Quá lửa rồi sẽ thành… khê

(NB&CL) “Nồi đồng đổ gạo tám thơm/Tính em háu đói chất rơm bốn bề/Nào ngờ lửa hóa thành khê/Mẹ em nhiếc mãi thẹn ê cả người”… Khi nhìn vào những “biển” thông tin khổng lồ mang tên “hậu COVID-19” hay “Nguyễn Phương Hằng bị bắt” trên báo chí những ngày qua, không hiểu sao, những câu thơ ấy của Trần Trung Phương lại ùa về.

Hơn 1 năm qua, Nguyễn Phương Hằng đã là cái tên không hề xa lạ với cộng đồng mạng. Các buổi livestream của bà có lượng người theo cao dõi kỷ lục, khi bà “gọi tên” nhiều nhân vật nổi tiếng như: nghệ sĩ Hoài Linh, MC Trấn Thành, ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng, Thuỷ Tiên, Vy Oanh… Đỉnh điểm là vào đêm 25/5/2021, livestream của bà Phương Hằng đã phá vỡ kỷ lục trên nền tảng Facebook tại Việt Nam, theo đó fanpage CEO Nguyễn Phương Hằng đã đạt số người xem kỷ lục hơn 200.000 người xem trực tiếp.

Thậm chí, có lúc số người xem live đã chạm mốc 227.000 - con số được một tờ báo ví von là gấp 6 lần sức chứa của sân vận động Mỹ Đình (hơn 40.000 người). Trên YouTube, livestream của bà Hằng cũng được cho là đã đạt đến con số hơn 152.000 người xem trực tiếp. Video livestream trên trang fanpage của bà Hằng đạt hơn 4,6 triệu view, 265.000 lượt thích, hơn 450.000 lượt bình luận và hơn 55.000 lượt chia sẻ.

qua lua roi se thanh khe hinh 1

Hiện tượng truyền thông Nguyễn Phương Hằng.

Đó là câu chuyện trên các nền tảng mạng xã hội. Còn trên các phương tiện truyền thông truyền thống, theo những thống kê chưa đầy đủ, trong vòng 1 năm qua, đã có khoảng hơn 8.000 tin bài liên quan đến bà Nguyễn Phương Hằng, trong đó có không ít bài ở dạng khen ngợi, cổ súy; khiến nhiều người có cảm giác về cái gọi là “hiện tượng truyền thông kỳ vĩ Nguyễn Phương Hằng”. Còn giờ đây, sau sự kiện bà Hằng bị Công an TP.HCM khởi tố, bắt giam, đã có khoảng hơn 3.000 tin liên quan, trong đó có những tin có vẻ như… liên quan quá mức như: Sau khi bị bắt tạm giam, sức khỏe bà Nguyễn Phương Hằng ra sao?; Bà Nguyễn Phương Hằng sau khi bị bắt, tạm giam ở đâu?... 

Cũng ngập trên mặt báo thời gian qua là những thông tin liên quan tới cụm từ: “hậu COVID-19”. Có lẽ chưa có thống kê xem trên mặt báo điện tử trong vòng một hai tháng qua, “từ khóa COVID-19” đã được các báo sử dụng bao nhiêu lần, có bao nhiêu tin bài liên quan tới cái gọi là “hậu COVID-19” và những vấn đề liên quan như “di chứng hậu COVID-19”, “triệu chứng hậu COVID-19”… nào là trầm cảm, mất ngủ, lo âu kéo dài, thậm chí cả vấn đề… “yếu sinh lý do hậu COVID-19” cũng được không ít tờ báo đặt ra.

qua lua roi se thanh khe hinh 2

Người dân đến khám hậu COVID-19.

Phải nói ngay rằng “di chứng hậu COVID-19”, “triệu chứng hậu COVID-19”… là những vấn đề có thật, đã được các chuyên gia y tế trong và ngoài nước khẳng định. Tuy nhiên, “di chứng hậu COVID-19”, “triệu chứng hậu COVID-19” đến mức nào thì lại là câu chuyện hoàn toàn khác. Báo Tuổi trẻ từng dẫn lời tiến sĩ Janet Diaz - trưởng nhóm quản lý lâm sàng tại Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khẳng định: Đa số các triệu chứng hậu COVID-19 thường kéo dài từ 2 tháng trở lên, nếu các triệu chứng biến mất trong vòng một tháng, tình trạng này không được coi là hậu COVID-19

Nhiều chuyên gia y tế cũng khẳng định: Không phải F0 nào cũng bị hậu COVID-19. Phó giáo sư - tiến sĩ Hoàng Thị Phượng - giảng viên cao cấp, Phó Chủ nhiệm bộ môn nội, Trường đại học Y Dược, thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội - khuyến cáo: “Không phải ai mắc COVID-19 cũng có triệu chứng hậu COVID-19 và cần thăm khám”. Tuy nhiên, những thông tin quá lớn, quá sâu về cái gọi là “di chứng hậu COVID-19” đã lấn át tất cả. Nói như một bác sĩ, “hậu COVID-19 đã bị thổi phồng quá mức”.

Cũng chính sự “thổi phồng quá mức” này đã tạo “cơ hội vàng” cho hàng loạt phòng khám, cơ sở y tế, trong đó phần đa là y tế tư nhân, mở ra đủ loại “gói khám hậu COVID-19” với đủ mức giá. Có gói sau khi đã… giảm giá 10% vẫn còn tới 3,5 triệu đồng/người. Một gia đình cả nhà từng bị F0 cũng rồng rắn nhau đi khám, chi phí bỏ ra là không nhỏ. Điều đáng nói là chi phí này không những không nhỏ mà còn không thực sự cần thiết, khi nói như Phó giáo sư - tiến sĩ Trần Minh Điển, đây là việc đặc biệt gây lãng phí và khuyên không nên tiêu tốn vào việc không cần thiết: Ông thậm chí chỉ rõ: “Có một số đối tượng đang lợi dụng hậu COVID-19 để kiếm lợi”.

qua lua roi se thanh khe hinh 3

Và rõ ràng, trong cái sự “lợi dụng”“trục lợi” này, vô hình trung, truyền thông, trong “cơn say thông tin” đã tạo mảnh đất màu mỡ cho những đối tượng làm y tế vốn dĩ thiếu đi cái tâm sáng của những người đã có cho mình lời thề Hypocrates.

Báo chí đi sâu, đi trúng vào những vấn đề dân kế, dân sinh mà công chúng, người dân quan tâm, là điều hợp nhẽ, là trách nhiệm, nghĩa vụ của người lãnh trách nhiệm thông tin. Nhưng báo chí, khác với truyền thông mạng xã hội. Báo chí có tính nhân vân, tính khách quan... Người cầm bút phải có lương tâm, có trách nhiệm với những gì mình chuyển tải tới công chúng….

Vì thế, như người xưa có câu “quá lửa thành khê”, khi báo chí không kiểm soát được “cơn say thông tin” của chính mình, đôi khi có thể đẩy sự việc, nhân vật mình phản ánh đi quá xa, thậm chí đi chệch khỏi quỹ đạo, bản chất ban đầu. Như trong câu chuyện bà Nguyễn Phương Hằng trước khi bị bắt đã từng được ngợi ca như một “hiện tượng”, hay “hậu COVID-19” đang bị thổi phồng quá mức, rõ ràng, báo chí đã không hoàn toàn vô can.

Hồng Hà

Xem thêm

Tương lai đất nước bắt đầu từ người lao động hôm nay

Tương lai đất nước bắt đầu từ người lao động hôm nay

(CLO) Trong nhiều thập niên qua, người lao động Việt Nam từng đối mặt với không ít biến động của nền kinh tế. Nhưng có lẽ chưa bao giờ câu chuyện tương lai nghề nghiệp lại được đặt ra rõ ràng như hôm nay, khi trí tuệ nhân tạo, tự động hóa và chuyển đổi số đang làm thay đổi cách con người làm việc và tạo ra giá trị. Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ XIV vì thế mang ý nghĩa vượt ra ngoài khuôn khổ một nhiệm kỳ đại hội.

 Hà Nội thu phí vào nội đô từ năm 2028: Cần lộ trình dài hơi và các giải pháp hỗ trợ đi kèm

Hà Nội thu phí vào nội đô từ năm 2028: Cần lộ trình dài hơi và các giải pháp hỗ trợ đi kèm

(NB&CL) Hà Nội một lần nữa đưa kế hoạch thu phí phương tiện giao thông vào nội đô với lộ trình bắt đầu từ Vành đai 1 vào năm 2028 với kỳ vọng “công cụ kinh tế” sẽ giúp điều tiết giao thông và thúc đẩy người dân chuyển sang phương tiện công cộng. Tuy nhiên, theo nhiều chuyên gia, việc nghiên cứu thu phí phương tiện vào nội đô cần được đánh giá toàn diện cả ở góc độ giao thông, kinh tế lẫn tác động xã hội.

Một năm triển khai chính quyền 3 cấp: Từ “sắp xếp xong” đến “vận hành tốt”

Một năm triển khai chính quyền 3 cấp: Từ “sắp xếp xong” đến “vận hành tốt”

(NB&CL) Một năm trước, mô hình tổ chức mới của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương chính thức đi vào vận hành sau cuộc sắp xếp quy mô lớn nhất trong nhiều thập niên. Hàng loạt đơn vị hành chính được tổ chức lại, nhiều cơ quan được hợp nhất, hàng nghìn đầu mối được tinh gọn, mô hình chính quyền địa phương hai cấp được triển khai trên phạm vi cả nước.

Bảo vệ thế hệ trẻ trước những cạm bẫy trên không gian mạng

Bảo vệ thế hệ trẻ trước những cạm bẫy trên không gian mạng

(CLO) Chưa bao giờ internet và mạng xã hội có sức ảnh hưởng mạnh mẽ đến đời sống con người như hiện nay. Chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, bất kỳ ai cũng có thể học tập, giải trí, kết nối bạn bè và tiếp cận kho tri thức toàn cầu. Không gian mạng đã mở ra nhiều cơ hội phát triển trong thời đại số.

Xăng E10 và định hướng tăng trưởng xanh của nền kinh tế!

Xăng E10 và định hướng tăng trưởng xanh của nền kinh tế!

(NB&CL) Từ ngày 1/6/2026, xăng sinh học E10 sẽ chính thức được phân phối trên toàn quốc theo lộ trình của Bộ Công Thương. Việc các doanh nghiệp xăng dầu đồng loạt chuyển sang kinh doanh xăng sinh học E10 cho thấy, quá trình chuyển đổi năng lượng xanh ở Việt Nam đang từng bước thích ứng với xu hướng phát triển bền vững, giảm phát thải và bảo vệ môi trường. Nếu phát triển tốt nhiên liệu sinh học, Việt Nam không chỉ có thêm một giải pháp giảm phát thải mà còn mở ra dư địa cho nông nghiệp nguyên liệu, công nghiệp chế biến và xu hướng kinh tế tuần hoàn.

Xăng E10: 14 năm chuẩn bị và bài toán đồng thuận xã hội

Xăng E10: 14 năm chuẩn bị và bài toán đồng thuận xã hội

(NB&CL) Xăng E10 sẽ chính thức được triển khai trên toàn quốc từ ngày 1/6/2026 theo đúng lộ trình được Chính phủ hoạch định từ hơn một thập niên trước. Nhưng điều khiến dư luận tranh luận những ngày qua không chỉ là một loại nhiên liệu mới, mà là cách một chủ trương đúng được đưa vào đời sống. Bởi kinh nghiệm cho thấy, một chính sách có thể được chuẩn bị rất kỹ trên giấy tờ, nhưng chỉ thực sự thành công khi người dân hiểu, tin và sẵn sàng đồng hành cùng nó.

Xây dựng xã, phường XHCN: Đưa những giá trị tốt đẹp vào đời sống hằng ngày

Xây dựng xã, phường XHCN: Đưa những giá trị tốt đẹp vào đời sống hằng ngày

(CLO) Sau gần một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, yêu cầu xây dựng xã, phường xã hội chủ nghĩa đang được đặt ra như một bước phát triển mới trong tư duy quản trị ở cơ sở. Theo PGS.TS Lê Văn Cường, Phó Viện trưởng Viện Xây dựng Đảng, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, đây là thời điểm “chín muồi” để đưa những giá trị của chủ nghĩa xã hội đi vào đời sống bằng những thay đổi cụ thể mà người dân có thể nhìn thấy, cảm nhận được mỗi ngày.

Hoàn thiện hành lang pháp lý, tăng cường bảo vệ tác quyền trên môi trường số

Hoàn thiện hành lang pháp lý, tăng cường bảo vệ tác quyền trên môi trường số

(NB&CL) Hàng loạt vụ xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan bị khởi tố hình sự đánh dấu bước chuyển mạnh trong câu chuyện bản quyền tại Việt Nam. Động thái của Bộ Công an được xem là cú đánh trực diện vào tư duy “xài chùa” vốn tồn tại dai dẳng trong môi trường giải trí và nội dung số.

Từ tư tưởng Hồ Chí Minh đến khát vọng hùng cường của dân tộc

Từ tư tưởng Hồ Chí Minh đến khát vọng hùng cường của dân tộc

(CLO) Tháng Năm lại về. Những con đường bắt đầu nhiều hơn sắc đỏ của cờ hoa. Những bài hát về Bác lại vang lên từ các ô cửa nhỏ, từ loa phát thanh trong mỗi khu dân phố, từ những chương trình truyền hình buổi tối. Có điều, năm nay, cảm xúc về ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh dường như đến theo một cách khác.

Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết” trong giai đoạn phát triển mới của đất nước

Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết” trong giai đoạn phát triển mới của đất nước

(CLO) Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn khẳng định: “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết – Thành công, thành công, đại thành công”. Đó không chỉ là lời hiệu triệu cách mạng, mà còn là kết tinh sâu sắc tư tưởng chính trị, triết lý nhân văn và tầm nhìn chiến lược của Người về sức mạnh của dân tộc Việt Nam.

Không có ngoại lệ cho người nổi tiếng

Không có ngoại lệ cho người nổi tiếng

(CLO) Thông tin ca sĩ Miu Lê bị Công an Thành phố Hải Phòng khởi tố, bắt tạm giam để điều tra hành vi “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy” thêm một lần nữa đặt ra những suy ngẫm về trách nhiệm xã hội của người nổi tiếng. Dù vụ việc vẫn đang trong quá trình điều tra và chờ kết luận chính thức từ cơ quan chức năng, song việc một nghệ sĩ nổi tiếng vướng vòng lao lý cũng đủ gióng lên hồi chuông cảnh báo về lối sống lệch chuẩn, về ý thức thượng tôn pháp luật của một bộ phận nghệ sĩ hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, giải trí hiện nay.

Nỗi bất an phía sau những lọ thuốc nhỏ mắt bị thu hồi

Nỗi bất an phía sau những lọ thuốc nhỏ mắt bị thu hồi

(CLO) Dung dịch nhỏ mắt, hay thứ người ta vẫn quen gọi đơn giản là “thuốc nhỏ mắt” vốn từ lâu được mặc nhiên xem là sản phẩm có thể đưa thẳng vào đôi mắt, nơi nhạy cảm và mong manh nhất của cơ thể. Nhưng khi một lô thuốc bị thu hồi vì không đạt chỉ tiêu độ trong, câu chuyện không còn chỉ là lỗi kỹ thuật của nhà sản xuất, mà là lời cảnh báo rằng, không phải thứ gì mang tên thuốc nhỏ mắt cũng có thể yên tâm nhỏ vào mắt.

“Nghe dân”, gần dân và bước chuyển mình của Mặt trận

“Nghe dân”, gần dân và bước chuyển mình của Mặt trận

(NB&CL) Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (MTTQ) có lẽ là một trong những kỳ Đại hội đặc biệt nhất nhiều năm trở lại đây. Không chỉ vì diễn ra vào thời điểm đất nước đang bước vào giai đoạn phát triển mới với hàng loạt thay đổi lớn về tổ chức bộ máy, mô hình quản trị và yêu cầu tăng trưởng, mà còn bởi chính Đại hội này cho thấy một sự thay đổi khá rõ trong cách Mặt trận nhìn về vai trò của mình.

Điều đáng tiếc nhất khi một bộ phận người nổi tiếng sống buông thả

Điều đáng tiếc nhất khi một bộ phận người nổi tiếng sống buông thả

(CLO) “Lại thêm một nghệ sĩ dính ma túy”. Có lẽ đó là câu xuất hiện nhiều nhất trên mạng xã hội sau thông tin ca sĩ Miu Lê (tên thật là Lê Ánh Nhật) bị bắt để điều tra hành vi sử dụng trái phép chất ma túy. Điều lạ là vụ việc ồn ào thật, tranh cãi cũng dữ dội thật, nhưng cảm giác sốc thì dường như không còn bao nhiêu.

Định hướng cho thế hệ trẻ

Định hướng cho thế hệ trẻ

(CLO) Mỗi mùa hoa phượng nở cùng với cái nóng oi ả đầu hè cũng là lúc nhiều gia đình bước vào những tháng ngày thấp thỏm, lo âu vì các kỳ thi lớp 10, thi tốt nghiệp trung học phổ thông và kỳ tuyển sinh đại học. Cái nóng ngoài trời dường như càng thêm ngột ngạt bởi không khí thi cử. Từ trong các lớp học đến những bữa cơm gia đình, câu chuyện điểm số, trường lớp, đỗ hay trượt luôn hiện diện như một áp lực vô hình bao trùm lên cả học sinh lẫn cha mẹ.

Sân bay Dubai. Ảnh: DXB

Khi yêu cầu “gần dân, sát dân” trở thành thước đo đổi mới

(NB&CL) Từ ngày 11 đến 13/5/2026, tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia (Hà Nội), Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI sẽ chính thức diễn ra với sự tham dự của hơn 1.300 đại biểu, đại diện cho các tầng lớp nhân dân, các dân tộc, tôn giáo, kiều bào và các tổ chức thành viên trong và ngoài nước.

Nỗi đau mang tên bạo hành trẻ em

Nỗi đau mang tên bạo hành trẻ em

(CLO) Có những đứa trẻ chưa kịp hiểu thế nào là cuộc đời đã sớm học cách sợ hãi người lớn. Có những đứa trẻ chưa thuộc hết bảng chữ cái nhưng đã quen với tiếng quát tháo, tiếng đồ vật ném xuống nền nhà, tiếng chân người lớn đi về phía mình trong tâm trạng bất an. Và có những đứa trẻ, như cháu bé 4 tuổi ở phường Phú Diễn vừa qua, đã rời khỏi thế giới này ngay trong chính gia đình – nơi lẽ ra phải là chỗ bình yên nhất.

Cỡ chữ bài viết: