Nhân danh đạo đức và lời cảnh tỉnh “Fake News”!

(CLO) Tin vào những điều tử tế hoàn toàn không có lỗi. Chỉ có điều cái đẹp, sự tử tế ở đâu cũng cần sự thật. Bởi thế, mỗi khi đặt tay lên bàn phím, xin đừng để cảm xúc dẫn dắt chúng ta.
Câu chuyện đốn tim cộng đồng mạng cuối cùng đã bị lật tẩy.

Câu chuyện đốn tim cộng đồng mạng cuối cùng đã bị lật tẩy. "Bác sỹ Khoa" là một dạng "biến chủng" tin giả theo kiểu "ngôn tình" đạo đức.

Cuối cùng thì chưa đầy 24h sau khi xuất hiện, nhân vật “bác sỹ Khoa” và câu chuyện nhường máy thở của mẹ đẻ cho sản phụ “đốn tim” cộng đồng mạng đã kết thúc đầy bi hài.

Trung tâm xử lý tin giả Việt Nam (VAFC), thuộc Bộ Thông tin và Truyền thông đã khẳng định đó là tin giả. VAFC cũng khuyến cáo cộng đồng mạng, nhất là các phóng viên không chia sẻ trên mạng xã hội những nội dung chưa được kiểm chứng.

Sáng sớm nay, khi mọi việc còn bán tín bán nghi, tôi đã hỏi một đồng nghiệp rằng chị có tin không thì ngay lập tức nhận được tin nhắn phản hồi: “Ố! Drama quá!”.

Dù phân tích giúp tôi hiểu nhiều chi tiết phi lý mang tính “kịch” từ câu chuyện “bác sỹ Khoa” sáng nhất mạng xã hội đêm qua nhưng lại cũng chính chị gửi cho tôi một biểu tượng trái tim đi kèm hai câu thơ của Lưu Quang Vũ: “Nếu cuộc đời này toàn chuyện xấu xa/ Tại sao cây táo lại nở hoa?”. Nghĩa là chị, dù biết đó là… Drama nhưng vẫn muốn tin vào điều tử tế, vẫn muốn có thật nhiều mầm nhân ái mọc lên giữa mùa dịch.

Bạn tôi, một giáo viên dạy văn, thậm chí đã khóc khi đọc những dòng chia sẻ của “bác sỹ Khoa”. Bạn ấy còn dự định sẽ chọn chi tiết “rút ống thở” từ mẹ đẻ nhường cho sản phụ của “bác sỹ Khoa” để ra đề văn nghị luận xã hội cho học sinh giỏi về… đức hy sinh cao cả.

Anh tôi, một bác sỹ 20 năm trong nghề, từng quá hiểu quy trình nghiệp vụ y cũng đã bị nhân vật “bác sỹ Khoa” cho… việt vị. Dòng cảm thán: “ngưỡng mộ quá đồng nghiệp của tôi ơi!” trên trang cá nhân của anh giờ không còn nhưng chắc hẳn anh vẫn muốn tin vào những điều kỳ diệu của cuộc sống.

Kể ra 3 câu chuyện trên, tôi không có ý chê bai, bỉ bôi, cười cợt những người bạn của mình mà muốn nói đến một xu hướng đang phổ biến trên mạng xã hội, đó là câu like bằng “ngôn tình” đạo đức mà nếu không tỉnh táo, ai cũng có thể trở thành nạn nhân.

Trong tâm dịch, khi mà lằn ranh giữa sự sống và cái chết rất mong manh, “bác sỹ Khoa” đã đẩy câu chuyện về tình người, về đức hy sinh lên đến cao trào bằng cách kể lại hành động rút ống thở của người dứt ruột đẻ ra mình đang trong cơn hấp hối để nhường lại cho một sản phụ sắp vượt cạn.

Cả 3 nhân vật giàu đức hy sinh trong “vở kịch” ấy đều là… bác sỹ, đều đang như những chiến binh trong tâm dịch càng khiến cho cộng đồng mạng xúc động. Chưa kể, việc tạo ra nhân vật… sản phụ thai đôi nghĩa là đã hy sinh sự sống của mẹ mình cho… 3 người.

“Bác sỹ Khoa” hẳn là đã tính toán kỹ trong việc tạo ra một Drama siêu kịch tính, hấp dẫn, nó đủ sức để thuyết phục với cả các nhà sản xuất điện ảnh, sân khấu khó tính nhất. Thậm chí, nó đủ sức nằm trong những cuốn sách gối đầu giường kiểu như “Hạt giống tâm hồn” hay “Những tấm lòng cao cả”. Chỉ có điều, “Bác sỹ Khoa” không phải là tác phẩm văn học, sân khấu hay điện ảnh mà đó chỉ là một sản phẩm Fake News câu like giữa mùa dịch, gây hoang mang dư luận.

Kẻ tạo ra Fake News “bác sỹ Khoa” như một thứ “biến chủng” của “virus” tin giả. Diễn biến của thứ “biến chủng” thông tin này rất khó lường và có sức tàn phá niềm tin như một thứ dịch bệnh.

Tin giả trở thành một vấn nạn đáng lo ngại trong thời đại bùng nổ thông tin

Tin giả trở thành một vấn nạn đáng lo ngại trong thời đại bùng nổ thông tin

Rất nhanh chóng, kịp thời, báo chí, Trung tâm xử lý tin giả VAFC, Sở Y tế TP. HCM và các nhà chuyên môn đã lật tẩy “vở kịch bác sỹ Khoa”. Rằng, không có bệnh viện nào thực hiện quy trình rút ống thở như thế. Chỉ có số ít bệnh nhân Covid-19 phải sử dụng máy thở, nên càng không có chuyện nhường máy thở như chi tiết “kịch” của “bác sỹ Khoa”.

Bác sỹ Cao Hữu Thịnh, người bị “bác sỹ Khoa” đạo ảnh hai cháu bé sơ sinh cũng khẳng định việc sử dụng hình ảnh như thế là vô đạo đức. Nhiều lãnh đạo bệnh viện ở TP. HCM cũng xác nhận, không có một “bác sỹ Khoa” nào như vậy cả. Từ y đức đến luật pháp, câu chuyện trên đều phi lý. “Bác sỹ Khoa” và câu chuyện “thần tiên” ấy cuối cùng chỉ là “đóa hoa” nở... nghịch mùa trong tâm dịch mà thôi.

Giờ thì nhiều người chia sẻ, loan tin câu chuyện “bác sỹ Khoa”, trong đó có cả những nhà báo, những người có ảnh hưởng trên mạng xã hội đã gỡ Status kèm những lời xin lỗi chân thành. Cơ quan chức năng vẫn tiếp tục xác minh, truy lùng xem nhân vật tạo ra Drama gây hoang mang dư luận ấy là ai. Nhưng có một điều chắc chắn, một nửa cái bánh mỳ không thể làm nên sự thật. Còn cuộc sống với những điều tốt đẹp, thiện lành luôn tồn tại.

Tin vào những điều tử tế hoàn toàn không có lỗi. Chỉ có điều cái đẹp, sự tử tế ở đâu cũng cần sự thật. Bởi thế, mỗi khi đặt tay lên bàn phím, xin đừng chỉ để cảm xúc dẫn dắt chúng ta.

Quang Duy

Xem thêm

Bài 3: Công tác chính trị trong Đảng - Không chỉ tuyên truyền, mà là giữ con người, giữ niềm tin

Bài 3: Công tác chính trị trong Đảng - Không chỉ tuyên truyền, mà là giữ con người, giữ niềm tin

(CLO) Công tác chính trị trong Đảng, nếu chỉ dừng ở học nghị quyết, quán triệt chỉ thị hay truyền đạt một chiều, sẽ khó đủ sức giải quyết những thách thức mới nảy sinh từ thực tiễn. Quy định số 19-QĐ/TW của Ban Chấp hành Trung ương đặt ra yêu cầu cao hơn: công tác chính trị, tư tưởng phải đi trước, mở đường, giữ vững sự thống nhất về nhận thức và hành động, đồng thời kiến tạo niềm tin, bồi đắp bản lĩnh cho cán bộ, đảng viên.
Khi đồng tiền “ăn” mất lương tâm

Khi đồng tiền “ăn” mất lương tâm

(CLO) Việt Nam là quốc gia đầu tiên ở châu Á và là nước thứ hai trên thế giới phê chuẩn Công ước của Liên hợp quốc về Quyền trẻ em vào ngày 20/2/1990. Sự kiện đó không chỉ mang ý nghĩa pháp lý quốc tế mà còn thể hiện rõ cam kết chính trị mạnh mẽ của Đảng và Nhà nước ta trong việc chăm sóc, bảo vệ và giáo dục trẻ em – những chủ nhân tương lai của đất nước.
Không để lợi dụng tự do ngôn luận để nói bừa, nói ẩu

Không để lợi dụng tự do ngôn luận để nói bừa, nói ẩu

(CLO) Trong tiến trình xây dựng và phát triển đất nước, quyền tự do ngôn luận luôn được Đảng và Nhà nước ta xác định là một trong những quyền cơ bản của công dân, đồng thời là biểu hiện sinh động của nền dân chủ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam. Việc tôn trọng và bảo đảm quyền tự do ngôn luận không chỉ thể hiện bản chất tốt đẹp của chế độ mà còn góp phần phát huy trí tuệ của Nhân dân, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước.
Đón khách kỷ lục trong quý 1, du lịch Việt Nam cần gì để giữ nhịp tăng trưởng?

Đón khách kỷ lục trong quý 1, du lịch Việt Nam cần gì để giữ nhịp tăng trưởng?

(NB&CL) Du lịch Việt Nam tiếp tục tăng trưởng mạnh trong quý I/2026, giữa bối cảnh toàn cầu nhiều biến động, khẳng định vị thế điểm đến an toàn, hấp dẫn với du khách. Du lịch Việt Nam đang bước vào thời kỳ mới cùng tiến trình phát triển của đất nước, đòi hỏi nền tảng thể chế chính sách được hoàn thiện, đổi mới tư duy quản lý và tầm nhìn chiến lược dài hạn để giữ được nhịp tăng trưởng bứt phá.
Mở lối thể chế, đặt nền móng cho một chu kỳ phát triển mới

Mở lối thể chế, đặt nền móng cho một chu kỳ phát triển mới

(NB&CL) Có những thời khắc trong đời sống chính trị mà ý nghĩa của nó vượt ra ngoài khuôn khổ một kỳ họp, một nhiệm kỳ. Kỳ họp thứ nhất của Quốc hội khóa XVI chính là một dấu mốc như vậy, nơi không chỉ hoàn tất những thủ tục tổ chức bộ máy, mà còn phát đi một thông điệp mạnh mẽ về khát vọng tăng tốc, về quyết tâm “mở khóa” những điểm nghẽn thể chế để đưa đất nước bước vào một chu kỳ phát triển mới, với mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026-2030.
Những ‘bệnh nhân’ rất tỉnh và một nền công lý bị thử thách

Những ‘bệnh nhân’ rất tỉnh và một nền công lý bị thử thách

(CLO) Có những nơi lẽ ra phải là “tuyến phòng thủ cuối cùng” của công lý, nơi khoa học lên tiếng thay cho cảm tính, nơi lương tri được đo đếm bằng chuẩn mực nghề nghiệp. Nhưng rồi, ở một góc tối nào đó, nó lại bị biến thành… “xưởng sản xuất bùa hộ mệnh” cho tội phạm.
Đừng biến bữa ăn học đường thành nơi phơi bày sự vô đạo

Đừng biến bữa ăn học đường thành nơi phơi bày sự vô đạo

(CLO) Không thể bảo vệ bữa ăn học sinh bằng vài cuộc kiểm tra báo trước hay vài bản cam kết treo trên tường. Phải siết từ gốc: Kiểm dịch thật, truy xuất thật, thanh tra đột xuất thật, công khai thật và xử lý thật nặng cả người buôn bán lẫn người có chức trách tiếp tay.
Khi Trung ương định hình cách làm cho cả nhiệm kỳ

Khi Trung ương định hình cách làm cho cả nhiệm kỳ

(NB&CL) Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV khép lại, dư âm của nó không nằm ở những con số hay quyết sách gây chú ý. Nhưng càng có độ lùi để nhìn lại, càng có thể nhận ra một điều quan trọng hơn: Trung ương lần này không chỉ bàn việc phải làm, mà đang định hình lại cách để làm.
Thịt lợn bẩn tuồn vào trường học: Mất bò mới vội làm chuồng?

Thịt lợn bẩn tuồn vào trường học: Mất bò mới vội làm chuồng?

(NB&CL) Gần 300 tấn thịt lợn bệnh bị tuồn ra thị trường, trong đó có cả bếp ăn trường học, gây bức xúc trong dư luận. Vụ việc đồng thời gióng lên hồi chuông cảnh báo về những “kẽ hở” trong công tác kiểm soát an toàn thực phẩm (ATTP). Từ khâu kiểm dịch, cung ứng đến giám sát bữa ăn học đường, nhiều “mắt xích” đang bộc lộ dấu hiệu lỏng lẻo, đòi hỏi giải pháp siết chặt, đồng bộ.
Khi năng lượng trở thành phép thử

Khi năng lượng trở thành phép thử

(NB&CL) Cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu không chỉ là một cú sốc thị trường, mà đang trở thành phép thử đối với năng lực điều hành và sức chống chịu của mỗi quốc gia.
Quy hoạch tầm nhìn 100 năm, Hà Nội phá điểm nghẽn để mở đường phát triển!

Quy hoạch tầm nhìn 100 năm, Hà Nội phá điểm nghẽn để mở đường phát triển!

(NB&CL) UBND TP Hà Nội đang lấy ý kiến nhân dân đối với đồ án Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm. Báo cáo thuyết minh Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm được đưa ra lấy ý kiến có dung lượng hơn 1.100 trang, do 6 đơn vị trong liên danh tư vấn lập quy hoạch thực hiện. Đất nước đang bước vào một ngưỡng phát triển mới với khát vọng vươn lên mạnh mẽ, nâng cao vị thế trên trường quốc tế.
Ngày bầu cử khép lại, trách nhiệm bắt đầu

Ngày bầu cử khép lại, trách nhiệm bắt đầu

(CLO) Ngày 15/3, kỳ bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 đã khép lại trong không khí phấn khởi trên khắp mọi miền đất nước. Tỷ lệ cử tri đi bầu đạt hơn 99% - một con số không chỉ nói lên sự thành công về mặt tổ chức - mà còn phản ánh sự quan tâm và trách nhiệm chính trị của người dân đối với tương lai đất nước.
Quản lý thuế hộ kinh doanh: Lộ trình thúc đẩy hộ kinh doanh phát triển bền vững!

Quản lý thuế hộ kinh doanh: Lộ trình thúc đẩy hộ kinh doanh phát triển bền vững!

(NB&CL) Nghị định 68 đang đặt ra một lộ trình mới cho khu vực hộ kinh doanh tại Việt Nam với việc quản lý thuế dựa trên số liệu doanh thu và chi phí thực tế sẽ dần trở thành chuẩn mực. Sự xuất hiện của Nghị định số 68/2026/NĐ-CP đang tạo ra một thay đổi đáng kể trong cơ chế quản lý thuế đối với hộ kinh doanh. Không chỉ là điều chỉnh kỹ thuật về cách tính thuế, văn bản này còn được xem là một bước đi trong lộ trình minh bạch hóa tài chính và tiệm cận các chuẩn mực quản trị của doanh nghiệp.
Lá phiếu trách nhiệm, khởi đầu cho một Quốc hội vững mạnh, hiệu lực, hiệu quả

Lá phiếu trách nhiệm, khởi đầu cho một Quốc hội vững mạnh, hiệu lực, hiệu quả

(NB&CL) “Tổng tuyển cử là dịp cho toàn thể quốc dân tự do lựa chọn những người có tài, có đức để gánh vác việc nước”. Câu nói ấy của Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhiều lần được nhắc lại trong lịch sử. Nhưng mỗi khi mùa bầu cử đến gần, người ta lại cảm nhận trong đó một ý nghĩa mới. Không phải vì câu chữ thay đổi, mà bởi hoàn cảnh đất nước và tâm thế của người dân ở mỗi thời kỳ lại khác.
“Vạch trần truyền thông thù địch – Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng”

“Vạch trần truyền thông thù địch – Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng”

Loạt bài “Vạch trần truyền thông thù địch – Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng” đi thẳng vào nhận diện bản chất vấn đề, phân tích ranh giới pháp lý của tự do ngôn luận, vai trò của báo chí và công dân trong bảo vệ chủ quyền tư tưởng, đồng thời chỉ ra trách nhiệm xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm – trong đó có những trường hợp điển hình như Lê Trung Khoa, Nguyễn Văn Đài – như một yêu cầu tất yếu của Nhà nước pháp quyền, vì lợi ích của nhân dân và sự ổn định, phát triển bền vững của đất nước.
Bài 2: Tự do ngôn luận không phải “lá chắn” cho xuyên tạc

Bài 2: Tự do ngôn luận không phải “lá chắn” cho xuyên tạc

Trong bối cảnh toàn cầu hóa thông tin và sự bùng nổ của không gian mạng, tự do ngôn luận, tự do báo chí ngày càng được nhấn mạnh như những giá trị phổ quát của xã hội hiện đại. Tuy nhiên, cùng với mặt tích cực, các quyền tự do ấy đang bị một số cá nhân, tổ chức cố tình bóp méo, lợi dụng như một thứ “lá chắn” để che đậy cho những hành vi xuyên tạc, bịa đặt, công kích Nhà nước và phá hoại nền tảng chính trị – tư tưởng của quốc gia. Đáng lo ngại hơn, sự đánh tráo khái niệm này đang được truyền thôn
Cỡ chữ bài viết: