“Mối tình thắm thiết Việt-Hoa, vừa là đồng chí, vừa là anh em”
Đó là câu nói được Chủ tịch Hồ Chí Minh vui mừng khẳng định trong dịp đón tiếp Chủ tịch Trung Quốc Lưu Thiếu Kỳ sang thăm hữu nghị chính thức Việt Nam vào tháng 5/1963. Với với vốn Hán ngữ uyên thâm, kiến thức sâu rộng trong nhiều lĩnh vực như lịch sử, văn hóa, phong tục tập quán Trung Quốc, lại có nhiều năm sống trên đất nước Trung Quốc, Chủ tịch Hồ Chí Minh sớm có được những hiểu biết toàn diện và sâu sắc về đất nước, con người Trung Quốc. Người hiểu rõ vị trí địa lý, vị thế quốc tế và sự tác động, ảnh hưởng qua lại của cách mạng Trung Quốc đối cuộc cách mạng của Việt Nam, chính vì vậy Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn tâm niệm và dày công vun đắp lịch sử hợp tác, tình hữu nghị vững bền Việt Nam – Trung Quốc.
Còn nhớ, ngay sau khi nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa thành lập, Chủ tịch Hồ Chí Minh có bức điện quan trọng gửi Chủ tịch Mao Trạch Đông, nhấn mạnh: “Hai dân tộc Việt - Hoa có mối quan hệ anh em trải qua mấy nghìn năm lịch sử. Từ đây, mối quan hệ ấy sẽ càng mật thiết để phát triển tự do và hạnh phúc của hai dân tộc ta, và để bảo vệ dân chủ thế giới và hòa bình lâu dài”.
Năm 1949, khi cách mạng Trung Quốc giành được thắng lợi, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết: “Cách mạng Trung Quốc giành thắng lợi và việc thành lập nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa là sự kiện vĩ đại nhất trong lịch sử loài người tiếp theo Cách mạng Tháng Mười Nga”. Ngày 15/1/1950, Việt Nam là một trong những nước đầu tiên tuyên bố công nhận nước Cộng hòa dân nhân Trung Hoa.
Về phía Trung Quốc, cũng luôn giành cho Việt Nam những tình cảm và sự giúp đỡ quý báu. Ngày 18/1/1950, sau khi được thành lập không lâu, nước CHND Trung Hoa là quốc gia đầu tiên trên thế giới thiết lập quan hệ ngoại giao với nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (nay là nước CHXHCN Việt Nam). Trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và chống đế quốc Mỹ trường kỳ và gian khổ của dân tộc Việt Nam, Đảng, Nhà nước và nhân dân Trung Quốc đã dành cho Việt Nam sự giúp đỡ, viện trợ to lớn cả về nhân lực và vật lực.
Năm 2024 vừa qua, nhân dịp kỷ niệm 80 năm Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam, tại thủ đô Bắc Kinh, Trung Quốc, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng phối hợp Đại sứ quán Việt Nam tại Trung Quốc tổ chức gặp mặt các cựu chiến binh, chuyên gia Trung Quốc đã tham gia giúp cách mạng Việt Nam, nhằm bày tỏ sự tri ân, thể hiện truyền thống tốt đẹp "uống nước nhớ nguồn" của dân tộc Việt Nam đối với những người bạn, đồng chí Trung Quốc đã cống hiến mồ hôi, xương máu và tuổi thanh xuân cho sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc của quân đội và nhân dân Việt Nam.
Tại cuộc gặp mặt này, nhiều cựu binh, như ông Trương Văn Bân, một cựu chiến binh Trung Quốc từng giúp Việt Nam trong kháng chiến chống Mỹ đã bày tỏ sự xúc động khi hai nước có tình hữu nghị truyền thống lâu đời, kết tình hữu nghị sâu đậm trong cuộc đấu tranh cách mạng, giải phóng dân tộc cũng như trong xây dựng chủ nghĩa xã hội. Chủ tịch Mao Trạch Đông, Chủ tịch Hồ Chí Minh và các nhà lãnh đạo tiền bối của hai nước đã vun đắp tình hữu nghị truyền thống Trung-Việt. Chủ tịch Mao Trạch Đông từng nói: 700 triệu người dân Trung Quốc là hậu thuẫn vững chắc của nhân dân Việt Nam, Trung Quốc bao la là hậu phương tin cậy của nhân dân Việt Nam. Chủ tịch Hồ Chí Minh từng dùng câu thơ "Mối tình thắm thiết Việt-Hoa/Vừa là đồng chí, vừa là anh em" để ca ngợi tình hữu nghị giữa hai nước.
Những bước phát triển mạnh mẽ, toàn diện và vượt bậc trên nhiều lĩnh vực
Từ sự gây dựng và dày công vun đắp của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Chủ tịch Mao Trạch Đông cùng các thế hệ lãnh đạo tiền bối, tình hữu nghị truyền thống Việt – Trung không ngừng được củng cố, phát triển. Như nhìn nhận của Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền nước CHXHCN Việt Nam tại nước CHND Trung Hoa Phạm Thanh Bình: Trong chặng đường 75 năm phát triển, quan hệ hai nước tuy có lúc thăng trầm, nhưng hữu nghị và hợp tác vẫn là dòng chảy chính, hai Đảng, hai nước và nhân dân hai nước đã kề vai sát cánh, dành cho nhau sự ủng hộ, giúp đỡ to lớn và quý báu, góp phần vào thành công của sự nghiệp cách mạng giải phóng dân tộc và công cuộc xây dựng, phát triển đất nước của mỗi nước. Tình hữu nghị “vừa là đồng chí, vừa là anh em” do đích thân Chủ tịch Hồ Chí Minh và Chủ tịch Trung Quốc Mao Trạch Đông cùng nhiều thế hệ lãnh đạo hai nước dày công vun đắp, đã trở thành tài sản quý báu của cả hai dân tộc.
Còn Đại sứ Trung Quốc tại Việt Nam Hà Vĩ, trong tiệc chiêu đãi kỷ niệm 75 năm Ngày thiết lập quan hệ ngoại giao Trung Quốc - Việt Nam, từng chia sẻ rằng, có hai “thời kỳ vàng” trong quan hệ hai nước. Thời kỳ vàng đầu tiên là tình hữu nghị truyền thống “vừa là đồng chí, vừa là anh em” đã đặt “gốc rễ” cho sự ra đời và phát triển của quan hệ hai nước. Thời kỳ vàng thứ hai là “Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam-Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược” đã tạo thêm động lực mới cho hợp tác chiến lược toàn diện Trung Quốc-Việt Nam thời đại mới.
Đặc biệt là từ sau khi bình thường hóa quan hệ năm 1991 đến nay, quan hệ hai Đảng, hai nước không ngừng được thúc đẩy phát triển lên tầm cao mới, đạt được rất nhiều thành tựu và dấu ấn quan trọng: Hai bên đã xác định phát triển quan hệ hai nước theo phương châm “láng giềng hữu nghị, hợp tác toàn diện, ổn định lâu dài, hướng tới tương lai” (năm 1999) và tinh thần “láng giềng tốt, bạn bè tốt, đồng chí tốt, đối tác tốt” (năm 2005); nhất trí thiết lập khuôn khổ quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Trung Quốc (năm 2008) – khuôn khổ hợp tác cao nhất trong quan hệ của Việt Nam với các nước trên thế giới. Đặc biệt là, tiếp sau chuyến thăm chính thức Trung Quốc của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng (10-2022), trong chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam của Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (12-2023), hai bên nhất trí tiếp tục làm sâu sắc và nâng tầm quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện, xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam - Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược, đưa ra 6 phương hướng hợp tác lớn thúc đẩy quan hệ Việt - Trung bước sang giai đoạn phát triển mới, toàn diện và bền vững, bao gồm: Tin cậy chính trị cao hơn, hợp tác quốc phòng, an ninh thực chất hơn, hợp tác thực chất sâu sắc hơn, nền tảng xã hội vững chắc hơn, phối hợp đa phương chặt chẽ hơn, bất đồng được kiểm soát, giải quyết tốt hơn, vì hạnh phúc của nhân dân hai nước, vì sự nghiệp hòa bình và tiến bộ của nhân loại.
Trong chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc rất thành công của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm (8-2024), lãnh đạo hai nước tiếp tục khẳng định việc phát triển quan hệ song phương là sự ưu tiên trong chính sách đối ngoại của mỗi nước, nhất trí tăng cường hơn nữa quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Trung Quốc theo định hướng "6 hơn", tiếp thêm động lực duy trì đà phát triển tích cực của quan hệ hai nước, tạo sức lan tỏa mạnh mẽ đến các cấp, các ngành, hình thành không khí hợp tác sôi động, hiệu quả, thiết thực và đạt nhiều thành tựu quan trọng trên tất cả các lĩnh vực.
Vun đắp quan hệ Việt Nam-Trung Quốc phát triển ổn định, vững bền
Chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (12/2023), của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm (8/2024) đã tiếp tục tạo nền tảng vững chắc và định hướng lâu dài cho quan hệ song phương bước vào giai đoạn phát triển mới.
Và ngày hôm nay, nhận lời mời của Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam Tô Lâm, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Lương Cường, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc, Chủ tịch nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa Tập Cận Bình thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam (từ 14- 15/4/2025).
Đây là chuyến thăm cấp Nhà nước lần thứ tư của đồng chí Tập Cận Bình đến Việt Nam trên cương vị Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc, là chuyến thăm thứ 2 trong nhiệm kỳ Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII của Đảng ta và Đại hội lần thứ XX của Đảng Cộng sản Trung Quốc. Chuyến thăm diễn ra trong thời gian chưa đầy một năm sau chuyến thăm cấp Nhà nước đến Trung Quốc rất thành công của Tổng Bí thư Tô Lâm. Chuyến thăm càng thêm ý nghĩa khi được tiến hành trong Năm giao lưu nhân văn Việt Nam-Trung Quốc, kỷ niệm 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao hai nước (1950-2025).
Trong khuôn khổ chuyến thăm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình sẽ có các cuộc hội đàm, hội kiến quan trọng với Tổng Bí thư Tô Lâm, Chủ tịch nước Lương Cường, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn. Dự kiến các bộ, ngành, cơ quan, địa phương hai bên sẽ ký kết khoảng 40 văn kiện hợp tác trên hàng loạt lĩnh vực, tạo cơ sở quan trọng để triển khai hợp tác hiệu quả hơn nữa trong thời gian tới.
Trước thềm chuyến thăm, tại cuộc họp báo thường kỳ Bộ Ngoại giao ngày 11/4, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm cho biết, chuyến thăm lần này diễn ra đúng vào dịp kỷ niệm 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa Trung Quốc và Việt Nam, có ý nghĩa to lớn đối với mối quan hệ giữa hai nước. Phía Trung Quốc mong đợi cùng Việt Nam coi chuyến thăm là cơ hội để củng cố tình hữu nghị truyền thống “vừa là đồng chí, vừa là anh em” Trung-Việt; tăng cường tin cậy chiến lược lẫn nhau, làm sâu sắc hợp tác thực chất, thúc đẩy xây dựng cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam-Trung Quốc đi vào chiều sâu, thực chất.
Đại sứ Việt Nam tại Trung Quốc Phạm Thanh Bình thì nhận định, chuyến thăm là dịp để lãnh đạo cấp cao hai Đảng, hai nước tiếp tục đi sâu trao đổi chiến lược, đánh giá về quan hệ giữa hai Đảng, hai nước, đặc biệt là kết quả đạt được trong việc thực hiện những thỏa thuận chung cấp cao, xác định các phương hướng, biện pháp lớn thúc đẩy quan hệ hai Đảng, hai nước Việt Nam-Trung Quốc phát triển ổn định, thực chất và hiệu quả hơn trong thời gian tới.
Tổng Thư ký Trung tâm Trung Quốc-ASEAN Sử Trung Tuấn cũng khẳng định tin tưởng thông qua chuyến thăm này, các nhà lãnh đạo cấp cao của hai nước từ tầm nhìn chiến lược cấp cao và lâu dài sẽ đưa ra những định hướng mới cho sự phát triển quan hệ Đối tác Hợp tác Chiến lược Toàn diện Trung Quốc-Việt Nam trong giai đoạn tiếp theo; củng cố tình hữu nghị truyền thống giữa Trung Quốc và Việt Nam, tăng cường tin cậy chiến lược lẫn nhau, tập trung vào các lĩnh vực và phương hướng then chốt để xây dựng cộng đồng chia sẻ tương lai Trung-Việt có ý nghĩa chiến lược; thúc đẩy quan hệ giữa hai Đảng và hai nước lên tầm cao mới, cùng nhau thúc đẩy sự ổn định và thịnh vượng của khu vực cũng như sự phát triển hòa bình và tiến bộ của nhân loại.
