Công ty luật TNHH Bamboo Star, Đoàn Luật sư Thành phố Hà Nội nhận định: Căn cứ Điều 17, Điều 18 Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu hộ, cứu nạn năm 2024; Điều 9, Điều 10 Nghị định số 105/2025/NĐ-CP ngày 15/5/2025 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành luật phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ và Phụ lục III kèm theo Nghị định.
Theo đó, Hạ tầng kỹ thuật Cụm công nghiệp, KCN là công trình thuộc diện thẩm định thiết kế về phòng cháy và chữa cháy do cơ quan quản lý chuyên ngành thẩm định và phải nghiệm thu, kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy chữa cháy trước khi đưa vào sử dụng.
“Việc chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình đưa công trình chưa được thẩm định thiết kế về phòng cháy chữa cháy, chưa được nghiệm thu về phòng cháy chữa cháy vào sử dụng sẽ bị xử lý theo quy định tại Nghị định số 106/2025/NĐ-CP ngày 15/5/2025 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ”, Luật sư Nguyễn Hoài Nam nêu rõ.
Báo Nhà báo và Công luận sẽ tiếp tục thông tin đến bạn đọc.