Nhiều tòa soạn vẫn tập trung vào việc sản xuất và phát hành báo in hoặc chuyển nội dung từ báo giấy lên nền tảng số. Nhưng với độc giả trẻ, những sản phẩm này ngày càng khó cạnh tranh với các định dạng nhanh, trực quan và có tính tương tác cao.
Một sáng kiến tại Đức đang thử tìm hướng đi khác với dự án Local_Vocal, chương trình kết nối các nhà xuất bản địa phương với Trung tâm Nghiên cứu Trí tuệ Nhân tạo Đức (DFKI).
Điểm đáng chú ý là dự án không chỉ tập trung dùng AI để viết bài nhanh hơn hay giảm khối lượng công việc cho phóng viên. Thay vào đó, AI được xem như một cách thức mới để tờ báo tương tác với độc giả.
Ảnh: INMA
Từ chatbot thành "trợ lý địa phương"
Một ý tưởng trọng tâm của Local_Vocal là phát triển "Trợ lý địa phương đáng tin cậy" (Trusted Local Agent).
Thay vì chờ độc giả truy cập website, tờ báo có thể chủ động cung cấp cho họ một bản cập nhật ngắn mỗi sáng, chẳng hạn với câu hỏi: "Hôm nay thành phố của tôi có gì?"
Trợ lý AI có thể tổng hợp những thông tin thiết thực như thời tiết, giao thông, sự kiện, tin tức nổi bật và các vấn đề đang được cộng đồng quan tâm. Người dùng có thể lựa chọn nhận thông tin dưới dạng văn bản, âm thanh hoặc video.
Về lâu dài, hệ thống có thể ghi nhớ sở thích của từng người, đề xuất nội dung phù hợp hoặc hỗ trợ một số tác vụ khác.
Điểm khác biệt mà các nhà phát triển kỳ vọng nằm ở niềm tin. Một tờ báo địa phương có lợi thế hiểu rõ cộng đồng, có đội ngũ phóng viên tại địa bàn và có khả năng kiểm chứng thông tin. Nếu được triển khai minh bạch và có trách nhiệm, AI có thể biến lợi thế đó thành một sản phẩm mới mà các nền tảng công nghệ lớn khó thay thế hoàn toàn.
Không chỉ bán báo mà còn xây dựng thói quen
Local_Vocal cũng phản ánh một thay đổi quan trọng trong cách các tòa soạn tiếp cận độc giả.
Trong thời đại báo in, tờ báo là sản phẩm thiết yếu với nhiều gia đình. Nhưng trên môi trường số, độc giả có quá nhiều lựa chọn. Vì vậy, mục tiêu không còn đơn giản là khiến họ "đọc một bài báo", mà là trở thành một phần trong thói quen hàng ngày của họ.
AI có thể giúp tòa soạn cá nhân hóa nội dung, xây dựng mối quan hệ với độc giả ngay cả trước khi họ đăng ký trả phí và tạo ra những trải nghiệm phù hợp với từng nhóm người dùng.
Một bài học khác từ dự án là tầm quan trọng của hợp tác. Thay vì mỗi tòa soạn tự đầu tư, thử nghiệm và mắc cùng một sai lầm, các nhà xuất bản có thể cùng phát triển công nghệ, chia sẻ dữ liệu và kinh nghiệm.
