Xu hướng chọn điểm đến mát mẻ
Những đợt nắng nóng kỷ lục, cháy rừng dữ dội và độ ẩm cao đang làm thay đổi ngành du lịch thế giới. Theo các hãng lữ hành, ngày càng nhiều du khách tìm kiếm “coolcations” (những điểm đến có khí hậu ôn hòa hơn), ngoài những điểm hút khách truyền thống với trước đây. Và những thay đổi này phần lớn xuất phát bởi biến đổi khí hậu.
Nắng nóng ở châu Âu đã khiến các điểm du lịch nổi tiếng, bao gồm cả Acropolis ở Athens và Tháp Eiffel ở Paris, phải đóng cửa vào mùa hè này, và châu Âu được dự đoán sẽ chứng kiến sự phân hóa du lịch ngày càng lớn do tác động không đồng đều của biến đổi khí hậu.
Theo một nghiên cứu của Ủy ban Châu Âu (EC), các vùng ven biển phía bắc châu Âu có thể sẽ có nhu cầu tăng hơn một chút (khoảng 5%) trong mùa hè và đầu mùa thu, trong khi một số khu vực ở phía nam sẽ mất gần 10% lượng khách du lịch mùa hè.
Đáng nói hơn, xu hướng đó đang được lặp lại trên toàn thế giới. Chẳng hạn, nhiệt độ cao nguy hiểm đã làm giảm lượng khách đến Tokyo Disney Resort của Nhật Bản. Trong khi đó, nhà điều hành công viên giải trí Six Flags Entertainment của Mỹ cho biết thời tiết khắc nghiệt, bao gồm cả nắng nóng, đã gây ra khoản lỗ gần 100 triệu USD trong quý II, khiến công ty phải hạ dự báo doanh thu.
Thực tế này khiến các điểm đến hút khách truyền thống phải tìm cách thích ứng với tình hình mới, khi sự can thiệp của biến đổi khí hậu đối với du khách ngày càng “thô bạo”. Từ những công viên chủ đề cho đến ốc đảo xanh ở trung tâm thành phố, thế giới đang cố gắng giúp khách du lịch chống chọi với cái nóng, bằng rất nhiều cách làm sáng tạo mà những thành phố châu Á dưới đây có thể xem như ví dụ tiêu biểu.
Singapore sáng tạo với vỉa hè xốp và hệ thống Airbitat
Singapore mới đây đã áp dụng thiết kế vỉa hè xốp để hấp thụ nước mưa và giữ cho thành phố mát mẻ hơn. Vỉa hè xốp được làm từ vật liệu cho phép nước thấm qua, chảy xuống lớp đất bên dưới. Kết hợp với cây xanh và thảm thực vật, nước mưa được giữ lại và dần bốc hơi, giúp giảm nhiệt độ bề mặt và làm mát không khí xung quanh.
Đảo quốc sư tử cũng triển khai hệ thống Airbitat tại các không gian công cộng và tại các sự kiện như Giải đua xe Công thức 1 Singapore. Đây là một dạng “máy làm mát không khí ngoài trời” nhưng tiết kiệm điện năng hơn nhiều so với máy điều hòa không khí thông thường.
Airbitat sử dụng công nghệ làm mát bay hơi: nước được phun thành hạt sương cực nhỏ, khi bay hơi sẽ hút nhiệt từ không khí, làm giảm nhiệt độ xung quanh. Nhưng điểm đặc biệt hơn là Airbitat không làm tăng độ ẩm nhiều như các hệ thống phun sương thông thường, nhờ có lớp xử lý không khí đặc biệt. Nhờ vậy, hệ thống này có thể làm mát không gian ngoài trời tới 10°C so với môi trường xung quanh, nhưng tiết kiệm hơn 80% năng lượng so với điều hòa không khí truyền thống.
Sapporo trữ tuyết để giải nhiệt cho mùa hè
Trong khi độ ẩm cao của mùa hè bao trùm hầu hết Nhật Bản thì Sapporo, trên đảo Hokkaido ở phía bắc đất nước, lại là nơi nghỉ dưỡng "coolcation" (kỳ nghỉ mát mẻ) ngày càng được ưa chuộng.
Nhiệt độ ôn hòa của thành phố này mang lại sự thoải mái. Nhưng chiến lược giảm nhiệt độc đáo của Sapporo còn đi xa hơn thế, họ tận dụng nguồn tài nguyên dồi dào nhất của mình: tuyết.
Vào mùa đông, một lượng lớn tuyết được gom lại và lưu trữ ở những nơi đặc biệt, có lớp phủ cách nhiệt (giống như “kho lạnh tự nhiên”). Khi mùa hè đến, lượng tuyết trong kho sẽ được cho từ từ tan chảy thành nước rất lạnh.
Nước lạnh này được đưa vào hệ thống điều hòa không khí ở các công trình công cộng như Công viên nghệ thuật Moerenuma (một công viên biểu tượng của thành phố) hay các trung tâm mua sắm lớn. Khi dòng nước lạnh chảy qua hệ thống, nó sẽ hút nhiệt từ không khí nóng, giúp làm mát không gian bên trong.
Abu Dhabi kết hợp truyền thống và công nghệ
Abu Dhabi đang kết hợp giữa những phương pháp truyền thống và công nghệ hiện đại để chống chọi với cái nóng khắc nghiệt, khi nhiệt độ ban ngày trong tháng này đã lên tới 51,8°C, gần mức kỷ lục.
Giải pháp của thủ đô UAE là xây dựng Masdar City, thành phố “xanh” giữa sa mạc. Đây có thể xem như một trong những đô thị bền vững nhất thế giới, với phần lớn nhu cầu năng lượng được đáp ứng từ các tấm pin mặt trời trên mái nhà và một nhà máy quang điện tại chỗ, giúp bù đắp khoảng 15.000 tấn khí thải carbon mỗi năm.
Không chỉ dựa vào công nghệ tiên tiến, Masdar còn hiện đại hóa thiết kế barjeel (tháp gió truyền thống) để dẫn luồng gió mát vào trung tâm thành phố. Barjeel vốn ra đời từ hàng trăm năm trước ở vùng Vịnh Ba Tư, là những tháp cao, mở bốn hướng, đón gió từ trên cao rồi dẫn xuống dưới nhà. Khi gió đi qua, nó kéo không khí nóng lên trên và hút không khí mát từ bên ngoài vào.
Masdar đã kết hợp barjeel truyền thống với cảm biến và công nghệ hiện đại, nhờ đó luồng gió được điều tiết tốt hơn, giúp các quảng trường và lối đi có gió mát tự nhiên ngay cả khi nhiệt độ bên ngoài vượt quá 45–50°C.
Hệ thống đường phố hẹp và có mái che cũng giúp tạo ra một “vi khí hậu” mát mẻ hơn vài độ C so với các khu vực xung quanh, trong khi các tòa nhà được bố trí theo hướng tận dụng tối đa bóng râm. Tất cả khiến khu Masdar City, nằm cách Dubai khoảng 110 km, trở thành hình mẫu cho phát triển đô thị bền vững và là một phần cốt lõi trong các mục tiêu dài hạn của UAE nhằm đa dạng hóa nền kinh tế khỏi dầu mỏ.
Cáp Nhĩ Tân, mang tuyết đến cho mùa hè
Trong khi các thành phố lớn ở miền Nam Trung Quốc vật lộn với cái nóng oi bức, thì Cáp Nhĩ Tân - thành phố phía Bắc của đất nước tỷ dân này – lại nổi lên như một điểm trốn nóng mùa hè. Vốn nổi tiếng với mùa đông băng giá khi nhiệt độ có thể xuống tới -25°C, Cáp Nhĩ Tân hiện đang mang lễ hội băng tuyết đặc trưng mùa đông sang cả những tháng nóng hơn.
Công viên Harbin Ice and Snow World, công viên chủ đề mùa đông lớn nhất thế giới tại Cáp Nhĩ Tân, cho phép du khách dạo bước giữa các tác phẩm điêu khắc băng ở không gian trong nhà rộng lớn, khi bên ngoài đang chói chang nắng hè. Đặc biệt, theo Tân Hoa Xã, công viên này còn sử dụng công nghệ làm tuyết tiên tiến có thể tạo tuyết ngay cả khi nhiệt độ ngoài trời vượt quá 20°C, nhờ nhờ hệ thống làm lạnh sâu kết hợp phun nước áp suất cao.
Và thành công từ chiến lược sáng tạo của Cáp Nhĩ Tân cũng phản ánh rõ sự tác động kinh tế không đồng đều của biến đổi khí hậu: khi những khu vực liên tục hứng chịu các đợt nắng nóng mất dần doanh thu du lịch, thì những nơi có khí hậu mát mẻ hơn lại thu hút thêm khách và nguồn thu. Theo nhật báo Bưu điện Nam hoa buổi sáng (SCMP), một nghiên cứu trên 280 thành phố của Trung Quốc cho thấy, mỗi khi nhiệt độ trung bình tăng thêm 1°C, doanh thu du lịch nội địa giảm khoảng 6%.
Để giúp lan tỏa những giải pháp sáng tạo như của Cáp Nhĩ Tân, Cơ quan khí tượng quốc gia Trung Quốc hiện đã đưa ra hướng dẫn 16 tuyến du lịch chính để “thoát nóng”, trong khi các nền tảng đặt tour trực tuyến như Fliggy hay Trip.com cũng bán nhiều gói du lịch đến các điểm mát mẻ hơn, bao gồm cả Cáp Nhĩ Tân và thảo nguyên Nội Mông.
