Dự án bến cá Hoằng Phụ thuộc địa bàn xã Hoằng Phụ, huyện Hoằng Hóa, Thanh Hóa với tổng kinh phí 43,633 tỷ đồng trên diện tích 5,2ha, được nâng cấp và đưa vào sử dụng từ năm 2017. Tuy nhiên, từ đó tới nay, bến cá này chỉ là những khu nhà hoang, cửa đóng then cài, hạ tầng xuống cấp.
Khu vực bến cá chỉ có một số ít thuyền nhỏ neo đậu, nguyên nhân được cho là do bồi lắng các thuyền lớn không ra vào bến được.
Ghi nhận của phóng viên Báo Nhà báo & Công luận cho thấy, hiện nơi đây không có hoạt động giao thương buôn bán, khu nhà bảo vệ không có người trông coi, cửa kính bị nứt vỡ, các hạng mục xuống cấp, cây cỏ mọc um tùm.
Các hạng mục bên trong bến cá đã xuống cấp nhiều phần. Khu nhà điều hành được bố trí các phòng làm việc đều đóng cửa, không có người làm việc; nền gạch lát bong tróc, phủ bụi; hệ thống khung, cột, mái bằng bê tông cốt thép có hiện tượng xuống cấp. Bên cạnh đó, nhà để xe với diện tích trên 30m2, kết cấu bằng ống thép, mái lợp tôn, nền bằng bê tông đã bị phủ thêm một lớp nền của phân gia súc.
Cùng đó là dãy nhà tiếp nhận và phân loại được đánh giá là khang trang, rộng rãi với chiều cao 4m, nền nhà bê tông, khung cột bê tông cốt thép chắc chắn, hệ thống điện chiếu sáng bằng đèn huỳnh quang, hệ thống cấp thoát nước được bố trí tiện lợi thế nhưng tất cả hạng mục này đều không được phát huy công năng sử dụng như kỳ vọng. Đặc biệt, khu vực bến cá có chiều dài 120m chỉ có 1 vài tàu thuyền nhỏ neo đậu.
Lý giải về nguyên nhân này, nhiều ngư dân cho biết, do luồng lạch bị bồi lắng khiến việc tàu thuyền ra vào bến khó khăn nên nhiều chủ phương tiện không chọn việc về bến mà neo đậu tại các khu vực lân cận.
Xót xa trước tình trạng trên, nhiều người dân tỏ ra tiếc nuối khi tài sản công bị lãng phí, bến cá không hoạt động, không phát huy được công năng. “Trước kia, nghe tin bến cá được nâng cấp, nhiều người dân kỳ vọng đây sẽ trở thành điểm trung chuyển, giao thương nguồn lợi hải sản giữa chủ tàu, thuyền, bè và thương lái. Sau nhiều năm, điều người dân mong muốn một dự án phát huy được công năng nhưng tất cả đều trên giấy” - một người dân tỏ ra tiếc nuối.
Theo tài liệu phóng viên có được cho biết, ngày 9/11/2012, UBND tỉnh Thanh Hóa có Quyết định số 3717/QĐ-UBND về việc phê duyệt Tiểu án Đầu tư xây dựng công trình: Nâng cấp bến cá Hoằng Phụ, huyện Hoằng Hóa, thuộc dự án “Nguồn lợi ven biển vì sự phát triển bền vững” tỉnh Thanh Hóa từ vốn vay WB, vốn đối ứng và nguồn vốn huy động hợp pháp khác.
Chủ đầu tư của Dự án là Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Thanh Hoá với tổng mức đầu tư dự án 46,079 tỷ đồng, với diện tích đất sử dụng là 5,2ha. Tuy nhiên, đến ngày 30/5/2016, công trình được điều chỉnh tổng mức đầu tư xuống còn 43,633 tỷ đồng.
Năm 2017, công trình được hoàn thành và bàn giao cho UBND xã Hoằng Phụ, huyện Hoằng Hóa quản lý, khai thác sử dụng. Tuy nhiên, nhiều năm qua, bến cá luôn tình trạng hoang vắng, không diễn ra hoạt động buôn bán, không phát huy được công năng sử dụng.
Khung cảnh hoang vắng, lãng phí đầu tư là hình ảnh hiện nay đang diễn ra tại bến cá hơn 43 tỷ đồng.
Dù được đầu tư nâng cấp khang trang và nhiều công năng sử dụng với kỳ vọng sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc bố dỡ, sơ chế, bảo quản và làm dịch vụ cho khoảng 5.400 tấn thuỷ sản/năm; cung cấp các dịch vụ hậu cần phục vụ đánh bắt kết hợp neo đậu, trú bão cho tàu thuyền nghề cá ven bờ.
Thế nhưng, đó mới chỉ là công năng trên giấy, còn thực tế thì khu vực cảng cá Hoằng Phụ đã vắng lặng, mọi hoạt động thông thương trong việc vận chuyển, buôn bán ở đây dường như không như phương án ban đầu của dự án.
Theo chính quyền địa phương lý giải về nguyên nhân cảng cá bỏ hoang là do không thu được lệ phí bến, ngân sách xã chưa cân đối được kinh phí, cán bộ quản lý kiêm nhiệm, người hợp đồng lao động bỏ việc. Mặt khác, luồng lạch vào cảng cá lâu ngày chưa nạo hút cát làm khó khăn và hạn chế số lượng tàu ra vào.
Trước tình trạng trên, UBND huyện Hoằng Hóa đã có tờ trình gửi UBND tỉnh Thanh Hóa về việc đề nghị xin chuyển đổi đơn vị quản lý bến cá từ Ban quản lý bến cá Hoằng Phụ sang doanh nghiệp quản lý.
Sau quá trình xem xét, ngày 17/4/2019, UBND tỉnh Thanh Hóa đã có đồng ý chấp thuận chủ trương chuyển đổi mô hình quản lý, thu hút doanh nghiệp vào khai thác, sử dụng cảng cá Hoằng Phụ, huyện Hoằng Hóa và tiếp tục đầu tư đồng bộ các hạng mục công trình của cảng cá.
Trong đó, UBND huyện Hoằng Hóa tiếp tục được giao là đơn vị chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan khẩn trương thực hiện các bước công việc đánh giá, xác định giá trị tài sản, xây dựng đề án, tổ chức đấu giá, lựa chọn nhà đầu tư... theo quy định hiện hành của pháp luật.
Trao đổi với phóng viên Báo Nhà báo & Công luận, ông Nguyễn Thanh Bình, - Chủ tịch UBND xã Hoằng Phụ, huyện Hoằng Hóa cho biết, hiện nay bến cá vẫn do xã quản lý, có người trông coi và huyện đang hoàn tất các thủ tục liên quan để sớm đưa vào vận hành.
Đến bao giờ cảng cá Hoằng Phụ mới hoạt động, phát huy hiệu quả, mang lại hiệu quả kinh tế? Đó là câu hỏi mà dư luận trông chờ.
Hà Anh
