Tác nghiệp thảm họa động đất ở Myanmar: Trách nhiệm và sự sẻ chia

Khai thác ở nhiều góc cạnh khác nhau của đời sống
Di chuyển quãng đường xa hàng nghìn km sang nước bạn, anh và đồng nghiệp đã nhanh chóng thích nghi với thời tiết nắng nóng kéo dài. Chuyến đi diễn ra chỉ sau vài ngày xảy ra thảm họa, sau đó vẫn còn những dư chấn vẫn âm ỉ, tiềm ẩn nguy cơ các sự cố vẫn có thể đến bất cứ lúc nào.

cats.jpg
Khung cảnh đổ nát sau động đất ở Mandalay, Myanmar. Ảnh: NVCC

Đã từng nhiều ngày đi tác nghiệp tại trong tâm bão số 3 năm 2024, nhưng đối với nhà báo Đinh Quốc Dũng, việc tác nghiệp tại một đất nước xa xôi như Myanmar thì hoàn toàn khác. Anh chưa từng chứng kiến thảm họa động đất lớn nào như vậy. Ở nơi đất khách quê người, chưa biết gì về giao thông đi lại ở nước bạn, nắng nóng kéo dài, bất đồng ngôn ngữ, điều kiện ăn ở thiếu thốn,… tất cả đòi hỏi mỗi phóng viên phải có lời giải và bắt tay vào công việc, để dòng chảy tin tức được gửi về khán giả trong nước được thông suốt.
Nhà báo Quốc Dũng chia sẻ: “Ngay khi xảy ra động đất, ban lãnh đạo Đài Phát thanh và Truyền hình Hà Nội đã xây dựng kế hoạch và cử 2 ê kíp sang Myanmar, 1 kíp sẽ luôn đi cùng với các đội cứu hộ Việt Nam, còn ê kíp của tôi đi sẽ tìm hiểu đời sống của mọi người trong và sau thảm họa. Chúng tôi sẽ phải tự đi tìm hiểu các đề tài, tìm đến những thành phố, thị trấn bị ảnh hưởng nặng nề nhất, tuy nhiên khó khăn không chỉ là việc di chuyển mà còn tìm nhân vật hay, những câu chuyện hấp dẫn xoay quanh cuộc sống của họ”.
Trong suốt những ngày tác nghiệp tại đây, anh cố gắng đến vùng xa trung tâm thành phố, những khu vực đang chịu ảnh hưởng nặng nề nhất để biết thêm thông tin về đời sống người dân. Hành trang mang theo ngoài các thiết bị tác nghiệp, còn có mì tôm, lương khô, nước uống được chuẩn bị từ trước.
Đi từ thành phố này đến thành phố khác, anh đã chứng kiến cảnh đổ nát, hoang tàn ở thành phố Sagaing, Mandalay, thủ đô Naypyidaw và các thành phố gần tâm chấn khác… cố gắng khai thác ở nhiều góc cạnh khác nhau của đời sống. Anh cũng chứng kiến nhiều gia đình, trẻ em phải sống trong điều kiện màn trời chiếu đất, nhiều nơi các em cùng người lớn ngồi xếp hàng chờ cứu trợ tới. Những gia đình bình thường đã nghèo đói, thảm họa xảy đến có sức tàn phá nặng nề, cái đói khổ cùng cực gấp hơn nhiều lần.

5d096fa2eceb5fb506fa.jpg
Nhà báo Đinh Quốc Dũng trong chuyến tác nghiệp ở Myanmar. Ảnh: NVCC

Luôn mang tinh thần và trách nhiệm của người làm báo, anh và đồng nghiệp đã có những phóng sự, tin bài gửi về Ban biên tập, miêu tả chân thật về cuộc sống người dân trong thảm họa, như tác phẩm: "Năm ngày sau cơn địa chấn tại Mandalay"; "Người dân Myanmar xếp hàng chờ phát nước và thực phẩm"; "Khung cảnh đổ nát sau động đất ở Mandalay"... tất cả đều nói lên sự khốn khổ cuộc sống người dân Myanmar sau thảm họa động đất.

Bên cạnh đó, là những bài viết với màu sắc tích cực, tính khẩn trương của công tác cứu hộ. Đặc biệt là việc Việt Nam trao gần 30 tấn hàng cứu trợ cho Myanmar; “bộ đội Việt Nam tham gia cứu hộ ở Myanmar”; “Những ‘anh nuôi’ của lực lượng cứu hộ Việt Nam tại Naypyidaw”; “Người Việt Nam tại Mandalay chung tay cứu trợ người dân Myanmar”; "Chạy đua khắc phục hậu quả động đất"…

Hun đúc thêm tình yêu, sự tự hào của nghề báo

Mỗi tin bài gửi về và được phát sóng không chỉ là mồ hôi công sức của người làm báo mà còn là tình cảm, sự sẻ chia cho những mất mát đau thương mà người dân Myanmar đang phải gánh chịu. Họ cố gắng nắm bắt khai thác thật nhiều. Không chỉ đơn giản là thể hiện trách nhiệm của người làm báo mà còn mong muốn qua mỗi bài viết sẽ là những chiếc cầu nối, thắt chặt tình cảm người dân Việt Nam với nhân dân Myanmar lúc khó khăn, khẳng định tinh thần tương thân tương ái, đoàn kết quốc tế của Việt Nam.

750a8a14545de703be4c.jpg
Trẻ em xếp hàng chờ lấy hàng cứu trợ ở thảm họa động đất ở Myanmar. Ảnh: NVCC

Nhà báo Quốc Dũng tâm sự: “Dù ở hoàn cảnh khó khăn như vậy, nhưng trải qua mấy ngày thì tôi thấy người Myanmar hiếu khách, thân thiện. Như có lần tôi đến một địa phương ở Mandalay. Có một bạn biết tiếng Anh dẫn đường chúng tôi đi và tìm nhân vật cho chúng tôi suốt 2 ngày nhưng không đòi hỏi lấy bất cứ khoản chi phí nào. Vì bất đồng ngôn ngữ, người Myanmar ít người biết tiếng Anh, vì thế tìm được người dẫn đường vừa phiên dịch tận tụy trong hoàn cảnh như vậy là điều không dễ dàng. Tôi nhận thấy họ có sự thân thiện, cởi mở, sẵn lòng hỗ trợ phóng viên Việt Nam”.

Ngoài sự hỗ trợ đó, nhà báo Quốc Dũng còn nhận được trợ giúp từ nhà mạng Viettel Myanmar (Mytel), việc này đảm bảo thông tin liên lạc giữa các thành viên trong đoàn và có thêm dung lượng sóng 4G để gửi thông tin hình ảnh, clip về cho tòa soạn một cách nhanh nhất.

Mỗi một nhân vật anh khai thác, anh luôn cố gắng đặt mình vào nhân vật để dễ dàng cảm nhận. Thông thường khi phóng viên đưa tin về thiên tai, người ta sẽ quan tâm đến việc đưa tin bao nhiêu người chết, mất tích, thảm họa đó ở đâu, bị thế nào…như bản thân anh không muốn tập trung quá nhiều vào nỗi đau đó. Anh cố gắng tìm những điều tích cực hơn, cho khán giả biết về những con người, những số phận vượt lên trong nghịch cảnh.

Kết thúc một tuần tác nghiệp thảm họa động đất ở Myanmar, nhà báo Quốc Dũng chia sẻ: “Trong chuyến đi này, có rất nhiều khó khăn cho những phóng viên lần đầu tiên đến một đất nước xa xôi, tác nghiệp trong điều kiện nguy hiểm, nhưng bản thân tôi luôn nhận thấy đây là cơ hội mà nghề báo mang lại cho mình, đó là được đi và cảm nhận. Ở đó mình biết thêm về những vùng đất con người mới, nơi mình chưa bao giờ đặt chân tới. Một đất nước con người mà mới chỉ biết tới qua đọc trên sách báo, tivi”.

ebc092301279a127f868(1).jpg
Nhà báo Quốc Dũng dẫn chương trình tại hiện trường. Ảnh: NVCC

Có thể nói, trong mỗi hành trình, người làm báo Việt Nam luôn biết cách vượt qua những khó khăn thử thách, tác nghiệp trong thảm họa cũng vậy, họ học hỏi được nhiều điều hơn và trưởng thành hơn trong nghịch cảnh. Trên hết đó là tinh thần dám đương đầu với những hiểm nguy, những thách thức mà họ chưa bao giờ đối mặt.


Trải qua hành trình đó và khi trở về với công việc thường nhật ở mảnh đất Việt Nam yêu dấu, họ cảm thấy mình phải trân trọng hơn những gì đang có, trân trọng hơn công việc mình đang làm, để rồi hun đúc thêm tình yêu, sự tự hào của nghề báo.

Xem thêm

Báo chí Việt Nam trước không gian phát triển mới

Báo chí Việt Nam trước không gian phát triển mới

(NB&CL) Không gian phát triển mới của báo chí không còn là một khái niệm thuộc về tương lai. Nó đang hiện hữu trong từng thay đổi của công chúng, công nghệ, phương thức sản xuất và phân phối thông tin; trong sự xuất hiện của những nền tảng truyền thông mới, những mô hình sản phẩm mới và cả những thay đổi trong chính sách, pháp luật đối với hoạt động báo chí. Sự dịch chuyển ấy chính là cơ sở để Diễn đàn Tổng Biên tập lần thứ 8 – năm 2026 lựa chọn chủ đề “Báo chí Cách mạng Việt Nam - Cơ hội trong không gian phát triển mới”.

Độc giả ngày càng tin nhà báo hơn thương hiệu báo chí

Độc giả ngày càng tin nhà báo hơn thương hiệu báo chí

(CLO) Các số liệu và thảo luận tại nhiều sáng kiến của Hiệp hội Tin tức và Truyền thông Quốc tế (INMA) cho thấy mối quan hệ giữa độc giả với từng nhà báo, người sáng tạo nội dung đang ngày càng có giá trị, trong khi sức mạnh của thương hiệu báo chí truyền thống không còn đủ để giữ chân công chúng.

Luật Báo chí 2025: Cơ hội mới, động lực mới cho báo chí địa phương

Luật Báo chí 2025: Cơ hội mới, động lực mới cho báo chí địa phương

(CLO) Với các cơ quan báo chí địa phương, tác động của Luật Báo chí 2025 không chỉ nằm ở những quy định mới về quản lý hoạt động báo chí. Điều đáng chú ý hơn là một tư duy mới đang được đặt ra: từ “thuần quản lý hành chính” sang “đồng hành và kiến tạo phát triển” trong môi trường truyền thông số.

Tương lai ngành truyền thông: AI làm tin thường nhật, nhà báo tập trung tạo nội dung khác biệt

Tương lai ngành truyền thông: AI làm tin thường nhật, nhà báo tập trung tạo nội dung khác biệt

(CLO) Sau một tuần tham dự Hội nghị bàn tròn CEO của INMA tại Vail (Mỹ), với sự góp mặt của khoảng 40 lãnh đạo các tổ chức báo chí, nhiều quan điểm về tương lai ngành truyền thông đã được đưa ra, trong đó nổi bật là việc tự động hóa các công việc thường nhật và tăng đầu tư vào những nội dung tạo khác biệt.

Khi AI ngày càng mạnh, tòa soạn phải mạnh lên từ bên trong

Khi AI ngày càng mạnh, tòa soạn phải mạnh lên từ bên trong

(CLO) Rời xa giai đoạn thí điểm rời rạc, báo chí đang bước vào kỷ nguyên ứng dụng AI sâu vào quy trình và hạ tầng. Cuộc đua công nghệ giờ đây không thuộc về ai sở hữu nhiều công cụ hơn, mà được định đoạt bởi năng lực biến dữ liệu và tri thức tòa soạn thành sức mạnh nội tại.

Luật Báo chí 2025: Cơ quan báo chí được liên kết sản xuất nội dung, bổ sung nguồn thu mới

Luật Báo chí 2025: Cơ quan báo chí được liên kết sản xuất nội dung, bổ sung nguồn thu mới

(CLO) Luật Báo chí 2025 cho phép cơ quan báo chí liên kết với cơ quan báo chí khác, tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước để cùng sản xuất nội dung. Luật cũng bổ sung các nguồn thu từ bán quyền đọc, nghe, xem, cấp phép khai thác, sử dụng tác phẩm báo chí; đồng thời quy định cụ thể hơn về xuất nhập khẩu sản phẩm báo chí.

Bản quyền báo chí giữa 'cơn lốc' sao chép và khai thác dữ liệu

Bản quyền báo chí giữa 'cơn lốc' sao chép và khai thác dữ liệu

(CLO) Một bài báo có thể mất nhiều ngày tác nghiệp, xác minh, biên tập nhưng chỉ cần vài phút để bị sao chép. Video bị cắt ghép, livestream lại; dữ liệu bị tự động "cào" cho các hệ thống công nghệ. Công nghệ giúp báo chí lan xa hơn, nhưng cũng khiến tài sản trí tuệ của tòa soạn dễ bị khai thác hơn bao giờ hết.

Tòa soạn của tương lai sẽ được điều hành bằng dữ liệu

Tòa soạn của tương lai sẽ được điều hành bằng dữ liệu

(NB&CL) Cuộc cạnh tranh của báo chí đang thay đổi. Trong kỷ nguyên AI, khoảng cách giữa các tòa soạn sẽ không còn được tạo ra bởi việc ứng dụng thêm một công nghệ mới, mà bởi năng lực quản trị, khả năng tổ chức dữ liệu và những lựa chọn chiến lược được thực hiện từ hôm nay. Khi công nghệ dần trở thành điều kiện phổ biến, dữ liệu sẽ là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh và vị thế của mỗi cơ quan báo chí.

Chuyên gia Lê Quốc Vinh: 'Đổi mới sáng tạo lớn nhất của báo chí là thực hiện tốt hơn vai trò hạ tầng niềm tin'

Chuyên gia Lê Quốc Vinh: 'Đổi mới sáng tạo lớn nhất của báo chí là thực hiện tốt hơn vai trò hạ tầng niềm tin'

(CLO) “Trong một thế giới mà thông tin ngày càng dư thừa nhưng niềm tin ngày càng khan hiếm, đổi mới sáng tạo lớn nhất của báo chí có lẽ không nằm ở việc sản xuất thêm nội dung, mà ở việc thực hiện tốt hơn vai trò hạ tầng niềm tin cho phát triển” - ông Lê Quốc Vinh, Chủ tịch Le Group of Companies, nhấn mạnh khi đề xuất cách tiếp cận 'Báo chí Hạ tầng Niềm tin'.

VnExpress: Làm chủ dữ liệu để hiểu độc giả và tối ưu sản phẩm

VnExpress: Làm chủ dữ liệu để hiểu độc giả và tối ưu sản phẩm

(NB&CL) Với VnExpress, xây dựng năng lực dữ liệu bắt đầu từ nhu cầu trả lời những câu hỏi rất cụ thể về độc giả và sản phẩm: Vì sao pageview tăng hoặc giảm? Độc giả là ai? Họ đến và đi vì điều gì? Làm thế nào để kéo họ quay lại và tương tác? Sau nhiều năm xây dựng hệ thống riêng, dữ liệu trở thành một phần trong cách tòa soạn phân tích nội dung, hiểu độc giả và vận hành sản phẩm.

AI mạnh đến đâu, phụ thuộc dữ liệu đến đó

AI mạnh đến đâu, phụ thuộc dữ liệu đến đó

(NB&CL) AI đang đi rất nhanh từ một công nghệ được báo chí thử nghiệm sang một năng lực được tích hợp vào hoạt động tác nghiệp. Nhưng phía sau những mô hình ngôn ngữ ngày càng mạnh vẫn tồn tại một điều kiện nền tảng: AI chỉ thực sự tạo ra giá trị khi nó được cung cấp dữ liệu đủ tốt, đủ ngữ cảnh và có thể sử dụng một cách đáng tin cậy.

Cỡ chữ bài viết: