Thuốc lá điện tử - Cửa ngõ dẫn đến các chất gây nghiện khác

(CLO) Hiện nay, không ít người sử dụng thuốc lá điện tử sau khi tin vào những quảng cáo sai sự thật rằng các sản phẩm này ít hại hơn và giúp cai nghiện thuốc lá truyền thống. Thực tế, nghiên cứu khoa học chứng minh điều ngược lại, thuốc lá điện tử tăng nguy cơ bắt đầu hút thuốc lá điếu và nhiều chất gây nghiện nguy hiểm khác.

Lầm tưởng thuốc lá điện tử giúp cai nghiện thuốc lá

Không khó để bắt gặp những quảng cáo tràn lan trên các sàn thương mại điện tử, kênh mạng xã hội, website bán sản phẩm thuốc lá điện tử với những lời khẳng định “nghiên cứu cho thấy vape (thuốc lá điện tử) ít hại hơn thuốc lá truyền thống. Việc hỗ trợ và giới thiệu các sản phẩm thay thế thuốc lá có thể giúp giảm tỷ lệ hút thuốc lá và giảm nguy cơ mắc bệnh liên quan”. Mặc dù chưa rõ về nguồn gốc và mức độ uy tín của nghiên cứu, không ít người đã nhanh chóng sử dụng thuốc lá điện tử với niềm tin đây là giải pháp thay thế an toàn, ít ảnh hưởng đến sức khỏe.

thuoc la dien tu cua ngo dan den cac chat gay nghien khac hinh 1

Thông tin sai lệch về thuốc lá điện tử an toàn hơn thuốc lá truyền thống được lan truyền trên các trang bán thuốc lá điện tử trực tuyến. Ảnh: Thevapeclub.vn

Trong báo cáo về Đại dịch thuốc lá toàn cầu 2019, Tổ chức Y tế Thế giới WHO khẳng định hiện không có bằng chứng khoa học chứng minh thuốc lá điện tử có thể giúp cai nghiện thuốc lá điếu truyền thống. Thậm chí, theo nghiên cứu về phương pháp bỏ thuốc lá ở người trưởng thành Mỹ của Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh CDC Hoa Kỳ, hầu hết người sử dụng thuốc lá điện tử để cai thuốc lá đều không bỏ được thuốc lá, thay vào đó họ tiếp tục sử dụng đồng thời cả thuốc lá điện tử và thuốc lá điếu truyền thống.

thuoc la dien tu cua ngo dan den cac chat gay nghien khac hinh 2

Việc sử dụng thuốc lá điện tử trong giới trẻ được quảng cáo như một phong cách sống. Ảnh: Fanpage The Vape Club

Đáng báo động hơn, thuốc lá điện tử đang làm tăng nguy cơ dẫn tới sử dụng thuốc lá điếu thông thường ở người trẻ. Cụ thể, một nghiên cứu được công bố trên Tạp chí của Hiệp hội Y khoa Hoa Kỳ (JAMA) vào năm 2017 chỉ ra rằng, nhóm thanh thiếu niên và người trẻ hút thuốc lá điện tử thì có nguy cơ bắt đầu hút thuốc lá điếu truyền thống cao hơn 3,5 lần so với nhóm chưa từng sử dụng thuốc lá điện tử.

Cửa ngõ dẫn đến tệ nạn xã hội

Thuốc lá điện tử, kể cả một số loại thuốc lá nung nóng mới phát sinh, có sử dụng nhiều hương liệu, hóa chất không phải là từ nguyên liệu lá thuốc lá. Nguyên liệu phối trộn nhiều loại thành phần khác nhau nên có thể bị lợi dụng để sử dụng ma túy thông qua việc phối trộn. Người sử dụng có thể tự ý tăng tỷ lệ nicotine quá mức hoặc thêm ma túy và các chất gây nghiện khác vào để sử dụng mà khó bị phát hiện. Một cuộc khảo sát được tiến hành trên 20,675 thanh thiếu niên Mỹ (lớp 6-12) cho thấy có 8.9% học sinh đã từng sử dụng chất ma túy từ cây cannabis phối trộn với dung dịch thuốc lá điện tử.

Một số khảo sát trong cộng đồng sử dụng thuốc lá điện tử cho thấy rõ ràng về mối liên quan giữa sử dụng thuốc lá điện tử với các tệ nạn xã hội khác như ma túy, hút shisha và các chất gây nghiện khác. Pha trộn ma túy vào dung dịch điện tử (Cannabis và Marijuana) đã được ghi nhận ở Trung tâm Chống độc Bệnh Viện Bạch Mai và Trung tâm giám định ma túy Viện Khoa học hình sự - Bộ Công an. Những hệ lụy này ảnh hưởng xấu đến sức khỏe, môi trường, lối sống, hành vi của giới trẻ.

Tại Việt Nam, mặc dù chưa có thống kê cụ thể về tỷ lệ sử dụng cần sa kết hợp thuốc lá điện tử trong người trẻ, học sinh nhưng các trường hợp cấp cứu do ngộ độc ma túy tổng hợp phối trộn trong thuốc lá điện tử đang có xu hướng gia tăng. Trung tâm Chống độc Bệnh viện Bạch Mai là nơi thường xuyên tiếp nhận các ca bệnh nhân cấp cứu trong tình trạng hôn mê sâu, loạn thần, tổn thương phổi, co giật, khó kiểm soát hành vi…

thuoc la dien tu cua ngo dan den cac chat gay nghien khac hinh 3

Tình trạng ma túy núp bóng thuốc lá điện tử ngày càng phức tạp. Ảnh: Bệnh viện Bạch Mai

Tháng 7 vừa qua, bệnh viện đã tiếp nhận hai bệnh nhân nguy kịch do sử dụng thuốc lá điện tử phối trộn 3-4 chất ma túy tổng hợp bao gồm MDMB-4 en-Pinaca, MDMB-Chminaca, ADB-4 en-Pinaca và ADB-Binaca. Thông thường, chỉ cần một chất đã gây tổn thương não và nguy hiểm đến tính mạng người dùng. Do đó, tình trạng phối trộn nhiều chất ma túy cùng lúc trong dung dịch thuốc lá điện tử đang đặt ra thách thức không nhỏ liên quan đến các vấn đề y tế - xã hội, đe dọa đến sức khỏe, tương lai của thanh thiếu niên.

Để hạn chế việc hút thuốc lá truyền thống hay thuốc lá điện tử thực sự không hề đơn giản, kể cả với các quốc gia phát triển. Đến nay, đã có 42 quốc gia trên thế giới ban hành quy định cấm thuốc lá điện tử, trong đó có 5 quốc gia Đông Nam Á bao gồm Brunei, Thái Lan, Lào, Campuchia và Singapore. Phần lớn các quốc gia trong nhóm thu nhập thấp và trung bình lựa chọn chính sách cấm các sản phẩm thuốc lá mới.

Nhằm ngăn chặn sự ảnh hưởng tiêu cực đến kinh tế- xã hội và môi trường, Bộ Y tế đã kiến nghị Chính phủ cấm toàn bộ việc nhập khẩu, lưu thông thuốc lá điện tử. Đây cũng là quan điểm nhận được sự đồng thuận của Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội và các chuyên gia, nhà giáo dục, nhà khoa học trong Tọa đàm về tác hại của thuốc lá mới đối với thanh thiếu niên được tổ chức vào ngày 12/10 vừa qua tại Hà Nội.

Các chuyên gia nhấn mạnh việc cho phép thêm thuốc lá điện tử lưu hành trên thị trường là đi ngược lại các nguyên tắc giảm cung, giảm cầu của Công ước khung về kiểm soát thuốc lá, Chiến lược quốc gia về Phòng chống tác hại (PCTH) của thuốc lá và Luật PCTH của thuốc lá.

Xem thêm

Hy hữu người đàn ông hai lần thủng ruột vì một nguyên nhân

Hy hữu người đàn ông hai lần thủng ruột vì một nguyên nhân

(CLO) Người đàn ông nhập viện với biểu hiện đau dữ dội vùng hố chậu phải. Sau khi thăm khám, các bác sỹ phát hiện người bệnh bị thủng ruột do hai mảnh xương sắc nhọn, buộc phải mổ cấp cứu. Đáng nói, trước đó người này cũng từng bị thủng ruột, phải phẫu thuật cấp cứu và làm hậu môn nhân tạo do nuốt phải xương.

Bộ Y tế đề xuất bỏ quản lý phân tán an toàn thực phẩm

Bộ Y tế đề xuất bỏ quản lý phân tán an toàn thực phẩm

(CLO) Bộ Y tế đang xây dựng dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi) theo hướng xác lập một đầu mối thống nhất quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm, đồng thời đổi mới phương thức hậu kiểm bằng dữ liệu số và phân tích nguy cơ thay cho cách kiểm tra truyền thống.

Sữa mẹ được ví như 'vắc-xin tự nhiên' nhưng nhiều trẻ vẫn bỏ lỡ

Sữa mẹ được ví như 'vắc-xin tự nhiên' nhưng nhiều trẻ vẫn bỏ lỡ

(CLO) Dù được xem là nguồn dinh dưỡng tối ưu và "vắc-xin tự nhiên" giúp trẻ phát triển toàn diện, tỷ lệ trẻ Việt Nam được nuôi hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu vẫn thấp hơn mục tiêu quốc gia và toàn cầu, đòi hỏi sự chung tay hỗ trợ từ gia đình, doanh nghiệp và toàn xã hội.

Ung thư tại Việt Nam tăng 60% sau 16 năm, chuyên gia kêu gọi đột phá toàn diện trong phòng chống

Ung thư tại Việt Nam tăng 60% sau 16 năm, chuyên gia kêu gọi đột phá toàn diện trong phòng chống

(CLO) Mỗi năm Việt Nam ghi nhận gần 180.000 ca ung thư mới, hơn 120.000 người tử vong. Trong bối cảnh số ca mắc ngày càng gia tăng, các chuyên gia cho rằng cần một chiến lược đột phá toàn diện, từ phòng ngừa, tầm soát sớm đến điều trị và chăm sóc dinh dưỡng để giảm gánh nặng bệnh tật.

Bệnh viện Đại học quốc tế Hồng Bàng ký kết hợp tác chuyên môn với Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh

Bệnh viện Đại học quốc tế Hồng Bàng ký kết hợp tác chuyên môn với Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh

Chiều ngày 30-7-2026, Bệnh viện Đại học Quốc tế Hồng Bàng (HIU Hospital) và Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh (UMC) đã ký kết hợp tác chuyên môn, hướng đến mục tiêu nâng cao năng lực y tế, tối ưu hóa chất lượng chẩn đoán, điều trị và bảo đảm an toàn cho người bệnh. Sự kiện cũng mở ra cơ hội gia tăng khả năng tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao cho người dân trong khu vực.

Hà Nội: Từ năm học 2026-2027 sẽ thay đổi cách tổ chức bữa ăn bán trú

Hà Nội: Từ năm học 2026-2027 sẽ thay đổi cách tổ chức bữa ăn bán trú

(CLO) Từ năm học 2026-2027, Hà Nội sẽ thay đổi cách tổ chức bữa ăn bán trú khi UBND xã, phường trực tiếp lựa chọn và ký hợp đồng với đơn vị cung cấp thực phẩm, thay vì giao từng trường thực hiện như trước. Cùng với hệ thống truy xuất nguồn gốc HanoiCheck, mô hình mới được kỳ vọng tạo thêm "hàng rào" kiểm soát an toàn thực phẩm trong trường học.

Thực phẩm chế biến sẵn: Tiện lợi trước mắt, hệ lụy lâu dài

Thực phẩm chế biến sẵn: Tiện lợi trước mắt, hệ lụy lâu dài

(CLO) Cuộc sống bận rộn khiến nhiều người, đặc biệt là giới trẻ, lựa chọn thực phẩm chế biến sẵn và đồ ăn nhanh như một giải pháp tiện lợi. Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng, việc tiêu thụ thường xuyên những thực phẩm này có thể làm gia tăng nguy cơ béo phì, rối loạn chuyển hóa và nhiều bệnh mạn tính nếu không kiểm soát hợp lý.

Tai biến y khoa: Khi nào bác sĩ được bảo vệ, người bệnh được bồi thường?

Tai biến y khoa: Khi nào bác sĩ được bảo vệ, người bệnh được bồi thường?

(CLO) Tai biến y khoa luôn là "điểm nóng" trong mối quan hệ giữa người bệnh và cơ sở khám, chữa bệnh, bởi phía sau mỗi sự cố là nỗi đau, mất mát và những câu hỏi về trách nhiệm. Từ vụ việc sản phụ mất vận động hai chân sau sinh, bệnh viện cho biết chưa có căn cứ xác định sai sót chuyên môn, dư luận đặt vấn đề: đâu là ranh giới giữa rủi ro nghề nghiệp của ngành y và trách nhiệm phải bồi thường?

Người bệnh cần một bác sĩ biết chữa bệnh, không phải một 'nhà sáng tạo nội dung' trên nỗi đau của họ

Người bệnh cần một bác sĩ biết chữa bệnh, không phải một 'nhà sáng tạo nội dung' trên nỗi đau của họ

(CLO) Hai vụ việc liên tiếp liên quan đến sinh viên y khoa có phát ngôn phản cảm trên mạng xã hội đã làm dấy lên làn sóng phẫn nộ trong dư luận. Đằng sau những câu nói tưởng như "đùa cho vui" không chỉ là câu chuyện về ứng xử của một cá nhân, mà còn gióng lên hồi chuông về đạo đức nghề nghiệp, khả năng quản trị cảm xúc và văn hóa sử dụng mạng xã hội của những người đang được đào tạo để trở thành bác sĩ.

Cỡ chữ bài viết: