Báo Nhà báo và Công luận điểm lại những kết quả nổi bật của ngành giáo dục trong năm 2025 - một năm bản lề khi cải cách thể chế, tinh gọn bộ máy và chuyển đổi số được đẩy mạnh.
Đáng chú ý, nhiều chính sách lần đầu triển khai như hỗ trợ bữa ăn trưa cho học sinh vùng biên giới hay số hóa hơn 10 triệu học bạ đang đặt nền móng cho những thay đổi dài hạn của giáo dục Việt Nam.
Ngày 22/8/2025, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, lần đầu khẳng định giáo dục là nhân tố quyết định tương lai dân tộc, động lực then chốt cho sự phát triển bứt phá của đất nước.
Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh, đầu tư cho giáo dục chính là đầu tư nâng cao “nguyên khí quốc gia”, là động lực căn cơ của năng suất, năng lực cạnh tranh và khát vọng phát triển.
Trên nền tảng hơn 10 năm thực hiện Nghị quyết 29-NQ/TW, Nghị quyết 71 mở ra giai đoạn cải cách sâu rộng với hàng loạt chủ trương lớn: miễn học phí toàn bộ cho học sinh công lập từ mầm non đến THPT; xây dựng Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa giáo dục giai đoạn 2026–2035; đầu tư 248 trường phổ thông nội trú liên cấp tại các xã biên giới; tổ chức dạy học 2 buổi/ngày và hỗ trợ bữa ăn trưa cho học sinh tiểu học, THCS vùng biên.
Năm 2025 cũng được xem là năm đột phá về thể chế giáo dục, với 99 văn bản luật, nghị quyết, nghị định, thông tư được ban hành hoặc trình ban hành.
Lần đầu tiên, Quốc hội thông qua 4 luật lớn trong lĩnh vực giáo dục gồm: Luật Nhà giáo; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục; Luật Giáo dục đại học (sửa đổi); Luật Giáo dục nghề nghiệp (sửa đổi); cùng 4 nghị quyết quan trọng về phổ cập mầm non, miễn – hỗ trợ học phí và các cơ chế, chính sách đặc thù cho phát triển giáo dục.
Đây là nền tảng pháp lý toàn diện để xây dựng một nền giáo dục hiện đại, đồng bộ và hiệu quả trong giai đoạn tới.
Lễ kỷ niệm 80 năm truyền thống ngành Giáo dục được tổ chức cùng Lễ khai giảng năm học mới sáng 5/9 là sự kiện đặc biệt chưa từng có, với sự tham dự của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, các địa phương và hàng chục triệu học sinh, sinh viên, giáo viên trên cả nước.
Sự kiện không chỉ ôn lại chặng đường 80 năm đóng góp của giáo dục cho đất nước, mà còn thể hiện sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước và toàn xã hội đối với sự nghiệp “trồng người”.
Trước đó, trong khuôn khổ Triển lãm thành tựu đất nước “80 năm Hành trình Độc lập - Tự do - Hạnh phúc”, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức Triển lãm “80 năm Giáo dục phát triển đất nước”, tôn vinh những thành tựu nổi bật, khẳng định vai trò then chốt của giáo dục trong xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và hội nhập quốc tế, đồng thời lan tỏa tinh thần “tôn sư trọng đạo”.
Cũng trong năm 2025, Đại hội thi đua yêu nước ngành Giáo dục lần thứ VIII được tổ chức gắn với kỷ niệm Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11, tôn vinh hơn 300 tập thể, cá nhân tiêu biểu, qua đó khơi dậy niềm tự hào, khát vọng cống hiến và ý chí vươn lên trong toàn ngành.
Năm 2025, thực hiện Nghị quyết 18-NQ/TW về tinh gọn bộ máy, Bộ GD&ĐT trình Chính phủ ban hành Nghị định 37/2025/NĐ-CP, sắp xếp lại cơ cấu tổ chức với 18 đơn vị, giảm 1 Tổng cục xuống Cục và giảm 6 Vụ.
Bộ Giáo dục và Đào tạo đồng thời tiếp nhận quản lý nhà nước về giáo dục nghề nghiệp từ Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, sắp xếp Thanh tra Bộ về Thanh tra Chính phủ.
Trong triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành 2 Nghị định, 6 Thông tư về phân cấp, phân quyền, chuyển giao 87/181 nhiệm vụ cho địa phương (chiếm 46,5%); tổ chức 6 đoàn kiểm tra, tháo gỡ vướng mắc và tập huấn trực tuyến cho khoảng 50.000 cán bộ cấp xã, hiệu trưởng trường phổ thông tại hơn 3.300 điểm cầu.
Năm 2025 khép lại chu trình triển khai Chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông từ lớp 1 đến lớp 12, đánh dấu bước hoàn thiện toàn diện của đổi mới giáo dục phổ thông. Chương trình 2018 với cách tiếp cận phát triển phẩm chất, năng lực người học và sách giáo khoa như học liệu mở đã từng bước đi vào ổn định.
Cũng trong năm này, Bộ Giáo dục và Đào tạo bắt đầu triển khai chủ trương sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất trên toàn quốc từ năm học 2026–2027, tiến tới cung cấp miễn phí cho học sinh vào năm 2030 theo Nghị quyết 71-NQ/TW và nghị quyết của Quốc hội.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2025 là kỳ thi đầu tiên cho học sinh học theo Chương trình 2018, đồng thời tổ chức cho học sinh theo Chương trình 2006, với hơn 1,1 triệu thí sinh – đông nhất từ trước tới nay.
Kỳ thi diễn ra trong bối cảnh sắp xếp lại bộ máy thanh tra, tổ chức thi theo mô hình chính quyền ba cấp, chấm thi và công bố kết quả theo mô hình hai cấp.
Đây cũng là năm đầu áp dụng quy chế thi mới theo hướng giảm áp lực, tăng công bằng và bảo mật, với nhiều thay đổi căn bản. Công tác chuẩn bị được chỉ đạo từ sớm, Thủ tướng Chính phủ trực tiếp chủ trì hội nghị toàn quốc và đánh giá kỳ thi năm 2025 được tổ chức chuyên nghiệp.
Năm 2025, Việt Nam cử 7 đoàn với 37 lượt học sinh dự các kỳ thi Olympic quốc tế và khu vực, 100% thí sinh đoạt giải, gồm 13 Huy chương Vàng, 16 Huy chương Bạc, 8 Huy chương Đồng – mức cao nhất trong nhiều năm.
Lần đầu tham dự Olympic Trí tuệ nhân tạo quốc tế, cả 8 học sinh Việt Nam đều đoạt giải, đưa đoàn xếp thứ 4/60 quốc gia.
Học sinh Việt Nam tiếp tục giành thành tích nổi bật tại nhiều đấu trường học thuật lớn và lần đầu đạt kết quả cao nhất tại Hội thi Khoa học Kỹ thuật quốc tế ISEF (Mỹ) với 10 giải các loại, khẳng định vị thế ngày càng vững chắc của giáo dục phổ thông Việt Nam trên trường quốc tế.
Năm 2025, Bộ Giáo dục và Đào tạo đồng loạt triển khai nhiều đề án trọng điểm về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và đào tạo nhân lực công nghệ cao.
Các trường đại học chủ động chuẩn hóa, nâng cao chất lượng đào tạo ở các lĩnh vực then chốt như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ 4.0, đường sắt tốc độ cao và các ngành công nghệ chiến lược.
Giáo dục đại học ghi nhận bước bứt phá rõ nét khi lần đầu có 16 cơ sở lọt bảng xếp hạng THE Impact Rankings; tuyển sinh STEM tăng mạnh với số thí sinh đăng ký nguyện vọng 1 tăng 10,5%. Điểm chuẩn các ngành sư phạm, khoa học – kỹ thuật và công nghệ chiến lược tăng cao, phản ánh niềm tin xã hội và sức hút trở lại của các ngành đào tạo nền tảng.
Chất lượng đội ngũ tiếp tục nâng lên khi tỷ lệ giảng viên có học hàm, học vị đạt trên 35%, kéo theo số lượng công bố khoa học và kết quả nghiên cứu tăng vượt trội.
Mô hình hợp tác “ba nhà” được triển khai sâu rộng, giúp sinh viên sớm tiếp cận môi trường làm việc thực tiễn, nâng cao tỷ lệ việc làm đúng chuyên môn sau tốt nghiệp.
Năm 2025, chuyển đổi số giáo dục tiếp tục đạt nhiều kết quả nổi bật. Cơ sở dữ liệu ngành Giáo dục cơ bản hoàn thiện với 24,55 triệu hồ sơ kết nối Cơ sở dữ liệu quốc gia; toàn bộ thí sinh dự thi tốt nghiệp THPT và xét tuyển đại học, cao đẳng đăng ký hoàn toàn trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Hơn 10 triệu học bạ và 1,5 triệu văn bằng tốt nghiệp THPT đã được số hóa, đồng bộ với cơ sở dữ liệu tập trung của Bộ Giáo dục và Đào tạo và tích hợp VNeID, cho phép người học tra cứu thông tin học tập, văn bằng trực tuyến.
Từ năm học 2025–2026, học bạ số được triển khai đại trà trên toàn quốc ở tất cả các bậc học, cùng với văn bằng số từ THPT đến sau đại học.
Cùng với chuyển đổi số, Bộ Giáo dục và Đào tạo trình Chính phủ phê duyệt Đề án đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học giai đoạn 2025–2035, tầm nhìn đến 2045, nhằm nâng cao năng lực hội nhập của thế hệ trẻ.
Ngành Giáo dục cũng chuẩn bị thí điểm giáo dục trí tuệ nhân tạo (AI) trong trường phổ thông và ứng dụng AI trong quản lý, dạy học, đổi mới kiểm tra, đánh giá.
