Thiên đường du lịch Bali: Nhiều doanh nghiệp bên bờ vực phá sản
Một khu nghỉ mát trống trải nằm trên Bãi biển Kuta của Bali. Một chủ doanh nghiệp khu vực này cho biết: “Nếu bạn vào làng và nhìn thấy người dân, bạn sẽ khóc. Ảnh: Lloyd Neubauer
Đó là một ngày có vẻ như là thời điểm hoàn hảo để mở lại biên giới quốc tế và tạo ra một sự thúc đẩy rất cần thiết cho nền kinh tế phụ thuộc vào du lịch.
Tuy nhiên, những hy vọng đó đã bị dập tắt vào cuối tháng 8, sau khi chính phủ trung ương thông báo Indonesia sẽ đóng cửa du lịch tại đây cho đến năm sau vì đại dịch COVID-19 vẫn đang diễn biến phức tạp.
“Chúng tôi đã hỏi ý kiến các linh mục Hindu, những người nói với chúng tôi rằng ngày 11 tháng 9 là một ngày tốt lành”, Cok Ace, Phó thống đốc cấp cao của Bali nói với Nikkei. "Nhưng sau khi thảo luận với chính phủ, chúng tôi đã đồng ý xem xét tình trạng thực sự của đại dịch và ưu tiên sức khỏe và sự an toàn của cả du khách và người dân Bali".
Ace khẳng định ông không cảm thấy thất vọng. "Bali sẽ mở cửa trở lại khi tình trạng tốt hơn, hy vọng là sớm".
Ngày đó không thể đến sớm đối với hàng trăm ngàn người Bali có sinh kế phụ thuộc trực tiếp và gián tiếp vào du lịch và giàu lòng hiếu khách. Bây giờ họ đang phải vật lộn để kiếm sống.
Ước tính của Viện Indonesia, một tổ chức tư vấn của Úc, cho thấy có tới 80% tổng sản phẩm quốc nội của hòn đảo này liên quan đến du lịch trước cuộc khủng hoảng. Tính toán của các địa phương đưa ra con số 50% đến 60%; không thể khách quan, sự mất mát đã bị tàn phá.
"Tuần trước, tôi phải bán chiếc nhẫn cưới của mình", Bagus, chủ một tiệm giặt là nhỏ sầm uất một thời trên Bãi biển Kuta. "Nếu bạn đến các ngôi làng và nhìn thấy người dân, bạn sẽ khóc. Và mọi thứ đang trở nên tồi tệ hơn".
Angelina, một cựu nhân viên khách sạn ở Nusa Dua, đã mường tượng tình trạng khó khăn của hòn đảo này một cách rõ ràng: "Nếu chúng ta tiếp tục như thế này mà không có du lịch quốc tế, Bali sẽ chết".
Đạp xe leo núi ở Bali với tầm nhìn ra núi Agung. Theo một ước tính, có tới 80% GDP của hòn đảo này liên quan đến du lịch trước đại dịch. Ảnh: Ian Lloyd Neubauer
Những lo ngại này được tóm tắt bởi một bản kiến nghị trên Change.org được ký bởi 4.000 người Indonesia kêu gọi Tổng thống Joko Widodo đảm bảo việc mở cửa trở lại vào ngày 11 tháng 9 không bị ảnh hưởng.
Jimmy Saputra, Giám đốc điều hành của Pegasus Indonesia Travel, người khởi xướng kiến nghị cho biết: “Mục đích của bản kiến nghị là để cho tổng thống biết rằng hơn một nửa trong tổng số 400 công ty lữ hành nội địa ở Bali đang ở bên bờ phá sản. "Nhiều người đang bán tài sản và vẫn nợ tiền nhà cung cấp. Nếu họ phá sản, sẽ có hiệu ứng domino với nhiều khách sạn hoạt động. Và nếu các công ty lữ hành trong nước đều ra đi, sẽ rất khó để đưa du khách quốc tế trở lại Bali".
Saputra, chuyên về thị trường nội địa Nga, cho biết ông đã nhận được hơn 500 đơn đặt hàng cho tháng 9.
Người tuyệt vọng, kẻ lại thở phào nhẹ nhõm
Cuộc đàm phán về "bong bóng du lịch" với Trung Quốc, Úc, Hàn Quốc và Nhật Bản đã trở nên vô nghĩa vì tỷ lệ lây nhiễm ngày càng tăng của Indonesia. Trong khi Bali có kết quả tương đối nhẹ với 611 trường hợp mắc và 48 trường hợp tử vong tính đến thứ Sáu, bản thân đất nước này cho đến gần đây là tâm chấn của đại dịch ở Đông Nam Á, với khoảng 162.884 trường hợp được xác nhận và 7.064 trường hợp tử vong.
Đây là một lý do tại sao một số người tin rằng các nhà chức trách đã thực hiện đúng.
Ross Taylor, chủ tịch Viện Indonesia, cho biết: “Chúng tôi đánh giá cao rằng quyết định mở cửa hay đóng cửa là một tình thế tiến thoái lưỡng nan và việc giữ các biên giới đóng cửa sẽ hạn chế tài chính của rất nhiều người ở Bali. Nhưng đó là điều đúng đắn nên làm."
Taylor nói thêm: "Người Úc sẽ không đến Bali, ngay cả khi họ được phép, cũng như họ sẽ không đến Ý hoặc New York".
Lễ cầu nguyện của người Bali. Một số chuyên gia nói rằng chính phủ đã chấp nhận rủi ro lớn khi cho phép du lịch trong nước tiếp tục. Ảnh: Ian Lloyd Neubauer
Các chuyên gia y tế ở Indonesia cũng đồng tình. Giáo sư Gusti Ngurah Mahardika của Đại học Udayana, nhà virus học cao cấp nhất của Bali, cho biết: “Chính phủ đã đưa ra quyết định đúng đắn khi tiếp tục đóng cửa".
Ông nói: “Bali không có tiêu chuẩn cao về cách thức kiểm soát COVID-19".
Giáo sư Gusti cho biết chính phủ đã chấp nhận rủi ro lớn khi cho phép du lịch nội địa tiếp tục vào ngày 1 tháng 8. Kể từ đó, khoảng 2.500 khách du lịch mỗi ngày đã hạ cánh xuống sân bay Bali - chủ yếu đến từ đảo Java lân cận, trung tâm dịch bệnh của Indonesia.
Khách đến thăm phải xuất trình kết quả xét nghiệm âm tính, và không quá 14 ngày để được phép nhập cảnh và không có các triệu chứng bên ngoài của COVID-19, chẳng hạn như ho khan hoặc sốt.
Nhưng Gusti cho rằng điều này là chưa đủ. Ông nói: “Theo tôi, giao thức kiểm soát này quá yếu. Tỷ lệ lây nhiễm đã giảm vào đầu tháng 8 nhưng kể từ khi mở cửa trở lại, chúng tôi đã thấy ngày càng nhiều trường hợp được xác nhận ở Bali."
Tiến sĩ Dicky Budiman, một nhà dịch tễ học, người đã giúp hình thành chiến lược quản lý đại dịch của Bộ Y tế Indonesia trong hơn 20 năm, cũng nói lên quan điểm tương tự.
Ông nói: “Chúng tôi phải đảm bảo hệ thống sàng lọc ở biên giới đạt mức tiêu chuẩn vàng trước khi mở cửa trở lại cho du lịch quốc tế và cách tốt nhất để làm điều đó là kiểm tra PCR".
Budiman cho biết thêm: "Xét nghiệm nhanh là vô ích vì nó không cho bạn biết tình trạng nhiễm trùng của một người. Và theo quan điểm của tôi, các xét nghiệm nên được thực hiện tại sân bay ở Bali, không phải tại nơi xuất phát của hành khách, bởi vì nhiều điều có thể xảy ra trong chuyến bay".
Khu chợ ẩm ướt đông đúc ở Denpasar. Indonesia là một trong những quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề nhất ở Đông Nam Á. Ảnh: Ian Lloyd Neubauer
Chủ sở hữu của các doanh nghiệp du lịch vừa và lớn ở Bali - những người có khả năng chống chọi với suy thoái kinh tế tốt hơn các đồng nghiệp nhỏ- cũng hoan nghênh quyết định của chính phủ.
Wati, chủ sở hữu của Billy Ho, một nhà hàng Pan-Asian thịnh vượng một thời ở thánh địa lướt sóng Canggu, cho biết: “Hầu hết khách hàng của chúng tôi là người Úc tuổi trung niên, vì vậy tôi là người cuối cùng muốn Bali đóng cửa với khách du lịch nước ngoài. Nhưng đó là một bước đi thông minh. Ở mọi nơi khác trên thế giới, virus đang gia tăng nhưng ở Bali, chúng tôi có số trường hợp mắc bệnh tương đối thấp. Nếu chúng tôi bị bùng phát, nó sẽ khiến nền kinh tế suy thoái hơn nữa".
Lucienne Anhar, đồng sở hữu của Hotel Tugu Bali - một khách sạn nghệ thuật gồm 21 phòng với những khu vườn nhiệt đới được cắt tỉa cẩn thận ở Canggu - thừa nhận các quy trình an toàn đã được áp dụng nhưng kêu gọi chính phủ "xem xét lại mô hình hiện nay khi chỉ yêu cầu khách du lịch có kết quả xét nghiệm PCR âm tính hợp lệ khi đến sân bay (mà không trực tiếp xét nghiệm tại sân bay)."
Vậy khi nào thì Bali cuối cùng sẽ mở cửa chào đón những du khách nước ngoài yêu thích nó?
Giáo sư Gusti cho biết điều này không thể xảy ra cho đến khi có vắc xin - hoặc cho đến khi đáp ứng đủ ba điều kiện.
"Thứ nhất, tỷ lệ lấp đầy bệnh viện ở Bali nên ở mức trung bình hoặc thấp. Hiện tại, tỷ lệ này khá cao; không dễ tìm được giường cho những người bị bệnh nghi nhiễm COVID-19", ông nói.
"Thứ hai, chúng ta cần minh bạch dữ liệu để các chính phủ ở nước ngoài có thể hiểu rằng chúng ta đang sàng lọc hành khách một cách chính xác. Điều đó sẽ tạo ra niềm tin."
Gusti cho biết ngay cả khi là cố vấn y tế quốc gia, ông cũng không thể có được số liệu cập nhật về số lượng xét nghiệm PCR dương tính ở Bali.
"Thứ ba, số lượng xét nghiệm que thử PCR dương tính cần dưới 5% để chúng ta được Tổ chức Y tế Thế giới bật đèn xanh. Chỉ sau đó chúng tôi mới có thể mở cửa trở lại cho du lịch quốc tế".
