Luật Báo chí 2025: Chính sách phát triển báo chí số sẽ thay đổi gì?

(CLO) Lần đầu tiên, Luật Báo chí 2025 quy định Nhà nước có chính sách phát triển báo chí số với những định hướng cụ thể về đầu tư nền tảng số, hạ tầng dữ liệu, phát triển nguồn nhân lực và ứng dụng công nghệ mới.

Theo ông Nguyễn Hoàng Nhật, Phó trưởng Ban Nhân Dân điện tử - Báo Nhân Dân, đây là nền tảng quan trọng để các cơ quan báo chí chuyển từ thế bị động sang chủ động trong quá trình chuyển đổi số.

Mở đường để báo chí làm chủ hệ sinh thái số

Một trong những điểm mới đáng chú ý của Luật Báo chí 2025 là lần đầu tiên quy định Nhà nước có chính sách phát triển báo chí số.

Tại Điều 9, Luật quy định Nhà nước đầu tư xây dựng nền tảng số báo chí quốc gia, hạ tầng dữ liệu báo chí số; phát triển nguồn nhân lực chuyển đổi số; nghiên cứu và ứng dụng công nghệ mới trong hoạt động báo chí. Bên cạnh đó, Điều 39 cũng lần đầu tiên bổ sung các quy định về nghiên cứu, phát triển và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và trí tuệ nhân tạo trong hoạt động báo chí.

a757a7935875d92b8064.jpg
Theo ông Nguyễn Hoàng Nhật, đầu tư nền tảng số báo chí quốc gia, hạ tầng dữ liệu và ứng dụng công nghệ mới sẽ giúp các cơ quan báo chí từng bước làm chủ hệ sinh thái số và phát triển bền vững.

Theo ông Nguyễn Hoàng Nhật, việc chính thức luật hóa các chính sách này mang ý nghĩa đặc biệt bởi lần đầu tiên nhiều khái niệm cốt lõi của báo chí số được đưa vào Luật.

"Theo Luật Báo chí 2025, lần đầu tiên các khái niệm then chốt như 'nền tảng số báo chí quốc gia', 'hạ tầng dữ liệu báo chí số' và việc quản lý, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động báo chí đã được chính thức luật hóa. Điều này tạo ra một bệ đỡ pháp lý vững chắc, chuyển dịch vị thế của cơ quan báo chí từ thế bị động, phụ thuộc vào các thuật toán của các tập đoàn công nghệ nước ngoài sang thế chủ động xây dựng hệ sinh thái số độc lập", ông Nhật nhận định.

Theo ông Nhật, trong các chính sách mà Luật quy định, đầu tư nền tảng số báo chí quốc gia và hạ tầng dữ liệu báo chí số sẽ tạo ra thay đổi rõ nét nhất trong thời gian tới.

"Lý do nằm ở chỗ công nghệ luôn là rào cản lớn nhất của các tòa soạn Việt Nam hiện nay. Khi rào cản này được Nhà nước gỡ bỏ, các tòa soạn sẽ có 'bàn đạp' để bứt phá", ông nói.

Ông Nhật phân tích, nhiều năm qua, các cơ quan báo chí luôn chịu tác động mỗi khi các nền tảng xuyên biên giới thay đổi thuật toán. Trong bối cảnh AI phát triển rất nhanh, nhiều chuyên gia khuyến nghị các tòa soạn cần chuẩn bị cho chiến lược "zero-search", tức không còn nuông chiều theo những cú nhấp chuột mà phải tập trung phát triển các nội dung độc quyền, chuyên sâu - những giá trị mà AI không thể sao chép.

"Chính vì thế, các chính sách về đầu tư nền tảng số quốc gia, hạ tầng dữ liệu, nghiên cứu ứng dụng công nghệ mới... chính là bệ đỡ để các cơ quan báo chí phát triển bền vững trong kỷ nguyên số", ông Nhật nhấn mạnh.

Chuyển từ "cấp phát" sang "đặt hàng" để chính sách phát huy hiệu quả

Bên cạnh việc luật hóa các chính sách phát triển báo chí số, Luật Báo chí 2025 cũng quy định Nhà nước thực hiện giao nhiệm vụ, đặt hàng, đấu thầu và hỗ trợ đối với nhiều hoạt động báo chí phục vụ nhiệm vụ chính trị, quốc phòng, an ninh, thông tin đối ngoại, truyền thông chính sách và các nhiệm vụ trọng yếu khác.

Ông Nguyễn Hoàng Nhật chia sẻ, để các chính sách này thực sự đi vào cuộc sống, điều quan trọng là phải thay đổi cách thức triển khai.

"Cần chuyển từ cơ chế 'cấp phát' sang 'đặt hàng dịch vụ công'. Nhà nước thanh toán cho báo chí dựa trên hiệu quả truyền thông chính sách được đo lường bằng công cụ số minh bạch. Cần đo lường hiệu quả của một chiến dịch truyền thông bằng sự lan tỏa, tác động của thông tin tới đời sống xã hội, thay vì tâm lý 'đếm bài giải ngân' vốn tồn tại bấy lâu nay", ông đề xuất.

2aoboqf3wykfgchy217l7cfifyhkzugxysjtvqks.jpg
Những quy định mới của Luật Báo chí 2025 được kỳ vọng sẽ tạo động lực để các cơ quan báo chí phát triển hạ tầng số, dữ liệu và ứng dụng công nghệ mới. (Ảnh minh hoạ)

Theo ông, khi Nhà nước đã tạo hành lang và có các chính sách hỗ trợ, bản thân các cơ quan báo chí cũng cần thay đổi mạnh mẽ về tư duy và phương thức tổ chức sản xuất nội dung.

Ông cho rằng khái niệm "liquid content" đang được nhiều cơ quan báo chí trên thế giới áp dụng có nhiều điểm tương đồng với yêu cầu đổi mới công tác thông tin, tuyên truyền ở Việt Nam.

"Thông tin chính thống phải là dòng tin chủ lưu. Với từng đối tượng độc giả, chúng ta cần có cách thông tin phù hợp, trên những nền tảng phù hợp, để thông tin đến đúng đối tượng một cách hiệu quả", ông chia sẻ.

Bên cạnh đó, ông nhấn mạnh các tòa soạn cần chuyển từ tư duy "làm báo" sang tư duy "làm nội dung số".

"Cần xem dữ liệu là tài sản, AI là trợ lý và đa phương tiện là tiêu chuẩn tác nghiệp bắt buộc", ông nói và cho rằng đây cũng là tinh thần đã được Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh trong bài viết Báo chí Cách mạng Việt Nam trong thời đại số.

Khi những chi phí lớn về hạ tầng kỹ thuật được chia sẻ

Theo ông Nguyễn Hoàng Nhật, việc Nhà nước đầu tư nền tảng số, hạ tầng dữ liệu và hỗ trợ nghiên cứu, ứng dụng công nghệ không chỉ phục vụ mục tiêu chuyển đổi số mà còn tạo nền tảng để các cơ quan báo chí phát triển kinh tế báo chí. Khi những chi phí lớn về hạ tầng kỹ thuật được chia sẻ, các tòa soạn sẽ có thêm nguồn lực để đầu tư cho các mô hình kinh doanh nội dung số.

"Khi được hỗ trợ hạ tầng, cơ quan báo chí sẽ tiết kiệm được chi phí lớn để tái đầu tư vào hệ thống thu phí, phát triển ứng dụng thương mại điện tử tích hợp và thu phí bản quyền từ các nền tảng AI", ông phân tích.

Theo ông, chuyển đổi số cũng sẽ thúc đẩy các cơ quan báo chí đa dạng hóa nguồn thu, từng bước giảm sự phụ thuộc vào các mô hình doanh thu truyền thống.

"Khi có nền tảng công nghệ, dữ liệu và cơ chế chính sách phù hợp, các cơ quan báo chí sẽ có thêm điều kiện để phát triển các sản phẩm báo chí số có giá trị gia tăng cao, mở rộng nguồn thu và từng bước xây dựng mô hình kinh tế báo chí bền vững", ông Nguyễn Hoàng Nhật nhấn mạnh.

Xem thêm

Hà Tĩnh vinh danh các tác phẩm báo chí xuất sắc viết về điển hình tiên tiến

Hà Tĩnh vinh danh các tác phẩm báo chí xuất sắc viết về điển hình tiên tiến

(CLO) Tại Giải Báo chí viết về gương người tốt, việc tốt tỉnh Hà Tĩnh năm 2026, tác phẩm “Đậu Văn Mân, người ‘chở yêu thương, neo niềm tin’ giữa mùa giông lũ” của nhà báo Trần Phong (Báo Nhà báo & Công luận) đã vinh dự đạt giải C, góp phần lan tỏa những cống hiến thầm lặng vì cộng đồng.

Báo chí: Từ phản ánh thực tiễn đến đồng hành cùng sự phát triển của Quảng Trị

Báo chí: Từ phản ánh thực tiễn đến đồng hành cùng sự phát triển của Quảng Trị

Trong không gian phát triển mới, Quảng Trị đang đứng trước nhiều cơ hội bứt phá với các trụ cột năng lượng, logistics, du lịch và nông nghiệp xanh. Cùng với đó, vai trò của báo chí không chỉ dừng ở việc thông tin mà ngày càng được đặt ra ở yêu cầu phát hiện, phản ánh, kết nối và lan tỏa những giá trị phát triển từ cơ sở.

Bí quyết tăng 22 triệu người theo dõi TikTok của Daily Mail

Bí quyết tăng 22 triệu người theo dõi TikTok của Daily Mail

(CLO) Từ một video về vụ sập cầu Baltimore thu hút hàng trăm nghìn người theo dõi chỉ trong một ngày, Daily Mail nhận ra tiềm năng của tin tức trên TikTok. Thay vì tiếp tục chạy theo những nội dung lan truyền nhất thời, tờ báo Anh đầu tư vào đội ngũ sáng tạo chuyên nghiệp và các định dạng video có thể duy trì lâu dài.

Một cây viết đau đáu với báo chí và văn hóa

Một cây viết đau đáu với báo chí và văn hóa

(CLO) Là một gương mặt có dấu ấn trong đời sống báo chí, tư tưởng và văn hóa Việt Nam đương đại, trưởng thành từ thực tiễn chiến tranh, gắn bó lâu dài với Báo Nhân Dân, từng đảm nhiệm những trọng trách trong công tác báo chí, lý luận và quản lý, Nguyễn Hồng Vinh còn làm thơ, nghiên cứu về văn hóa, con người.

Xây dựng Báo Điện tử Công an nhân dân phiên bản tiếng Nga trở thành cầu nối tin cậy, giàu bản sắc

Xây dựng Báo Điện tử Công an nhân dân phiên bản tiếng Nga trở thành cầu nối tin cậy, giàu bản sắc

Việc tổ chức ra mắt phiên bản tiếng Nga là dấu mốc mới trong tiến trình hiện đại hóa Báo Điện tử Công an nhân dân (CAND), là bước đổi mới về tư duy làm báo trên môi trường số, thể hiện trách nhiệm của Báo CAND trong việc cung cấp thông tin chính thống, kịp thời, có chiều sâu; góp phần giúp bạn bè quốc tế hiểu đúng hơn về đất nước, con người Việt Nam và những nỗ lực giữ gìn an ninh, trật tự (ANTT), vì cuộc sống bình yên của nhân dân.

Làm tốt quy trình “3 sớm” để đổi mới công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Làm tốt quy trình “3 sớm” để đổi mới công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

(NB&CL) Nhận diện sớm những vấn đề tư tưởng, dư luận có nguy cơ phát sinh; thông tin sớm bằng nguồn tin chính xác, có tính giải thích, định hướng; xử lý sớm những thông tin sai lệch, cách hiểu chưa đúng – quy trình “3 sớm” được Báo và Phát thanh, Truyền hình Hải Phòng xác định là yêu cầu trong đổi mới công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Gần dân, sát cơ sở – nền tảng để báo chí địa phương chủ động trên mặt trận tư tưởng

Gần dân, sát cơ sở – nền tảng để báo chí địa phương chủ động trên mặt trận tư tưởng

(NB&CL) Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong môi trường truyền thông đa chiều đòi hỏi báo chí địa phương không chỉ phản bác thông tin sai lệch mà còn phải chủ động tạo lập dòng thông tin chính xác, có căn cứ. Lợi thế gần dân, sát cơ sở, am hiểu địa bàn chính là điểm tựa để báo chí phát hiện vấn đề từ sớm, đưa thông tin đến công chúng kịp thời và định hướng dư luận.

Tòa soạn Brazil đưa YouTube thành trọng tâm hoạt động báo chí

Tòa soạn Brazil đưa YouTube thành trọng tâm hoạt động báo chí

(CLO) Trước sự thay đổi trong thói quen tiếp nhận tin tức của độc giả, thương hiệu báo chí GZH tại miền nam Brazil đã chuyển YouTube từ một kênh phân phối nội dung thành nền tảng sản xuất báo chí chủ lực. Chiến lược này giúp đơn vị đạt 167 triệu lượt xem và thu hút 869.000 người đăng ký trong năm 2025.

CNA cải tiến ứng dụng, lượt nghe podcast tăng 84%, tương tác độc giả tăng mạnh

CNA cải tiến ứng dụng, lượt nghe podcast tăng 84%, tương tác độc giả tăng mạnh

(CLO) Mediacorp, đơn vị sở hữu kênh tin tức CNA của Singapore, đã thiết kế lại ứng dụng và website theo hướng cá nhân hóa trải nghiệm người dùng, giúp độc giả khám phá nhiều nội dung hơn và tương tác sâu hơn. Những thay đổi này mang lại kết quả tích cực, trong đó lượt nghe podcast trung bình hằng tháng tăng 84%, số lần nhấp vào trang chủ trên ứng dụng tăng 54%.

Cỡ chữ bài viết: