Đến lượt Anh gia nhập làn sóng
Trong một tuyên bố đưa ra hôm 15/6, Thủ tướng Anh Keir Starmer cho biết nước này sẽ triển khai các biện pháp nhằm cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội, bao gồm tất cả những nền tảng phổ biến hiện nay như Snapchat, TikTok, YouTube, Instagram, Facebook và X.
Trước Anh, hàng loạt quốc gia khác cũng đã công bố kế hoạch áp đặt các lệnh cấm mạng xã hội tương tự, trong bối cảnh các bậc phụ huynh, giới nhà giáo và các chuyên gia đang nỗ lực bảo vệ trẻ em trước những mối nguy hại tiềm ẩn từ việc sử dụng các nền tảng này.
Vào tháng 12 năm ngoái, Australia đã trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới cấm bất kỳ ai dưới 16 tuổi sử dụng các ứng dụng mạng xã hội. Đây được xem là một trường hợp thử nghiệm nhận được sự quan sát nghiêm ngặt từ nhiều quốc gia, bao gồm cả Anh - quốc gia tuyên bố sẽ áp dụng phiên bản mô hình của riêng mình dựa trên nguyên mẫu của Australia.
Được biết, Anh dự kiến sẽ đi xa hơn Australia khi áp đặt thêm lệnh chặn livestream (phát trực tiếp) và chặn tính năng giao tiếp với người lạ đối với trẻ em dưới 16 tuổi. Quy định này sẽ áp dụng cho cả các trang web chơi game và các dịch vụ trực tuyến khác bên cạnh mạng xã hội.
Chính phủ Anh cũng đưa ra ý tưởng nghiên cứu việc “áp đặt giờ giới nghiêm ban đêm và ngăn chặn tính năng cuộn vô hạn (infinite scrolling)” đối với bất kỳ ai dưới 18 tuổi, đồng thời cho biết chi tiết hơn sẽ được công bố vào tháng 7.
Cơ quan chức năng xứ sương mù nhấn mạnh rằng các chatbot tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) mô phỏng mối quan hệ lãng mạn hoặc trò chơi nhập vai tình dục với người dùng sẽ phải thực hiện giới hạn độ tuổi tối thiểu là 18, song chưa đưa ra lộ trình cụ thể.
Đánh giá một cách tổng thể, phía Anh khẳng định các biện pháp hạn chế theo kế hoạch này sẽ “đi xa hơn bất kỳ quốc gia nào khác”. Chính phủ Anh tuyên bố sẽ trình dự luật lên Quốc hội trước cuối năm nay và hy vọng lệnh cấm chính thức có hiệu lực vào đầu năm 2027 (dự kiến trong mùa xuân).
Nhu cầu bức thiết từ cả gia đình và xã hội
Các lệnh cấm dự kiến tại Anh và các quốc gia khác được đưa ra sau những tiếng nói ngày càng mạnh mẽ từ phụ huynh và các nhà giáo dục, yêu cầu chính phủ cùng các công ty công nghệ phải hành động quyết liệt hơn để bảo vệ trẻ em trên không gian mạng.
Chẳng hạn, vào tháng 12 năm ngoái, một cuộc khảo sát của YouGov cho thấy 74% người dân Anh ủng hộ lệnh cấm như vậy. Hôm thứ Hai, phía Anh cũng cho biết có tới 9/10 phụ huynh phản hồi cuộc khảo sát của chính phủ bày tỏ sự đồng tình.
Áp lực từ dư luận đã gia tăng trong những năm gần đây khi các bậc cha mẹ và giới giáo chức lo ngại về những tác động tiêu cực của mạng xã hội đối với giới trẻ. Một nhóm phụ huynh tại Anh có con tự tử sau khi xem các nội dung độc hại trên mạng xã hội đã liên tục vận động tranh đấu trong nhiều năm qua để yêu cầu chính phủ phải vào cuộc.
Trước đó, vào năm 2023, Anh đã ban hành một đạo luật sâu rộng mang tên Đạo luật An toàn Trực tuyến (Online Safety Act) nhằm quản lý các nội dung độc hại. Một năm sau, khi Chính phủ Công đảng của Anh được bầu lên nắm quyền, các quan chức lúc bấy giờ tuyên bố họ chưa có kế hoạch hạn chế mạng xã hội đối với trẻ em hay cấm điện thoại trong trường học.
Tuy nhiên, vào tháng trước, cơ quan quản lý truyền thông và internet của nước này (OFCOM) cho biết các công ty mạng xã hội vẫn chưa nghiêm túc thực thi các quy định về độ tuổi tối thiểu. Và mới đây, Thủ tướng Starmer cảnh báo rằng nếu các công ty công nghệ đang hoạt động tại Anh không đưa ra các biện pháp kiểm soát để ngăn chặn trẻ em gửi và nhận các hình ảnh nhạy cảm, đồi trụy, luật pháp sẽ thay đổi để chế tài.
Những động thái mạnh tay của Anh cho thấy, làn sóng kiểm soát và ngăn chặn tác hại của mạng xã hội với trẻ em không chỉ lan rộng, mà còn được “nâng cấp” liên tục, khi các quốc gia đi sau nhận ra và khắc phục hạn chế của những quốc gia đi trước. Dưới đây là một cái nhìn nhanh xem các nước đã ban hành lệnh cấm như thế nào:
Australia
Lệnh cấm tại Australia, có hiệu lực từ ngày 10/12/2025, yêu cầu người dùng mạng xã hội phải từ 16 tuổi trở lên mới được phép truy cập vào các tài khoản trên Snapchat, TikTok, Facebook cũng như các nền tảng và dịch vụ khác.
Vào tháng 1/2026, một cơ quan quản lý của Australia thông báo rằng các công ty công nghệ đã “xóa quyền truy cập” của khoảng 4,7 triệu tài khoản thuộc về trẻ em dưới 16 tuổi ở nước này.
Thế nhưng sau 6 tháng, nhiều thanh thiếu niên vẫn tìm cách truy cập. Tháng 3/2026, cơ quan quản lý Australia báo cáo rằng cứ 10 phụ huynh có con vốn đã có tài khoản mạng xã hội, thì có tới 7 người cho biết con em họ vẫn truy cập được vào một trong các dịch vụ bị giới hạn độ tuổi. Giới trẻ cho biết có những cách lách luật rất dễ dàng như khai gian ngày sinh, sử dụng tài khoản của bố mẹ/anh chị, hoặc vượt qua kiểm tra tuổi bằng cách khác.
Dù vậy, một số phụ huynh nhận định tác động thực sự của quy định này có thể nằm ở nhóm trẻ em nhỏ tuổi hơn - những đối tượng vốn chưa từng dùng mạng xã hội và có thể sẽ đứng ngoài các nền tảng này nhờ vào lệnh cấm.
Malaysia
Trong tháng này (từ ngày 1/6/2026), Malaysia đã bắt đầu thực thi các quy định cấm trẻ em dưới 16 tuổi sở hữu tài khoản mạng xã hội. Trước đó, chính phủ nước này đã công bố kế hoạch từ tháng 11/2025.
Theo hãng tin AP, nhà chức trách Malaysia cho biết việc xác minh độ tuổi đối với người dùng hiện tại sẽ được triển khai cuốn chiếu trong vòng 6 tháng tới. Các công ty vi phạm có thể phải đối mặt với án phạt tiền, riêng các bậc phụ huynh sẽ không bị xử phạt.
Liên minh Châu Âu (EU)
Tại Tây Ban Nha, Thủ tướng Pedro Sánchez hồi tháng 2/2026 đã công bố kế hoạch áp đặt lệnh cấm tương tự đối với trẻ em dưới 16 tuổi, yêu cầu các nền tảng phải thiết lập hệ thống xác minh độ tuổi hiệu quả. Kế hoạch này vẫn cần được Nghị viện phê chuẩn để chính thức thành luật.
Ở Pháp, lệnh cấm mạng xã hội đối với trẻ em dưới 15 tuổi có thể sẽ có hiệu lực ngay khi năm học mới bắt đầu vào tháng 9/2026. Kế hoạch này nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ các chính phủ chính trị, và Tổng thống Emmanuel Macron là một trong những người lên tiếng ủng hộ mạnh mẽ nhất.
Tại Áo, chính phủ nước này hồi tháng 3/2026 đã công bố kế hoạch cấm mạng xã hội đối với trẻ em dưới 14 tuổi (đang soạn thảo luật).
Ở Hy Lạp, Thủ tướng Kyriakos Mitsotakis cho biết hồi tháng 4/2026 rằng luật cấm mạng xã hội đối với trẻ em dưới 15 tuổi sẽ chính thức có hiệu lực vào ngày 1/1/2027. Đề xuất này vấp phải rất ít sự phản đối và dự kiến dự luật sẽ được thông qua ngay trong mùa hè năm nay.
Đan Mạch hồi tháng 11/2025 cũng công bố kế hoạch cấm bất kỳ ai dưới 15 tuổi sử dụng một số nền tảng mạng xã hội nhất định. Cha mẹ sẽ được phép cấp quyền cho con em từ 13 tuổi trở lên sử dụng mạng xã hội.
Indonesia
Vào tháng 3, Indonesia bắt đầu áp dụng một quy định mới cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng các nền tảng mà cơ quan chức năng gọi là "nền tảng có rủi ro cao", bao gồm TikTok, YouTube, Facebook, Instagram và Roblox. Thông tin này được lực lượng cảnh sát quốc gia Indonesia xác nhận trong một thông báo chính thức.
Trung Quốc
Bắc Kinh là nơi áp đặt một số biện pháp hạn chế sử dụng internet nghiêm ngặt nhất thế giới. Nước này chặn hầu hết các nền tảng phương Tây, đồng thời các nhà chức trách đã áp giới hạn về thời gian trẻ em có thể dành cho các trang mạng xã hội nội địa vô cùng phong phú của mình.
Vào năm 2021, Bắc Kinh đã thắt chặt thời gian chơi trò chơi điện tử (video games) của trẻ em xuống còn tối đa 3 giờ mỗi tuần, và các em chỉ được phép chơi trong khung giờ từ 20h đến 21h vào các ngày thứ Sáu, thứ Bảy và Chủ nhật.
Brazil
Một đạo luật nhằm bảo vệ trẻ em khỏi các nội dung trực tuyến gây nghiện, bạo lực và khiêu dâm đã chính thức có hiệu lực vào tháng 3/2026.
Tuy nhiên, biện pháp này không phải là một lệnh cấm hoàn toàn. Thay vào đó, trẻ em dưới 16 tuổi sẽ phải liên kết tài khoản của mình với người giám hộ hợp pháp, người này sẽ có quyền giám sát việc sử dụng mạng xã hội của các em. Đạo luật cũng nghiêm cấm các nền tảng áp dụng các hành vi mà Brazil định nghĩa là “thiết kế thao túng tâm lý người dùng”.
Mỹ
Đạo luật Bảo vệ Quyền riêng tư Trực tuyến của Trẻ em (COPPA) hiện tại của Mỹ chỉ ngăn chặn các công ty thu thập dữ liệu cá nhân của người dùng dưới 13 tuổi.
Một lệnh cấm mạng xã hội toàn diện đối với trẻ em tại quốc gia này được dự báo là rất khó thực thi, một phần là do mỗi bang đều có hệ thống luật pháp riêng. Dù một số bang đã tiến hành các bước hạn chế sử dụng, song những nỗ lực đó đang bị thách thức pháp lý tại tòa án với các lập luận dựa trên quyền tự do ngôn luận.
