(Congluan.vn) - Tỉ lệ nữ giới bị QRTD là khá cao. Tâm lý người Á Đông nói chung và người Việt nói riêng thường kín đáo, e ngại và xấu hổ nên khi bị QRTD đa số nạn nhân đều chọn cách im lặng.
Xem thêm:
Hiểu biết về Quấy rối tình dục và không im lặng!
Quấy rối tình dục mọi lúc mọi nơi
Theo Báo cáo nghiên cứu về quấy rôi tình dục (QRTD) tại nơi làm việc do Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội phối hợp cùng Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) thực hiện vào tháng 3/2013 cho thấy 78.2% nạn nhân bị QRTD ở Việt Nam là nữ giới và trong độ tuổi từ 18 đến 30. Đây là con số thống kê đầu tiên ở VN về QRTD và được thực hiện ngẫu nhiên ở Hà Nội với 102 người trong đó 72 bạn nữ và 30 bạn nam. Như vậy tỉ lệ nữ giới bị QRTD là khá cao. Tâm lý người Á Đông nói chung và người Việt nói riêng thường kín đáo, e ngại và xấu hổ nên khi bị QRTD đa số nạn nhân đều chọn cách im lặng. Bởi họ sợ khi nói ra mà không có bằng chứng thì người bị tai tiếng lại là chính bản họ chứ không phải là tên “yêu râu xanh”?
Quấy rối trên xe buýt: Trên tuyến xe buýt số 32 (tuyến Giáp Bát – Nhổn) để đến trường, vào giờ cao điểm xe buýt rất đông học sinh, sinh viên nên nhiều khi chúng tôi phải chen lấn để được đứng bằng 1 chân ở trên xe. Chính vì đông người và không gian hẹp nên việc vô tình hay cố ý bị đụng chạm là điều không tránh khỏi: từ ôm nhẹ ở đằng sau cho đến sờ đùi, sờ tay, nhìn chằm chằm một cách rất phản cảm. Đây là một trong những hình thức QRTD ở nơi công cộng, và để tự bảo vệ bản thân thì mình phải tỏ thái độ khó chịu và kêu những người xung quang giúp. Nếu chúng ta im lặng, chịu đựng thì sẽ tiếp tục có những lần sau. Nữ sinh phải LÊN TIẾNG để tự bảo vệ mình trước những hành vi QRTD trước khi nhờ đến sự can thiệp của pháp luật.
Quấy rối mọi lúc mọi nơi
Quấy rối trong nhà vệ sinh: Ngày 26-5-2011, Trường tiểu học Văn Lâm tổng kết năm học 2010-2011, tổ chức liên hoan tại quán ăn Đông Dương, đường Ngô Gia Tự ở TP. Phan Rang, sau đó các giáo viên đi hát karaoke ở quán Toàn Thịnh. Theo tường trình của bà Văn Duyên Hương, khi bà đang rửa tay trong phòng vệ sinh thì nhìn qua tấm gương thấy thầy Từ Công Linh đứng ngay ở phía sau lưng. Hốt hoảng, bà định bước ra liền bị ông Linh dùng tay ôm lại, rồi nhanh tay đóng cửa phòng vệ sinh lại. Bà Hương la lên kêu cứu. Cô Châu Thuý Quỳnh đứng bên ngoài nghe tiếng kêu cứu liền đẩy cửa ra, bà Hương cố chạy ra nhưng bị ông Linh nắm tay kéo lại. Sau một lúc giằng co, bà Hương thoát được ra ngoài. Theo bà Hương, sau vụ sàm sỡ bất thành, ông Linh đã có nhiều lời lẽ xúc phạm nhân cách của bà trước sự chứng kiến của các giáo viên trong trường. Vụ việc khiến bà Hương bị khủng hoảng tâm lý trầm trọng, bà liên tục gửi đơn đến Ban giám hiệu nhà trường và các cơ quan quản lý giáo dục yêu cầu làm rõ và xử lý nghiêm.
Cô Châu Thuý Quỳnh kể lại: Khi nghe tiếng cô Hương kêu, cô quay lại và chứng kiến cảnh thầy Linh đang cầm tay cô Hương, một tay đang đóng cánh cửa. Cô mới xô cửa ra để cô Hương chạy ra ngoài. Khác với nội dung tố cáo của bà Văn Duyên Hương và tường trình của cô Châu Thuý Quỳnh, ngày 28-5-2011, ông Từ Công Linh làm "tờ trình” gửi ban giám hiệu nhà trường cho rằng bà Hương vu khống. Theo ông Linh, ông vào nhà vệ sinh gặp cô Hương để hoà giải một sự mâu thuẫn nhỏ xảy ra giữa hai người (?!). Đến ngày 25-10-2011, ông Linh lại ký đơn có nội dung trái với tờ trình trước đó. Ông Linh thừa nhận có vào phòng vệ sinh gặp cô Hương, cô Quỳnh; ông có nắm tay cô Hương định "nói lời giảng hoà”, không có hành vi quấy rối.
Theo như lá đơn ngày 25/20/11 của ông Linh ông ta đã phủ nhận hành vi QRTD với cô Hương. Bởi suy cho đến cùng pháp luật tại thời điểm này vẫn chưa đưa ra được khái niệm thế nào là QRTD? Một cái ôm, một cái nắm tay, những câu nói khiêu khích … vậy đó có phải là QRTD hay không? Đặc điểm của các vụ án QRTD thường là diễn ra âm thầm, không có bằng chứng, nạn nhân phải chịu đựng trong một khoảng thời gian đến khi vượt quá sức chịu đựng của mình mới dám lên tiếng.
Đàn ông cũng là nạn nhân: Đàn ông có là nạn nhân của việc QRTD hay không? Câu trả lời là có. Một bạn làm huấn luyện viên thể hình tại một câu lạc bộ nhỏ ở ngoài Hà Nội. Anh ấy kể công việc của anh là hướng dẫn cách tập cho các bạn nam và không ít lần anh bị các “học trò” của mình “sàm sỡ” từ vuốt má, nắm tay, sờ ngực, … đủ cả. Đã có lần anh phản ánh lại với quản lý thì nhận được câu trả lời là “mày không để cho bọn nó sờ, mất khách mày cũng nghỉ luôn”? Vậy là anh im lặng, bởi vì anh muốn giữ bát cơm của mình.
Từ "thân mật" đến quấy rối tình dục
Trong Báo cáo nghiên cứu về quấy rối tình dục tại nơi làm việc ở Việt Nam do Bộ Lao động, Thương Binh và Xã hội thực hiện với sự giúp đỡ của Tổ chức lao động quốc tế đã đưa ra định nghĩa (tạm dịch) như sau: “Quấy rối tình dục là những hành động có bản chất gợi dục và các hành vi khác chủ yếu dựa trên giới tính hoặc tiếp cận cơ thể, bao gồm bằng lời nói, hành động, cử chỉ, ánh mắt, những hành động trực quan khác khiến nạn nhân không thoải mái và/hoặc cảm thấy khó chịu với hành vi đó. Những hành vi như vậy có thể làm nhục, tạo ra những vấn đề liên quan đến sức khỏe và an toàn, hoặc sẽ khiến nạn nhân gặp bất lợi trong công việc của mình, bao gồm việc tuyển dụng và cơ hội thăng tiến hoặc gia tăng sự thù địch trong môi trường làm việc”.
Hãy cùng Phụ nữ trên toàn thế giới, nói KHÔNG với Quấy rối tình dục!
Đây là một trong những định nghĩa cơ bản về QRTD và hiện đang được khá nhiều nước trên thế giới áp dụng. Tuy nhiên, phải đến năm 2012, trong Bộ luật Lao động sửa đổi, các vấn đề về QRTD mới được chính thức đưa vào nhưng các nhà làm luật của chúng ta vẫn chưa đưa ra được một định nghĩa cụ thể về QRTD. Vì vậy sẽ rất khó để phân biệt đâu là QRTD, đâu là cử chỉ thân thiện và đôi khi những sự nhập nhằng này sẽ dẫn đến những hậu quả khó lường.
Bởi vì nếu một nạn nhân phải chịu đựng hành vi QRTD trong một thời gian dài sẽ dẫn đến những ảnh hưởng về tâm lý: suy nghĩ tiêu cực như tự tử hoặc trả thù … có thể mất kiểm soát đối với hành vi của bản thân. Hoặc cũng có những người sẽ sử dụng QRTD như một cái bẫy để đạt được lợi ích của mình. Và như những câu chuyện tôi kể trên, việc các nhà làm luật đưa QRTD vào Bộ luật lao động thì mới chỉ bảo vệ được cho người lao động còn những đối tượng khác như học sinh, sinh viên bị QRTD thì sẽ do luật nào điều chỉnh?
- Tuyết Nhung
Xem thêm: