Dự án chậm tiến độ, chuyển nhượng sai đối tượng
Theo tìm hiểu được biết, dự án đầu tư xây dựng Khu dân cư, dịch vụ công nghiệp phường Ái Quốc, TP. Hải Dương (cũ) được UBND tỉnh Hải Dương phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng từ năm 2004, phê duyệt điều chỉnh dự án vào các năm 2010, 2020, 2025, giao cho Công ty TNHH Đầu tư và Phát triển hạ tầng Nam Quang (nay là Công ty cổ phần Đầu tư và Phát triển hạ tầng Nam Quang) làm chủ đầu tư.
Dự án có diện tích thực hiện là 26,7687 ha, tổng vốn đầu tư 184.219.821.000 đồng với mục tiêu góp phần thúc đẩy sự phát triển đô thị khu vực, giải quyết một phần về nhu cầu nhà ở và một số hoạt động dịch vụ khác cho cán bộ, công nhân viên, chủ các doanh nghiệp và các đối tượng khác có nhu cầu.
Trong quá trình triển khai thực hiện dự án, Công ty Nam Quang đã nhiều lần thực hiện dự án chậm so với tiến độ được phê duyệt (các giai đoạn 2004, 2010, 2018, 2025); Không thực hiện chế độ báo cáo giám sát đầu tư theo quy định nhiều năm liền nhưng Sở Kế hoạch và Đầu tư (nay là Sở Tài chính) chưa xử lý hành chính đối với vi phạm chậm tiến độ.
Đặc biệt, theo Kết luận số 5375/KLTTr-BTNMT ngày 26/12/2005 của Bộ Tài nguyên và Môi trường (cũ), dự án chưa hoàn thành hạ tầng nhưng đã chuyển nhượng đất sai đối tượng; Sở Tài nguyên và Môi trường Hải Dương có Kết luận kiểm tra số 209/KL-KT ngày 11/7/2006: Xác nhận việc chuyển nhượng đất chưa đúng đối tượng (không phải công nhân KCN).
Nhiều công trình thi công sai quy hoạch
Cũng theo tìm hiểu của phóng viên, trong quá trình thi công hạ tầng kỹ thuật của dự án, Chủ đầu tư đã tổ chức xây dựng một số hạng mục công trình không đúng với quy hoạch chi tiết xây dựng được phê duyệt năm 2010, 2018; công tác quản lý chất lượng, nghiệm thu và lưu trữ hồ sơ của Chủ đầu tư chưa thực hiện đầy đủ theo các trình tự, thủ tục quy định của pháp luật…
Ngày 23/6/2025, UBND TP. Hải Dương (cũ) ban hành Thông báo số 155/TB-UBND về việc tiếp nhận quản lý, vận hành hạ tầng kỹ thuật dự án Khu dân cư Ái Quốc giai đoạn 1 (OLK11-OLK17, diện tích 5,85/26,687 ha). Tuy nhiên, UBND TP. Hải Dương và chủ đầu tư chưa có biện pháp xử lý việc chủ đầu tư thi công thiếu khối lượng một số hạng mục so với hồ sơ thiết kế cơ sở đã được thẩm định, phê duyệt. Khu vực còn lại của dự án đến nay vẫn chưa nghiệm thu, bàn giao và đưa vào sử dụng, vì chủ đầu tư chưa hoàn thiện các hạng mục công trình, quá trình thi công còn tồn tại một số sai sót.
Thanh tra TP. Hải Phòng xác định, khối lượng thi công thực tế thiếu so với hồ sơ thiết kế cơ sở đã thẩm định, phê duyệt. Giá trị các hạng mục thi công thiếu được xác định là: 4.721.686.000 đồng (khu vực đã bàn giao cho UBND TP. Hải Dương quản lý và vận hành: 1.597.584.000 đồng; khu vực còn lại chưa nghiệm thu, bàn giao và đưa vào sử dụng: 3.124.102.000 đồng).
Ngoài ra, theo báo cáo của chủ đầu tư và qua kiểm tra thực tế, tính đến thời điểm thanh tra có 221/828 lô đất đã được các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân xây dựng công trình, nhà ở. Tuy nhiên, một số hộ dân xây dựng nhà ở riêng lẻ không đúng quy hoạch chi tiết 1/500. Nhiều hộ gia đình xây dựng công trình vượt ranh giới đất được giao, có trường hợp xây dựng gộp nhiều lô đất thành một công trình; một số công trình xây lấn sang ranh giới lô đất khác, vi phạm chỉ giới xây dựng.
Đáng chú ý, công trình chợ tại lô CC1 do Chủ đầu tư xây dựng được triển khai xây dựng không phù hợp với quy hoạch chi tiết được duyệt năm 2018. Đến thời điểm thanh tra, công trình đã cơ bản phù hợp với quy hoạch chi tiết điều chỉnh năm 2025, tuy nhiên vẫn chưa được cơ quan có thẩm quyền nghiệm thu hoàn thành theo quy định. Công trình xây dựng tại lô CX13 (khu đất cây xanh): tại khu vực này, chùa Trúc Lâm đang xây dựng 1 công trình quy mô 1 tầng, diện tích khoảng 240m2, công trình nằm trên phần diện tích mặt nước theo quy hoạch chi tiết đã được duyệt, không phù hợp với chức năng sử dụng đất.
Thanh tra TP. Hải Phòng xác định trách nhiệm để xảy ra hạn chế, thiếu sót, vi phạm trên thuộc về Chủ đầu tư - Công ty Nam Quang đã chậm tiến độ, không báo cáo, chuyển nhượng đất khi chưa đủ điều kiện, chậm đăng ký biến động đất đai, thi công sai quy hoạch - sai thiết kế, hạ tầng thiếu khối lượng, chưa đảm bảo thủ tục về môi trường.
Chủ đầu tư thứ cấp và hộ dân đã xây dựng không phép, sai phép, hợp thửa, cơi nới, thay đổi công năng, lấn chiếm chỉ giới, xây dựng trên đất cây xanh, nhiều vi phạm tồn tại kéo dài không bị xử lý.
Sở Tài chính (trước đây là Sở Kế hoạch và Đầu tư) chậm tham mưu điều chỉnh dự án (2020), chưa xử lý vi phạm chậm tiến độ, thiếu giám sát; Sở Nông nghiệp và Môi trường (trước đây là Sở Tài nguyên và Môi trường) tham mưu cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy hoạch nhưng chưa đúng với hiện trạng sử dụng đất, hạ tầng đã xây dựng, xác nhận điều kiện chuyển nhượng đất khi chưa đủ hạ tầng, chưa xử lý việc chậm đăng ký biến động, chưa xử lý vi phạm về đất đai.
Sở Xây dựng tổ chức thẩm định chưa phù hợp về thẩm quyền, thiếu lấy ý kiến cộng đồng, xác nhận hoàn thành hạ tầng kỹ thuật chưa đảm bảo theo quy định. Ngoài ra, UBND TP. Hải Dương, UBND phường Ái Quốc (cũ): Buông lỏng quản lý trật tự xây dựng, không xử lý dứt điểm công trình vi phạm của hộ dân, chủ đầu tư thứ cấp, chưa áp dụng biện pháp cưỡng chế khi cần thiết.
