Ngành công nghiệp vũ khí của Iran 'chào hàng' thế giới với UAV 'Gaza'

(CLO) Tại cuộc triển lãm quốc phòng DIMDEX 2024 tổ chức ở Doha (Qatar) mới đây, ngành công nghiệp vũ khí Iran là một điểm nhấn nổi bật với máy bay không người lái “Gaza” và nhiều khí tài hiện đại khác.

Màn ra mắt ở Doha

Iran cho biết máy bay không người lái (UAV) mới nhất của họ có thể mang tới 13 quả bom với động cơ tua-bin cánh quạt giúp nó có tầm bay hơn 1.600 km ở độ cao 11.000 mét. Nhưng điểm đặc biệt nhất của là cái tên được in trên thân máy bay màu xám mờ: “Gaza”.

Một mô hình sản phẩm chủ lực mới của ngành công nghiệp quốc phòng Iran đã được trưng bày tại hội chợ vũ khí quốc tế ở Doha trong tháng 3 vừa rồi - màn chào hàng UAV đầu tiên bên ngoài Iran, qua đó sẽ cạnh tranh với các sản phẩm của các đối thủ Mỹ, Trung Quốc và Thổ Nhĩ Kỳ.

nganh cong nghiep vu khi cua iran chao hang the gioi voi uav gaza hinh 1

Máy bay không người lái (UAV) mới nhất của Iran có tên “Gaza” được trưng bày tại triển lãm DIMDEX 2024 ở Doha. Ảnh: Tehran Times

Kể từ khi các hạn chế của Liên hợp quốc đối với xuất khẩu tên lửa và UAV của Iran hết hiệu lực vào tháng 10 năm ngoái, Tehran đã đẩy mạnh việc bán các sản phẩm quân sự của mình trên thị trường quốc tế.

Các biện pháp hạn chế của Liên hợp quốc là một phần của hiệp ước hạt nhân đa phương với Iran được gọi là “Kế hoạch hành động toàn diện chung” mà Mỹ đã rút khỏi dưới thời cựu Tổng thống Donald Trump vào năm 2018.

UAV và tên lửa do Iran cung cấp hoặc thiết kế đã xuất hiện nổi bật trong các cuộc giao tranh gần đây ở Trung Đông, bao gồm cả cuộc tấn công của Hamas vào Israel ngày 7/10 năm ngoái. Nhưng chỉ tại hội chợ Doha, ngành công nghiệp quốc phòng của Iran mới thực sự bước lên sân khấu và chính thức “chào hàng” với thế giới.

Những chiếc UAV mới “Gaza”, được Iran đặt tên để thể hiện tình đoàn kết với người Palestine trong cuộc xung đột với Israel. Với tầm bay tác chiến 2.500 km, sải cánh dài 21 mét và đường truyền vệ tinh, dòng UAV này có thể bay từ Iran đến Israel trong khi mang theo 13 quả bom dẫn đường chính xác. Iran cho biết những chiếc "Gaza" hiện đã được đưa vào hoạt động.

Ngược lại, Shahed-129, máy bay không người lái phổ biến của Iran, chỉ mang theo 4 quả bom. Tuy nhiên, máy bay không người lái Shahed đã góp phần vào sự phát triển nhanh chóng của ngành công nghiệp vũ khí Iran. Thứ trưởng Quốc phòng Iran, Mahdi Farahi hồi tháng 11 năm ngoái từng phát biểu trên hãng tin nội địa Tasnim rằng nước này đã bán được khoảng 1 tỷ USD vũ khí từ tháng 3/2022 đến tháng 3/2023, gấp ba lần so với năm trước .

Theo nguồn tin của báo Wall Street Journal, các thỏa thuận quốc phòng gần đây của Iran bao gồm thương vụ bán UAV tấn công cho chính quyền Sudan để phục vụ cuộc chiến kéo dài 11 tháng chống lại phiến quân. Trước tháng 10, việc mua bán như vậy sẽ bị cấm hoặc cực kỳ khó khăn, cần phải có sự cho phép của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc.

Khai thác thị trường tác chiến bất đối xứng

Tại buổi trưng bày của Iran ở Doha, khách tham quan có thể nghiền ngẫm những tờ rơi quảng cáo bóng loáng bằng tiếng Nga giới thiệu hàng chục sản phẩm, trong đó có một loại tên lửa phòng không mới.

nganh cong nghiep vu khi cua iran chao hang the gioi voi uav gaza hinh 2

Gian hàng của Iran nhận được rất nhiều sự quan tâm của quan khách tại triển lãm. Ảnh: Breaking Defense

Một tập tài liệu quảng cáo về bệ phóng tên lửa được in bằng tiếng Tây Ban Nha - một lời nhắc nhở về việc Venezuela triển khai các tàu tuần tra mang tên lửa dẫn đường chống hạm do Iran sản xuất gần đây. Các tờ rơi bằng tiếng Farsi và tiếng Anh quảng cáo các hệ thống radar và tên lửa hành trình chống hạm mới - loại công nghệ được phiến quân Houthi ở Yemen sử dụng để nhắm mục tiêu vào các tàu Mỹ.

Iran đang muốn biến những "cuộc chiến không cân sức" - giúp những bên yếu thế chống lại những đối thủ mạnh hơn - thành một mảng xuất khẩu quan trọng. Một tờ rơi của nước này tại DIMDEX 2024 mô tả súng trường tấn công của Iran là loại súng phù hợp nhất “cho chiến tranh du kích trong mọi điều kiện khí hậu”.

Quan chức Sudan, Mohammed Fath Alrahman, đến Doha với danh sách mua sắm chi tiết các loại vũ khí cho cuộc chiến của chính quyền ông chống lại phiến quân. Sau cuộc gặp với các quan chức quốc phòng Iran tại triển lãm, Alrahman, cho biết ông đã thảo luận về việc mua 1.000 khẩu súng bắn tỉa và thiết bị nhìn đêm - và nhận thấy thiết bị của Iran là một món hời. “Chất lượng ở mức trung bình nhưng giá chỉ bằng một nửa”, Alrahman nói.

Các quan chức quốc phòng Iran cũng đã ngồi lại với các đại diện từ nhà thầu quốc phòng nhà nước Barzan Holdings của Qatar, những người đã xem xét súng trường tấn công do Iran sản xuất. “Tôi rất ấn tượng với công nghệ tên lửa tầm trung của họ”, một sĩ quan cấp cao của lực lượng không quân Qatar cho biết khi đến thăm gian hàng.

Dòng UAV mới của Iran thể hiện nỗ lực bắt kịp General Atomics MQ-9A Reaper do Mỹ sản xuất. Tuy nhiên, người phát ngôn của General Atomics, Mark Brinkley cho biết ông đã biết về cuộc triển lãm máy bay không người lái của Iran ở Doha, nói rằng bản sao của Iran có thể mang ít hơn 1/3 trọng tải của MQ-9.

Cơ hội rộng mở

Theo một số chuyên gia, sự hiện diện của Iran tại hội chợ thương mại công nghiệp quốc phòng đã đặt Qatar, một đồng minh của Mỹ, nơi có cơ sở quân sự lớn nhất của Mỹ trong khu vực, vào tình thế khó xử.

nganh cong nghiep vu khi cua iran chao hang the gioi voi uav gaza hinh 3

Việc mời Iran tổ chức gian hàng tại DIMDEX 2024 là một nỗ lực cân bằng hóa các mối quan hệ quốc tế của nước chủ nhà Qatar. Ảnh: WSJ

Qatar, một quốc gia nhỏ bé nhưng giàu năng lượng, đã quen với tình thế như vậy. Quốc gia vùng Vịnh này đã giúp đàm phán một thỏa thuận hiện đang bị ngăn chặn để trao đổi tù nhân bị giam giữ ở Iran với giá hàng tỷ USD và hiện đang cố gắng làm trung gian cho một lệnh ngừng bắn ở Gaza .

Một cựu quan chức Qatar cho biết việc tổ chức gian hàng Iran tại triển lãm là một phần trong chính sách của Doha nhằm xoa dịu Tehran, cho phép sự hiện diện mang tính biểu tượng. Theo báo Wall Street Journal, không có thỏa thuận vũ khí nào được Bộ Quốc phòng Iran ký kết trong chuyến thăm của phái đoàn nước này tại hội chợ DIMDEX 2024, hoặc bên lề.

Bên cạnh đó, màn “chào hàng” của Iran cũng mang đến cho phương Tây cơ hội thu thập thông tin về các công nghệ mới nhất mà Tehran đang sở hữu. Các đối thủ trực tiếp của Iran trên thị trường quốc phòng - Trung Quốc và Thổ Nhĩ Kỳ - cũng nhận thức rõ hơn đến vị thế ngày càng tăng của Tehran.

Nguyễn Khánh

Xem thêm

Eo biển Hormuz sắp mở trở lại, thế giới thở phào nhẹ nhõm

Eo biển Hormuz sắp mở trở lại, thế giới thở phào nhẹ nhõm

(CLO) Việc Mỹ và Iran dự kiến sẽ ký thỏa thuận chấm dứt xung đột tại Trung Đông vào ngày 19/6 tới sẽ mở đường giúp eo biển Hormuz thông suốt trở lại. Đây là một tín hiệu vui mừng với thế giới, khi tuyến đường thủy này có vai trò không thể thay thế đối với thị trường năng lượng toàn cầu.

Elon Musk vượt mốc 1000 tỷ USD, vậy ai là người đầu tiên sở hữu 1 tỷ USD?

Elon Musk vượt mốc 1000 tỷ USD, vậy ai là người đầu tiên sở hữu 1 tỷ USD?

(CLO) Ngày 12/6/2026, Elon Musk trở thành người đầu tiên trong lịch sử nhân loại sở hữu tài sản vượt mốc 1.000 tỷ USD, sau khi cổ phiếu SpaceX bùng nổ trong ngày mở cửa giao dịch. Cột mốc này gợi về một câu hỏi lịch sử: ai là tỷ phú đầu tiên của thế giới, và họ đã đến với danh hiệu đó như thế nào?

Căng thẳng Mỹ - Iran: Giữa đối đầu và thỏa hiệp

Căng thẳng Mỹ - Iran: Giữa đối đầu và thỏa hiệp

(CLO) Diễn biến mới nhất của cuộc đối đầu Mỹ - Iran cho thấy mức độ căng thẳng đang tiếp tục gia tăng khi cả hai bên đồng thời sử dụng các biện pháp quân sự nhằm tạo lợi thế trên bàn đàm phán.

World Cup 2026 và thử thách thể lực chưa từng có

World Cup 2026 và thử thách thể lực chưa từng có

(NB&CL) Khai mạc vào rạng sáng 12/6 (theo giờ Việt Nam), World Cup 2026 sẽ đặt ra những bài toán thể chất chưa từng có cho các đội tuyển tham dự: không phải riêng cái nóng, không phải riêng độ cao hay quãng đường di chuyển dài, mà là sự kết hợp của tất cả những yếu tố đó cùng một lúc.

OPEC+ nâng hạn ngạch, thị trường dầu mỏ sẽ sớm ổn định?

OPEC+ nâng hạn ngạch, thị trường dầu mỏ sẽ sớm ổn định?

(CLO) Bảy quốc gia thành viên chủ chốt của liên minh OPEC+ gồm Nga, Ả Rập Xê Út, Iraq, Kuwait, Kazakhstan, Algeria và Oman mới đây đã nhất trí nâng hạn ngạch sản lượng dầu thêm 188.000 thùng/ngày trong tháng 7/2026. Đây là bước đi tiếp theo trong lộ trình từng bước khôi phục lượng sản xuất đã được cắt giảm tự nguyện từ năm 2023 nhằm hỗ trợ giá dầu và cân bằng thị trường năng lượng toàn cầu.

Việt Nam – ASEAN: Hơn 3 thập kỷ đồng hành kiến tạo cộng đồng, cùng định hình tương lai chung

Việt Nam – ASEAN: Hơn 3 thập kỷ đồng hành kiến tạo cộng đồng, cùng định hình tương lai chung

(NB&CL) Tháng 7 năm 1995, sau rất nhiều nỗ lực, Việt Nam đã có mặt trong ngôi nhà chung ASEAN. Và chỉ 3 thập kỷ sau đó, Việt Nam đã ngày càng khẳng định vai trò trung tâm trong ASEAN, từ một thành viên “tích cực tham gia” sang một “nhân tố đồng kiến tạo,” góp phần định hình các ưu tiên chiến lược và cách tiếp cận phát triển của ASEAN.

Vì sao những lệnh ngừng bắn ở Trung Đông không hiệu quả?

Vì sao những lệnh ngừng bắn ở Trung Đông không hiệu quả?

(CLO) Ngay cả khi các bên liên tiếp tuyên bố đạt được thỏa thuận ngừng bắn, bom đạn vẫn tiếp tục rơi xuống Lebanon, Gaza và nhiều khu vực khác ở Trung Đông. Điều đó cho thấy khoảng cách rất lớn giữa những cam kết trên bàn đàm phán với khả năng thực thi trên thực địa, và xa hơn, là sự phức tạp của một khu vực hiếm khi yên bình.

Lá phiếu định hình hướng đi Armenia

Lá phiếu định hình hướng đi Armenia

(CLO) Sau cuộc bầu cử quốc hội ngày 7/6 tới, Armenia sẽ đứng trước một trong những lựa chọn chiến lược quan trọng nhất kể từ khi giành độc lập. Cuộc cạnh tranh chính trị không chỉ xoay quanh vấn đề thay đổi chính phủ hay tương quan lực lượng giữa các đảng phái, mà còn phản ánh cuộc tranh luận sâu sắc về định hướng phát triển quốc gia trong bối cảnh môi trường địa chính trị khu vực đang biến động mạnh.

Eo biển Hormuz: Từ cuộc chiến quân sự đến pháp lý

Eo biển Hormuz: Từ cuộc chiến quân sự đến pháp lý

(CLO) Eo biển Hormuz từ lâu được xem là một trong những huyết mạch hàng hải quan trọng nhất thế giới khi kết nối Vịnh Ba Tư với Ấn Độ Dương và là tuyến vận chuyển chủ yếu đối với dầu mỏ, khí tự nhiên hóa lỏng từ khu vực Trung Đông. Trong bối cảnh căng thẳng Mỹ - Iran tiếp tục leo thang, Hormuz không chỉ là điểm nóng quân sự, mà còn trở thành mặt trận mới của cuộc cạnh tranh pháp lý, tài chính và cấm vận giữa hai bên.

Nắng nóng hoành hành và lời cảnh báo về “siêu El Nino”

Nắng nóng hoành hành và lời cảnh báo về “siêu El Nino”

(NB&CL) Các nhà khoa học dự đoán thế giới đang đứng trước nguy cơ hứng chịu một đợt siêu El Nino. Trong bối cảnh đó, đợt nắng nóng đầu mùa đang hoành hành tại nhiều nơi trên thế giới càng khiến giới khoa học lo ngại hơn về khả năng các hình thái khí hậu cực đoan có thể chồng lấn trong thời gian tới.

Hạn chế ô tô vào trung tâm thành phố, phép thử với nhiều thủ đô châu Âu

Hạn chế ô tô vào trung tâm thành phố, phép thử với nhiều thủ đô châu Âu

(CLO) Tranh luận về việc có nên hạn chế ô tô vào trung tâm đô thị từng chỉ là câu chuyện quy hoạch và môi trường. Nhưng tại nhiều thủ đô châu Âu, đặc biệt là Berlin, nó đang dần trở thành phép thử chính trị mới: giữa nhu cầu đi lại, áp lực khí hậu và câu hỏi ai thực sự có quyền định hình tương lai của thành phố.

Liên minh châu Âu và Mỹ nhượng bộ để tránh đối đầu

Liên minh châu Âu và Mỹ nhượng bộ để tránh đối đầu

(CLO) Sau 5 giờ đàm phán căng thẳng, Liên minh châu Âu (EU) và Mỹ đã đạt được một thỏa hiệp thương mại quan trọng vào thứ Tư (20/5) vừa rồi, qua đó tạm thời tránh được nguy cơ bùng phát một cuộc chiến thương mại xuyên Đại Tây Dương.

Thượng đỉnh Trung - Nga và nỗ lực định hình trật tự quốc tế mới

Thượng đỉnh Trung - Nga và nỗ lực định hình trật tự quốc tế mới

(NB&CL) Chuyến thăm chính thức Trung Quốc của Tổng thống Nga Vladimir Putin (ngày 19-20/5) diễn ra trong bối cảnh môi trường quốc tế tiếp tục biến động mạnh bởi cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc, xung đột kéo dài tại Ukraine, căng thẳng Trung Đông và xu hướng phân cực ngày càng rõ trong quan hệ quốc tế.

Trung Đông sau những cuộc đối đầu

Trung Đông sau những cuộc đối đầu

(CLO) Những biến động kéo dài tại Trung Đông trong nhiều năm qua, đặc biệt sau vòng đối đầu quân sự Mỹ - Israel với Iran từ năm 2025, đang làm thay đổi sâu sắc tư duy an ninh của các quốc gia vùng Vịnh.

Khi không còn cường quốc nào đủ sức áp đặt luật chơi cho thế giới

Khi không còn cường quốc nào đủ sức áp đặt luật chơi cho thế giới

(CLO) Thế giới đang chuyển dịch từ một hệ thống quốc tế với những ranh giới đã được xác định sang một trật tự toàn cầu mới mà các quy tắc vẫn chưa được định hình rõ ràng. Và cuộc chiến Iran - dù không phải nguyên nhân - đang đẩy nhanh quá trình chuyển đổi này hơn bao giờ hết.

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và tương lai trật tự kinh tế, công nghệ thế giới

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và tương lai trật tự kinh tế, công nghệ thế giới

(NB&CL) Từ ngày 13-15/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump có chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc và hội đàm với Chủ tịch Tập Cận Bình. Hội nghị được xem là nỗ lực của hai bên nhằm kiểm soát bất đồng, duy trì ổn định quan hệ song phương và giảm thiểu nguy cơ đối đầu giữa hai trung tâm quyền lực lớn nhất thế giới.

Cỡ chữ bài viết: