Trong nhiều thập kỷ, các tòa soạn dựa vào công cụ tìm kiếm và mạng xã hội để đưa nội dung đến độc giả mới. Nhưng khi thuật toán liên tục thay đổi, lượng truy cập từ các nền tảng trung gian giảm và người dùng ngày càng có xu hướng tìm câu trả lời mà không cần truy cập website, mô hình tiếp cận độc giả truyền thống đang chịu sức ép.
Nine Publishing, bộ phận xuất bản báo chí của tập đoàn truyền thông Australia Nine Entertainment, cho rằng các tòa soạn cần tìm thêm những con đường để đưa báo chí đến công chúng.
Một trong những hướng đi được doanh nghiệp này chú trọng là cấp phép nội dung. Theo Nine Publishing, hoạt động này không chỉ tạo thêm doanh thu mà còn giúp nâng cao nhận diện thương hiệu, tiếp cận những nhóm độc giả mới và hỗ trợ chiến lược thu hút người đăng ký trong dài hạn.
AI tạo sinh mở ra thị trường cấp phép mới
Sự phát triển nhanh chóng của AI tạo sinh đang khiến cấp phép nội dung trở thành một vấn đề ngày càng quan trọng với các tòa soạn.
Nine Publishing gần đây đã bổ nhiệm một người phụ trách cấp phép chiến lược để theo dõi những thay đổi của thị trường và xây dựng hướng tiếp cận phù hợp. Doanh nghiệp cho rằng tốc độ phát triển của AI khiến các tòa soạn không thể chỉ đứng ngoài quan sát.
Dù thị trường vẫn còn mới, Nine Publishing đã đạt một số thỏa thuận, trong đó có thỏa thuận với Microsoft Copilot.
Song song với việc tìm kiếm cơ hội kinh doanh, Nine Publishing cũng xây dựng các nguyên tắc về cấp phép có trách nhiệm nhằm bảo vệ hoạt động báo chí, độc giả và mô hình kinh doanh dựa trên đăng ký trả phí.
Doanh nghiệp này chủ động ngăn các mô hình ngôn ngữ lớn sao chép nội dung từ các ấn phẩm của mình. Quan điểm của Nine Publishing là những bài báo chất lượng không nên được cung cấp miễn phí ở nơi khác, bởi hoạt động báo chí phục vụ lợi ích công cộng đòi hỏi nguồn lực để sản xuất.
Mục tiêu cuối cùng là bảo đảm các thương hiệu báo chí có thể tồn tại lâu dài và tiếp tục thực hiện vai trò cung cấp thông tin, giám sát quyền lực. Vì vậy, bất kỳ thỏa thuận cấp phép nào cũng phải phục vụ mục tiêu này.
Bảo vệ giá trị của nội dung báo chí
Theo Nine Publishing, nguyên tắc đầu tiên của cấp phép là bảo vệ tài sản trí tuệ, giá trị lâu dài của hoạt động báo chí và niềm tin của độc giả.
Nội dung được cấp phép phải ghi rõ nguồn từ ấn phẩm gốc. Ý nghĩa biên tập cũng không được thay đổi hoặc xuyên tạc. Nine Publishing vẫn chịu trách nhiệm đối với nội dung do mình xuất bản và kỳ vọng các đối tác AI phối hợp để bảo đảm thông tin được thể hiện chính xác.
Phạm vi sử dụng cũng là vấn đề quan trọng. Nội dung báo chí có thể được sử dụng để cung cấp câu trả lời nhanh và chính xác cho người dùng. Nhưng những giá trị sâu hơn như phân tích, bối cảnh, sắc thái và trải nghiệm đầy đủ với hoạt động báo chí vẫn cần được dành cho những người đăng ký trả phí.
Điều này tạo ra ranh giới giữa nội dung được cấp phép và trải nghiệm dành cho người đăng ký.
Các đối tác cấp phép có thể sử dụng bài báo để giúp người dùng tiếp cận thông tin nhanh chóng. Trong khi đó, người đăng ký vẫn nhận được những giá trị khó thay thế như các bài phân tích chuyên sâu, bối cảnh đầy đủ và khả năng tiếp cận trực tiếp với đội ngũ nhà báo.
Cách tiếp cận này cũng tương đồng với nguyên tắc Nine Publishing sử dụng khi xây dựng tường phí, trong đó xác định nội dung nào có thể tiếp cận rộng rãi và nội dung nào dành riêng cho người đăng ký.
Giá trị không chỉ nằm ở lượt truy cập
Sự thay đổi trong cách đánh giá hiệu quả càng trở nên quan trọng khi lượng truy cập từ công cụ tìm kiếm và mạng xã hội truyền thống giảm, trong khi hành vi tìm kiếm và nhận thông tin mà không cần nhấp vào website ngày càng phổ biến.
Cấp phép nội dung có thể không tạo ra lượt truy cập trực tiếp. Nhưng nó giúp đưa thương hiệu, nội dung và uy tín của một tòa soạn đến với độc giả tại thời điểm họ cần thông tin đáng tin cậy.
Trong môi trường này, nhận diện thương hiệu, việc ghi nguồn và khả năng xuất hiện nhiều lần trước một nhóm độc giả phù hợp cũng trở thành những giá trị quan trọng, ngay cả khi chúng không lập tức chuyển thành lượt truy cập website.
Vì vậy, Nine Publishing cho rằng giai đoạn tiếp theo của cấp phép chiến lược không nên chỉ được đánh giá bằng doanh thu mà một thỏa thuận tạo ra.
Quan trọng hơn, các tòa soạn cần xem xét việc cấp phép có giúp bảo vệ hoạt động báo chí, mở rộng phạm vi tiếp cận và củng cố khả năng xây dựng lượng độc giả trung thành trong tương lai hay không.
