Thỏa thuận bình thường hóa Israel - Ả Rập Xê Út ngày một xa dần vì cuộc chiến ở Gaza

(CLO) Thỏa thuận bình thường hóa giữa Israel và Ả Rập Xê Út nếu đạt được sẽ có tác động rất lớn với địa chính trị Trung Đông, cũng như cả với Mỹ và trên thế giới. Nhưng nỗ lực thúc đẩy của các bên vẫn cứ chấp chới giữa thành công và thất bại.

Triển vọng phụ thuộc vào Israel

Các quan chức chính quyền Tổng thống Joe Biden hôm thứ Ba cho biết một thỏa thuận do Mỹ làm trung gian nhằm bình thường hóa quan hệ giữa Israel và Ả Rập Xê Út là trong tầm tay. Nhưng chính quyền của Thủ tướng Benjamin Netanyahu có thể từ chối thỏa thuận lịch sử thay vì chấp nhận yêu cầu của Riyadh về một cam kết mới đối với thành lập một nhà nước Palestine và chấm dứt chiến tranh ở Gaza.

thoa thuan binh thuong hoa israel a rap xe ut ngay mot xa dan vi cuoc chien o gaza hinh 1

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu.

Bài liên quan

Ngừng bắn ở Gaza là chìa khóa cho bình thường hóa giữa Israel và Ả Rập Xê Út

Bộ trưởng Quốc phòng Ả Rập Xê Út sắp đến Mỹ để bàn về chiến sự Israel - Hamas

Tổng thống Mỹ và Thái tử Ả Rập Xê Út thảo luận về xung đột Israel - Hamas

Mỹ nói quan hệ giữa Ả Rập Xê Út và Israel có thể đã thúc đẩy cuộc tấn công của Hamas

Ngoại trưởng Antony Blinken nói với Ủy ban Đối ngoại Thượng viện Mỹ hôm thứ 22/5: “Ả Rập Xê Út đã nói rõ rằng [bình thường hóa] sẽ đòi hỏi sự bình tĩnh ở Gaza và nó sẽ đòi hỏi một con đường đáng tin cậy để hướng tới một nhà nước Palestine. Có thể vào thời điểm này Israel không thể hoặc không sẵn sàng đi theo con đường đó”.

Trong nhiều tháng, chính quyền trước đây của cựu Tổng thống Donald Trump đã hy vọng ông Netanyahu sẽ giành được giải thưởng lâu dài là bình thường hóa quan hệ với Riyadh như một phần của thỏa thuận sâu rộng nhằm ngăn chặn cuộc xung đột giữa Israel và Palestine, cải thiện sự chia rẽ lâu dài trong khu vực.

Nhưng ông Netanyahu, dưới áp lực từ các thành viên cánh hữu trong liên minh cầm quyền của ông và đấu tranh cho sự sống còn chính trị của mình, vẫn chưa ký vào các yếu tố của thỏa thuận vốn là chìa khóa để đạt được thỏa thuận với Ả Rập Xê Út.

Dự báo nghiêm túc của Ngoại trưởng Blinken được đưa ra sau chuyến thăm khu vực vào cuối tuần qua của ông Jake Sullivan, cố vấn an ninh quốc gia của Tổng thống Joe Biden, người đã hội đàm tại Riyadh với Thái tử Mohammed bin Salman trước khi tới Israel, nơi ông đã thông báo cho ông Netanyahu về kế hoạch chi tiết Trung Đông của Nhà Trắng.

Thủ tướng Netanyahu không ưu tiên thỏa thuận

Israel đang trong giai đoạn đầu của cuộc tấn công vào thành phố Rafah ở phía nam Gaza, thành trì cuối cùng của Hamas mà ông Netanyahu và các quan chức Israel khác yêu cầu phải chiếm được, ngay cả khi điều đó có nghĩa là từ chối hoặc trì hoãn thỏa thuận với Ả Rập Xê Út.

“Israel sẽ đạt được các mục tiêu chiến tranh là tiêu diệt khả năng quân sự của Hamas, giải phóng con tin của chúng tôi và đảm bảo rằng Gaza không gây ra mối đe dọa cho Israel”, một quan chức cấp cao của Israel cho biết hôm thứ Ba trước khi Ngoại trưởng Blinken phát biểu. “Đạt được những mục tiêu đó sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa cho hòa bình ở Trung Đông”.

Để khuyến khích Ả Rập Xê Út công nhận Israel, các quan chức Mỹ đã đề nghị Riyadh thiết lập mối quan hệ quốc phòng chính thức hơn với Washington, hỗ trợ mua năng lượng hạt nhân dân sự và thúc đẩy mới việc thành lập một nhà nước Palestine.

Sau cuộc hội đàm của cố vấn an ninh quốc gia Jake Sullivan, với Hoàng tử Mohammed tại thành phố Dammam phía đông Ả Rập Xê Út, vương quốc này cho biết họ đã thảo luận về “phiên bản bán kết của dự thảo thỏa thuận chiến lược” giữa Washington và Riyadh.

Một quan chức chính quyền cấp cao của các cuộc đàm phán bình thường hóa cho biết: “Không ai ở đây sẽ nói rằng điều này sắp xảy ra. Nó có khả năng tạo ra một kịch bản tàn cuộc ở Gaza khi bạn nhìn về phía trước”.

Thỏa thuận vẫn chấp chới

Việc đạt được bước ngoặt quan hệ hữu nghị giữa Ả Rập Xê Út và Israel có thể cải tổ nền chính trị Trung Đông, củng cố liên minh Israel-Ả Rập chống lại Iran và sẽ là một dấu ấn ngoại giao xuất sắc của Tổng thống Biden khi ông phải đối mặt với một chiến dịch tái tranh cử đầy khó khăn.

Việc môi giới một thỏa thuận thiết lập quan hệ ngoại giao giữa hai quốc gia hùng mạnh nhất khu vực sẽ mở rộng Hiệp định Abraham mà cựu Tổng thống Donald Trump đã ký kết khi ông còn đương chức. Các hiệp định đã dẫn đến việc bình thường hóa quan hệ giữa Israel và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, Bahrain và Morocco.

Nhưng việc thuyết phục ông Netanyahu chấp nhận nỗ lực mới xây dựng một nhà nước Palestine đã tỏ ra khó khăn sau các cuộc tấn công chết người của Hamas vào miền nam Israel hồi tháng 10, điều này đã làm gia tăng sự phản đối ý tưởng này của các thành viên cánh hữu trong chính phủ của ông và phần lớn công chúng Israel.

Benny Gantz, một thành viên nội các chiến tranh của Israel, đã chỉ trích gay gắt cách xử lý cuộc chiến ở Gaza của Netanyahu và đe dọa sẽ từ chức vào tháng 6 nếu Thủ tướng Israel không đưa ra kế hoạch chấm dứt chiến tranh và có phương án giải quyết phù hợp đối với dải đất có hơn 2 triệu dân Palestine này.

Các quan chức chính quyền ông Biden cho biết, nếu Thủ tướng Netanyahu tiếp tục cứng rắn, Washington có thể công khai các chi tiết chưa được tiết lộ của gói ngoại giao để gây sức ép. Các quan chức Mỹ cũng nói rằng họ không có kế hoạch hoàn thành và thực hiện các thỏa thuận với Ả Rập Xê Út trừ khi Israel đồng ý với các điều khoản của thỏa thuận lớn hơn.

Quang Anh

Xem thêm

Eo biển Hormuz sắp mở trở lại, thế giới thở phào nhẹ nhõm

Eo biển Hormuz sắp mở trở lại, thế giới thở phào nhẹ nhõm

(CLO) Việc Mỹ và Iran dự kiến sẽ ký thỏa thuận chấm dứt xung đột tại Trung Đông vào ngày 19/6 tới sẽ mở đường giúp eo biển Hormuz thông suốt trở lại. Đây là một tín hiệu vui mừng với thế giới, khi tuyến đường thủy này có vai trò không thể thay thế đối với thị trường năng lượng toàn cầu.

Elon Musk vượt mốc 1000 tỷ USD, vậy ai là người đầu tiên sở hữu 1 tỷ USD?

Elon Musk vượt mốc 1000 tỷ USD, vậy ai là người đầu tiên sở hữu 1 tỷ USD?

(CLO) Ngày 12/6/2026, Elon Musk trở thành người đầu tiên trong lịch sử nhân loại sở hữu tài sản vượt mốc 1.000 tỷ USD, sau khi cổ phiếu SpaceX bùng nổ trong ngày mở cửa giao dịch. Cột mốc này gợi về một câu hỏi lịch sử: ai là tỷ phú đầu tiên của thế giới, và họ đã đến với danh hiệu đó như thế nào?

Căng thẳng Mỹ - Iran: Giữa đối đầu và thỏa hiệp

Căng thẳng Mỹ - Iran: Giữa đối đầu và thỏa hiệp

(CLO) Diễn biến mới nhất của cuộc đối đầu Mỹ - Iran cho thấy mức độ căng thẳng đang tiếp tục gia tăng khi cả hai bên đồng thời sử dụng các biện pháp quân sự nhằm tạo lợi thế trên bàn đàm phán.

World Cup 2026 và thử thách thể lực chưa từng có

World Cup 2026 và thử thách thể lực chưa từng có

(NB&CL) Khai mạc vào rạng sáng 12/6 (theo giờ Việt Nam), World Cup 2026 sẽ đặt ra những bài toán thể chất chưa từng có cho các đội tuyển tham dự: không phải riêng cái nóng, không phải riêng độ cao hay quãng đường di chuyển dài, mà là sự kết hợp của tất cả những yếu tố đó cùng một lúc.

OPEC+ nâng hạn ngạch, thị trường dầu mỏ sẽ sớm ổn định?

OPEC+ nâng hạn ngạch, thị trường dầu mỏ sẽ sớm ổn định?

(CLO) Bảy quốc gia thành viên chủ chốt của liên minh OPEC+ gồm Nga, Ả Rập Xê Út, Iraq, Kuwait, Kazakhstan, Algeria và Oman mới đây đã nhất trí nâng hạn ngạch sản lượng dầu thêm 188.000 thùng/ngày trong tháng 7/2026. Đây là bước đi tiếp theo trong lộ trình từng bước khôi phục lượng sản xuất đã được cắt giảm tự nguyện từ năm 2023 nhằm hỗ trợ giá dầu và cân bằng thị trường năng lượng toàn cầu.

Việt Nam – ASEAN: Hơn 3 thập kỷ đồng hành kiến tạo cộng đồng, cùng định hình tương lai chung

Việt Nam – ASEAN: Hơn 3 thập kỷ đồng hành kiến tạo cộng đồng, cùng định hình tương lai chung

(NB&CL) Tháng 7 năm 1995, sau rất nhiều nỗ lực, Việt Nam đã có mặt trong ngôi nhà chung ASEAN. Và chỉ 3 thập kỷ sau đó, Việt Nam đã ngày càng khẳng định vai trò trung tâm trong ASEAN, từ một thành viên “tích cực tham gia” sang một “nhân tố đồng kiến tạo,” góp phần định hình các ưu tiên chiến lược và cách tiếp cận phát triển của ASEAN.

Vì sao những lệnh ngừng bắn ở Trung Đông không hiệu quả?

Vì sao những lệnh ngừng bắn ở Trung Đông không hiệu quả?

(CLO) Ngay cả khi các bên liên tiếp tuyên bố đạt được thỏa thuận ngừng bắn, bom đạn vẫn tiếp tục rơi xuống Lebanon, Gaza và nhiều khu vực khác ở Trung Đông. Điều đó cho thấy khoảng cách rất lớn giữa những cam kết trên bàn đàm phán với khả năng thực thi trên thực địa, và xa hơn, là sự phức tạp của một khu vực hiếm khi yên bình.

Lá phiếu định hình hướng đi Armenia

Lá phiếu định hình hướng đi Armenia

(CLO) Sau cuộc bầu cử quốc hội ngày 7/6 tới, Armenia sẽ đứng trước một trong những lựa chọn chiến lược quan trọng nhất kể từ khi giành độc lập. Cuộc cạnh tranh chính trị không chỉ xoay quanh vấn đề thay đổi chính phủ hay tương quan lực lượng giữa các đảng phái, mà còn phản ánh cuộc tranh luận sâu sắc về định hướng phát triển quốc gia trong bối cảnh môi trường địa chính trị khu vực đang biến động mạnh.

Eo biển Hormuz: Từ cuộc chiến quân sự đến pháp lý

Eo biển Hormuz: Từ cuộc chiến quân sự đến pháp lý

(CLO) Eo biển Hormuz từ lâu được xem là một trong những huyết mạch hàng hải quan trọng nhất thế giới khi kết nối Vịnh Ba Tư với Ấn Độ Dương và là tuyến vận chuyển chủ yếu đối với dầu mỏ, khí tự nhiên hóa lỏng từ khu vực Trung Đông. Trong bối cảnh căng thẳng Mỹ - Iran tiếp tục leo thang, Hormuz không chỉ là điểm nóng quân sự, mà còn trở thành mặt trận mới của cuộc cạnh tranh pháp lý, tài chính và cấm vận giữa hai bên.

Nắng nóng hoành hành và lời cảnh báo về “siêu El Nino”

Nắng nóng hoành hành và lời cảnh báo về “siêu El Nino”

(NB&CL) Các nhà khoa học dự đoán thế giới đang đứng trước nguy cơ hứng chịu một đợt siêu El Nino. Trong bối cảnh đó, đợt nắng nóng đầu mùa đang hoành hành tại nhiều nơi trên thế giới càng khiến giới khoa học lo ngại hơn về khả năng các hình thái khí hậu cực đoan có thể chồng lấn trong thời gian tới.

Hạn chế ô tô vào trung tâm thành phố, phép thử với nhiều thủ đô châu Âu

Hạn chế ô tô vào trung tâm thành phố, phép thử với nhiều thủ đô châu Âu

(CLO) Tranh luận về việc có nên hạn chế ô tô vào trung tâm đô thị từng chỉ là câu chuyện quy hoạch và môi trường. Nhưng tại nhiều thủ đô châu Âu, đặc biệt là Berlin, nó đang dần trở thành phép thử chính trị mới: giữa nhu cầu đi lại, áp lực khí hậu và câu hỏi ai thực sự có quyền định hình tương lai của thành phố.

Liên minh châu Âu và Mỹ nhượng bộ để tránh đối đầu

Liên minh châu Âu và Mỹ nhượng bộ để tránh đối đầu

(CLO) Sau 5 giờ đàm phán căng thẳng, Liên minh châu Âu (EU) và Mỹ đã đạt được một thỏa hiệp thương mại quan trọng vào thứ Tư (20/5) vừa rồi, qua đó tạm thời tránh được nguy cơ bùng phát một cuộc chiến thương mại xuyên Đại Tây Dương.

Thượng đỉnh Trung - Nga và nỗ lực định hình trật tự quốc tế mới

Thượng đỉnh Trung - Nga và nỗ lực định hình trật tự quốc tế mới

(NB&CL) Chuyến thăm chính thức Trung Quốc của Tổng thống Nga Vladimir Putin (ngày 19-20/5) diễn ra trong bối cảnh môi trường quốc tế tiếp tục biến động mạnh bởi cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc, xung đột kéo dài tại Ukraine, căng thẳng Trung Đông và xu hướng phân cực ngày càng rõ trong quan hệ quốc tế.

Trung Đông sau những cuộc đối đầu

Trung Đông sau những cuộc đối đầu

(CLO) Những biến động kéo dài tại Trung Đông trong nhiều năm qua, đặc biệt sau vòng đối đầu quân sự Mỹ - Israel với Iran từ năm 2025, đang làm thay đổi sâu sắc tư duy an ninh của các quốc gia vùng Vịnh.

Khi không còn cường quốc nào đủ sức áp đặt luật chơi cho thế giới

Khi không còn cường quốc nào đủ sức áp đặt luật chơi cho thế giới

(CLO) Thế giới đang chuyển dịch từ một hệ thống quốc tế với những ranh giới đã được xác định sang một trật tự toàn cầu mới mà các quy tắc vẫn chưa được định hình rõ ràng. Và cuộc chiến Iran - dù không phải nguyên nhân - đang đẩy nhanh quá trình chuyển đổi này hơn bao giờ hết.

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và tương lai trật tự kinh tế, công nghệ thế giới

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và tương lai trật tự kinh tế, công nghệ thế giới

(NB&CL) Từ ngày 13-15/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump có chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc và hội đàm với Chủ tịch Tập Cận Bình. Hội nghị được xem là nỗ lực của hai bên nhằm kiểm soát bất đồng, duy trì ổn định quan hệ song phương và giảm thiểu nguy cơ đối đầu giữa hai trung tâm quyền lực lớn nhất thế giới.

Cỡ chữ bài viết: