Chuyển dịch tư duy phát triển
Hành trình vươn lên trở thành Thành phố mới năng động, vươn tầm quốc tế của Quảng Ninh mang đậm dấu ấn của một cuộc cách mạng về tư duy kinh tế. Sự kiên định từ bỏ mô hình tăng trưởng “nâu” để chuyển sang “xanh” không chỉ là khẩu hiệu mà đã được hiện thực hóa bằng những quyết sách sắc bén của hệ thống chính quyền địa phương, tiêu biểu như việc kiên quyết đóng cửa các mỏ than lộ thiên và di dời các cơ sở gây ô nhiễm ra khỏi lõi đô thị.
Thành phố đã chủ động thu hẹp sự phụ thuộc vào tài nguyên khoáng sản, kiên quyết yêu cầu các đơn vị khai thác phải cải tạo, phục hồi môi trường và phủ xanh các bãi thải mỏ. Đồng thời đẩy mạnh tái sử dụng đất đá thải mỏ làm vật liệu san lấp, biến gánh nặng ô nhiễm thành nguồn lực đắc lực cho kinh tế tuần hoàn. Không gian đô thị nhờ đó được giải phóng, tạo dư địa bứt phá cho công nghiệp văn hóa và dịch vụ chất lượng cao.
Hàng loạt biện pháp bảo tồn nghiêm ngặt Di sản thiên nhiên thế giới Vịnh Hạ Long được triển khai đồng bộ nhằm giữ gìn báu vật vô giá của nhân loại, điển hình là chiến dịch thay thế 100% phao xốp trong nuôi trồng thủy sản bằng vật liệu thân thiện và lắp đặt hệ thống quan trắc môi trường tự động trên biển.
Nhờ sự quyết liệt này, chất lượng môi trường sống được cải thiện rõ rệt, tạo nền tảng vững chắc để phát triển bền vững theo đúng lộ trình kinh tế carbon thấp. Minh chứng rõ nét là tỷ lệ che phủ rừng toàn địa bàn đạt mức trên 46%, chỉ số chất lượng không khí (AQI) tại các khu du lịch trọng điểm luôn duy trì ở mức lý tưởng, biến vùng mỏ trước đây thành một không gian sinh thái thực thụ.
Bà Celine, một du khách Pháp, chia sẻ hầu như năm nào bà cũng cùng gia đình trở lại Việt Nam và vịnh Hạ Long luôn là điểm hẹn không thể bỏ lỡ. Điều khiến nữ du khách ngỡ ngàng và ấn tượng nhất chính là bước chuyển mình tích cực từng ngày của vùng đất di sản: từ những cung đường bao biển tuyệt đẹp, các khu nghỉ dưỡng sang trọng không thua kém châu Âu, cho đến các bãi tắm và môi trường vịnh ngày một sạch trong.
Dù nhiều công trình lớn được đầu tư xây dựng, Vịnh Hạ Long vẫn giữ được thần thái bởi sự thân thiện với môi trường, và đây chính là sức hấp dẫn lớn nhất níu chân hàng triệu du khách quốc tế đến với Quảng Ninh mỗi năm.
Vươn tầm trung tâm du lịch quốc tế
Môi trường sinh thái trong lành chính là bệ đỡ giúp ngành “công nghiệp không khói” bứt tốc. Nhờ sự định hướng đồng bộ từ cơ quan quản lý và các địa phương, hệ thống sản phẩm du lịch đã nhanh chóng thoát khỏi lối mòn truyền thống để vươn tới phân khúc nghỉ dưỡng hạng sang gắn với di sản, như Hilton Quang Hanh Onsen Resort, quần thể danh thắng Legacy Yên Tử hay chuỗi siêu du thuyền nhà hàng 5 sao trên vịnh.
Chia sẻ về định hướng mang tính bước ngoặt này, bà Nguyễn Thùy Yên, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thành phố, cho biết sự chuyển dịch từ du lịch đại trà sang du lịch sự kiện quốc tế (MICE) gắn liền với môi trường xanh đang là mũi nhọn chiến lược của Quảng Ninh.
Phó Giám đốc Sở nhấn mạnh thành phố không chạy theo số lượng mà tập trung thu hút dòng khách MICE mang lại giá trị gia tăng cao, và điều kiện tiên quyết để giữ chân họ chính là một không gian sinh thái an toàn, đẳng cấp và phát triển bền vững. Nỗ lực này đã thành công thu hút hàng loạt nhà đầu tư lớn rót vốn nâng cấp hệ thống hạ tầng dịch vụ hạng sang, đưa vào khai thác hàng chục dự án khách sạn quốc tế mang thương hiệu danh tiếng toàn cầu.
Làn gió đổi thay ấy đang tiếp thêm sinh khí mới cho những người ngày đêm gắn bó với biển. Là chủ tàu du lịch thâm niên trên vịnh Hạ Long, anh Nguyễn Văn Hải không giấu được sự phấn khởi khi chứng kiến môi trường vịnh ngày một sạch đẹp hơn, diện mạo vùng di sản đổi thay tích cực từng ngày.
Anh Hải cho biết từ khi ban quản lý thu gom rác triệt để, cấm hoàn toàn các tàu đánh cá hoạt động trong vùng lõi, bắt buộc tàu du lịch xử lý nước thải đạt chuẩn và nói không với rác thải nhựa, diện mạo của di sản đã thay đổi ngỡ ngàng.
Mặt biển sạch trong không chỉ trở thành điểm cộng lớn thu hút dòng khách quốc tế có mức chi trả cao, mà còn níu chân du khách lưu trú dài ngày hơn tại vịnh.
Không gian phát triển mới
Quy hoạch chuẩn đô thị thông minh và sinh thái đã tạo ra một vị thế hoàn toàn khác biệt cho thành phố trẻ, biến Quảng Ninh thành điểm đến lý tưởng của các sự kiện tầm cỡ quốc gia và quốc tế. Vị thế của một trung tâm du lịch quốc tế đẳng cấp không chỉ được khẳng định vững chắc mà còn mở ra không gian phát triển mênh mông cho loại hình du lịch MICE trong tương lai.
Việc hàng loạt các sự kiện lớn như giải Marathon quốc tế nhãn chuẩn, cuộc thi Hoa hậu Thế giới lần thứ 73 quy tụ hàng trăm người đẹp toàn cầu, hay các sự kiện concert quy mô lớn tổ chức liên tục trong năm 2025 và 2026 – đặc biệt là đại nhạc hội dịp 2/9 vừa qua đạt kỷ lục với số lượng khán giả tham gia đông nhất cả nước – là minh chứng sống động nhất cho năng lực tổ chức của địa phương.
Cùng với đó, cảng khách quốc tế Hạ Long liên tục đón các siêu tàu du lịch như Adora Magic City, góp phần đưa hơn 17 triệu lượt khách đến Quảng Ninh chỉ trong 8 tháng, bứt phá mốc doanh thu trên 51.000 tỷ đồng.
Kiên định quan điểm không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế đơn thuần, Quảng Ninh đã chọn con đường chuyển đổi xanh làm trụ cột để hội nhập sâu rộng. Chiến lược phát triển bền vững không chỉ bảo tồn trọn vẹn vùng di sản cho thế hệ mai sau, mà còn tạo bệ phóng vững chắc đưa Quảng Ninh khẳng định vị thế trung tâm du lịch – dịch vụ đẳng cấp quốc tế.