Ngày 4/6, tại Hội nghị liên vùng về cơ chế phối hợp vùng Thủ đô trong quản lý môi trường, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành cho biết, vùng Thủ đô đang là khu vực phát triển năng động với tốc độ đô thị hóa, công nghiệp hóa và gia tăng dân số thuộc nhóm cao nhất cả nước. Tuy nhiên, quá trình phát triển nhanh cũng kéo theo nhiều áp lực đối với môi trường.
Theo Thứ trưởng Lê Công Thành, các vấn đề như ô nhiễm không khí, ô nhiễm nguồn nước, quản lý chất thải rắn, bảo đảm an ninh nguồn nước, tiêu thoát nước, chống ngập úng hay ứng phó sự cố môi trường ngày càng mang tính liên vùng, vượt ra ngoài phạm vi quản lý của từng địa phương.
“Thực tế cho thấy, chất lượng không khí tại thành phố Hà Nội chịu tác động từ nhiều nguồn phát thải trong khu vực; hệ thống sông ngòi liên tỉnh, như sông Cầu, sông Đáy, sông Nhuệ… đều có sự liên thông về nguồn nước. Vì vậy, nếu chỉ giải quyết theo từng địa phương riêng lẻ sẽ khó đạt hiệu quả như mong muốn. Đây cũng là lý do việc hình thành một cơ chế phối hợp chính thức giữa các địa phương được xem là yêu cầu cấp thiết trong giai đoạn hiện nay”, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lê Công Thành nhấn mạnh.
Tại hội nghị, các chuyên gia cũng cho rằng, việc xây dựng và ký kết Quy chế phối hợp Vùng Thủ đô trong quản lý môi trường là bước đi quan trọng nhằm cụ thể hóa Điều 30 của Luật Thủ đô năm 2024. Quy chế này không chỉ tạo cơ sở pháp lý cho sự phối hợp giữa các địa phương mà còn mở ra cơ chế chia sẻ trách nhiệm, nguồn lực và thông tin, góp phần nâng cao hiệu quả bảo vệ môi trường trên phạm vi toàn vùng.
Một trong những nội dung trọng tâm của quy chế là xây dựng hệ thống dữ liệu môi trường dùng chung. Việc kết nối, chia sẻ và đồng bộ dữ liệu sẽ giúp các địa phương theo dõi sát diễn biến chất lượng môi trường, nâng cao năng lực dự báo, cảnh báo sớm nguy cơ ô nhiễm và chủ động triển khai các phương án ứng phó.
Bên cạnh đó, các địa phương sẽ phối hợp thực hiện nhiều nhiệm vụ như kiểm kê môi trường liên vùng; quan trắc, giám sát môi trường; phân tích, dự báo và cảnh báo các nguy cơ ô nhiễm; xây dựng kế hoạch môi trường vùng Thủ đô; điều phối xử lý các vấn đề môi trường liên tỉnh; đồng thời huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực phục vụ công tác bảo vệ môi trường.
Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Bùi Duy Cường, để quy chế sớm đi vào thực tiễn, các địa phương cần khẩn trương xây dựng cơ sở dữ liệu môi trường vùng; triển khai kiểm kê môi trường liên vùng; xây dựng đề án quan trắc môi trường; hình thành hệ thống dự báo, cảnh báo môi trường; xây dựng các kịch bản ứng phó sự cố môi trường liên vùng; bảo đảm an ninh nguồn nước và kiểm soát nguy cơ ô nhiễm, ngập úng xuyên địa giới hành chính.
Trên cơ sở thống nhất tại hội nghị, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, UBND thành phố Hà Nội cùng UBND các tỉnh Phú Thọ, Thái Nguyên, Bắc Ninh, Hưng Yên và Ninh Bình đã ký kết Quy chế phối hợp vùng Thủ đô trong quản lý môi trường.