Quá lửa rồi sẽ thành… khê

(NB&CL) “Nồi đồng đổ gạo tám thơm/Tính em háu đói chất rơm bốn bề/Nào ngờ lửa hóa thành khê/Mẹ em nhiếc mãi thẹn ê cả người”… Khi nhìn vào những “biển” thông tin khổng lồ mang tên “hậu COVID-19” hay “Nguyễn Phương Hằng bị bắt” trên báo chí những ngày qua, không hiểu sao, những câu thơ ấy của Trần Trung Phương lại ùa về.

Hơn 1 năm qua, Nguyễn Phương Hằng đã là cái tên không hề xa lạ với cộng đồng mạng. Các buổi livestream của bà có lượng người theo cao dõi kỷ lục, khi bà “gọi tên” nhiều nhân vật nổi tiếng như: nghệ sĩ Hoài Linh, MC Trấn Thành, ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng, Thuỷ Tiên, Vy Oanh… Đỉnh điểm là vào đêm 25/5/2021, livestream của bà Phương Hằng đã phá vỡ kỷ lục trên nền tảng Facebook tại Việt Nam, theo đó fanpage CEO Nguyễn Phương Hằng đã đạt số người xem kỷ lục hơn 200.000 người xem trực tiếp.

Thậm chí, có lúc số người xem live đã chạm mốc 227.000 - con số được một tờ báo ví von là gấp 6 lần sức chứa của sân vận động Mỹ Đình (hơn 40.000 người). Trên YouTube, livestream của bà Hằng cũng được cho là đã đạt đến con số hơn 152.000 người xem trực tiếp. Video livestream trên trang fanpage của bà Hằng đạt hơn 4,6 triệu view, 265.000 lượt thích, hơn 450.000 lượt bình luận và hơn 55.000 lượt chia sẻ.

qua lua roi se thanh khe hinh 1

Hiện tượng truyền thông Nguyễn Phương Hằng.

Đó là câu chuyện trên các nền tảng mạng xã hội. Còn trên các phương tiện truyền thông truyền thống, theo những thống kê chưa đầy đủ, trong vòng 1 năm qua, đã có khoảng hơn 8.000 tin bài liên quan đến bà Nguyễn Phương Hằng, trong đó có không ít bài ở dạng khen ngợi, cổ súy; khiến nhiều người có cảm giác về cái gọi là “hiện tượng truyền thông kỳ vĩ Nguyễn Phương Hằng”. Còn giờ đây, sau sự kiện bà Hằng bị Công an TP.HCM khởi tố, bắt giam, đã có khoảng hơn 3.000 tin liên quan, trong đó có những tin có vẻ như… liên quan quá mức như: Sau khi bị bắt tạm giam, sức khỏe bà Nguyễn Phương Hằng ra sao?; Bà Nguyễn Phương Hằng sau khi bị bắt, tạm giam ở đâu?... 

Cũng ngập trên mặt báo thời gian qua là những thông tin liên quan tới cụm từ: “hậu COVID-19”. Có lẽ chưa có thống kê xem trên mặt báo điện tử trong vòng một hai tháng qua, “từ khóa COVID-19” đã được các báo sử dụng bao nhiêu lần, có bao nhiêu tin bài liên quan tới cái gọi là “hậu COVID-19” và những vấn đề liên quan như “di chứng hậu COVID-19”, “triệu chứng hậu COVID-19”… nào là trầm cảm, mất ngủ, lo âu kéo dài, thậm chí cả vấn đề… “yếu sinh lý do hậu COVID-19” cũng được không ít tờ báo đặt ra.

qua lua roi se thanh khe hinh 2

Người dân đến khám hậu COVID-19.

Phải nói ngay rằng “di chứng hậu COVID-19”, “triệu chứng hậu COVID-19”… là những vấn đề có thật, đã được các chuyên gia y tế trong và ngoài nước khẳng định. Tuy nhiên, “di chứng hậu COVID-19”, “triệu chứng hậu COVID-19” đến mức nào thì lại là câu chuyện hoàn toàn khác. Báo Tuổi trẻ từng dẫn lời tiến sĩ Janet Diaz - trưởng nhóm quản lý lâm sàng tại Tổ chức Y tế thế giới (WHO) khẳng định: Đa số các triệu chứng hậu COVID-19 thường kéo dài từ 2 tháng trở lên, nếu các triệu chứng biến mất trong vòng một tháng, tình trạng này không được coi là hậu COVID-19

Nhiều chuyên gia y tế cũng khẳng định: Không phải F0 nào cũng bị hậu COVID-19. Phó giáo sư - tiến sĩ Hoàng Thị Phượng - giảng viên cao cấp, Phó Chủ nhiệm bộ môn nội, Trường đại học Y Dược, thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội - khuyến cáo: “Không phải ai mắc COVID-19 cũng có triệu chứng hậu COVID-19 và cần thăm khám”. Tuy nhiên, những thông tin quá lớn, quá sâu về cái gọi là “di chứng hậu COVID-19” đã lấn át tất cả. Nói như một bác sĩ, “hậu COVID-19 đã bị thổi phồng quá mức”.

Cũng chính sự “thổi phồng quá mức” này đã tạo “cơ hội vàng” cho hàng loạt phòng khám, cơ sở y tế, trong đó phần đa là y tế tư nhân, mở ra đủ loại “gói khám hậu COVID-19” với đủ mức giá. Có gói sau khi đã… giảm giá 10% vẫn còn tới 3,5 triệu đồng/người. Một gia đình cả nhà từng bị F0 cũng rồng rắn nhau đi khám, chi phí bỏ ra là không nhỏ. Điều đáng nói là chi phí này không những không nhỏ mà còn không thực sự cần thiết, khi nói như Phó giáo sư - tiến sĩ Trần Minh Điển, đây là việc đặc biệt gây lãng phí và khuyên không nên tiêu tốn vào việc không cần thiết: Ông thậm chí chỉ rõ: “Có một số đối tượng đang lợi dụng hậu COVID-19 để kiếm lợi”.

qua lua roi se thanh khe hinh 3

Và rõ ràng, trong cái sự “lợi dụng”“trục lợi” này, vô hình trung, truyền thông, trong “cơn say thông tin” đã tạo mảnh đất màu mỡ cho những đối tượng làm y tế vốn dĩ thiếu đi cái tâm sáng của những người đã có cho mình lời thề Hypocrates.

Báo chí đi sâu, đi trúng vào những vấn đề dân kế, dân sinh mà công chúng, người dân quan tâm, là điều hợp nhẽ, là trách nhiệm, nghĩa vụ của người lãnh trách nhiệm thông tin. Nhưng báo chí, khác với truyền thông mạng xã hội. Báo chí có tính nhân vân, tính khách quan... Người cầm bút phải có lương tâm, có trách nhiệm với những gì mình chuyển tải tới công chúng….

Vì thế, như người xưa có câu “quá lửa thành khê”, khi báo chí không kiểm soát được “cơn say thông tin” của chính mình, đôi khi có thể đẩy sự việc, nhân vật mình phản ánh đi quá xa, thậm chí đi chệch khỏi quỹ đạo, bản chất ban đầu. Như trong câu chuyện bà Nguyễn Phương Hằng trước khi bị bắt đã từng được ngợi ca như một “hiện tượng”, hay “hậu COVID-19” đang bị thổi phồng quá mức, rõ ràng, báo chí đã không hoàn toàn vô can.

Hồng Hà

Xem thêm

Khi hiệu quả của chính quyền được đo bằng chất lượng phục vụ và mức độ thụ hưởng của người dân

Khi hiệu quả của chính quyền được đo bằng chất lượng phục vụ và mức độ thụ hưởng của người dân

(NB&CL) Mỗi giai đoạn phát triển của đất nước đều được đánh dấu bằng những quyết sách mang tính mở đường. Có những quyết sách làm thay đổi cách tổ chức nền kinh tế, có những quyết sách tạo nên bước ngoặt về thể chế và phương thức quản trị. Nhưng cũng có những quyết sách không khởi đầu bằng những công trình quy mô lớn hay mục tiêu tăng trưởng cao, mà bắt đầu từ một câu hỏi rất giản dị: sau tất cả những đổi thay, người dân sẽ sống tốt hơn như thế nào?

Nhà nước pháp quyền không có chỗ cho 'quyền lực ảo' phán xét

Nhà nước pháp quyền không có chỗ cho 'quyền lực ảo' phán xét

(CLO) Một đoạn video chưa đầy một phút. Một dòng trạng thái được chia sẻ hàng nghìn lần. Chỉ sau vài giờ, một con người có thể bị quy kết, bị tẩy chay và bị kết án bởi hàng vạn bình luận, ngay cả khi cơ quan có thẩm quyền còn chưa bắt đầu xác minh sự việc.

Một kỳ thi và bài học về sự trung thực

Một kỳ thi và bài học về sự trung thực

(CLO) Mỗi mùa thi tốt nghiệp trung học phổ thông đều mang theo biết bao kỳ vọng của học sinh, gia đình và toàn xã hội. Sau mười hai năm đèn sách, kỳ thi không chỉ khép lại một chặng đường học tập mà còn mở ra cánh cửa của tương lai. Đó có thể là giảng đường đại học, trường nghề hay hành trình lập nghiệp của mỗi người.

Nền tảng cho khát vọng phát triển đất nước

Nền tảng cho khát vọng phát triển đất nước

(NB&CL) Ngày 2/7/2026, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1189/QĐ-TTg về Kế hoạch triển khai đồng bộ hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm cụ thể hóa các chủ trương lớn của Đảng về phát triển văn hóa, con người Việt Nam trong thời kỳ mới; đồng thời tạo nền tảng tinh thần vững chắc, khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc.

Khi tăng trưởng được đo bằng năng lực thực thi

Khi tăng trưởng được đo bằng năng lực thực thi

(NB&CL) Suốt nhiều năm, “thể chế là điểm nghẽn của điểm nghẽn” gần như đã trở thành một nhận định quen thuộc mỗi khi bàn về những lực cản đối với phát triển. Thế nhưng, tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 6 và Hội nghị trực tuyến với các địa phương đầu tháng 7, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đưa ra một nhận định khác, ngắn gọn nhưng giàu sức gợi: “Hiện nay, vấn đề cốt tử, cốt lõi là triển khai thực thi. Giai đoạn này, thể chế không còn là điểm nghẽn của điểm nghẽn nữa. Thực thi nhiệm vụ, tổ chức triển khai đang là điểm nghẽn của điểm nghẽn”.

Lớn cùng nhịp bước của đất nước

Lớn cùng nhịp bước của đất nước

(CLO) Mỗi thế hệ đều có một thời điểm phải trả lời câu hỏi: mình sẽ lớn lên như thế nào trong bước chuyển của đất nước. Với tuổi trẻ hôm nay, câu hỏi ấy đến sớm hơn và cũng cụ thể hơn. Khi Việt Nam bước vào một giai đoạn phát triển mới với những cơ hội rộng mở nhưng áp lực cạnh tranh ngày càng lớn, điều được chờ đợi ở người trẻ không chỉ là khát vọng hay nhiệt huyết, mà còn là năng lực thích ứng, tinh thần học tập không ngừng và bản lĩnh để tạo ra giá trị thật. Lớn cùng nhịp bước của đất nước, vì thế, không còn là một lời cổ vũ, mà đang trở thành một yêu cầu của thời đại.

Nhìn lại một năm cải cách bộ máy

Nhìn lại một năm cải cách bộ máy

(CLO) Một năm trước, khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp được triển khai trên phạm vi cả nước, cùng với quyết tâm tinh gọn tổ chức bộ máy là hàng loạt băn khoăn về những tác động trong giai đoạn chuyển tiếp. Việc nhiều cán bộ, công chức, viên chức xin nghỉ hưu trước tuổi hoặc thôi việc đã trở thành chủ đề thu hút sự quan tâm của dư luận. Có người coi đây là kết quả tất yếu của quá trình sàng lọc đội ngũ, cũng có người lo ngại bộ máy sẽ thiếu hụt những cán bộ có năng lực, kinh nghiệm đúng vào thời điểm chính quyền cơ sở được giao nhiều quyền hạn và trách nhiệm hơn.

Báo chí Việt Nam - Người đến sau có trách nhiệm!

Báo chí Việt Nam - Người đến sau có trách nhiệm!

(CLO) Vòng xoáy công nghệ có lẽ chẳng bao giờ có điểm dừng. Báo chí bây giờ và trong tương lai vẫn sẽ từng ngày đối mặt với áp lực buộc mình đổi mới. Nhưng dù có ở nền tảng công nghệ nào, dù kỹ thuật làm báo có phát triển đến đâu, thì có những giá trị cốt lõi của báo chí cũng không thể mất và không được phép mất. Như một chiếc la bàn, Báo chí cách mạng có thể định hướng dư luận, góp phần gìn giữ sự ổn định xã hội và vun đắp niềm tin vào sự thật. Mạng xã hội có thể là “mạch máu” kết nối thông tin, nhưng Báo chí cách mạng chính là “trái tim” giữ nhịp đập lý trí và trách nhiệm trong đời sống truyền thông hiện đại, để luôn là một người đến sau có trách nhiệm!

Giữ chủ quyền trên không gian mạng: Từ tư duy đến hành động

Giữ chủ quyền trên không gian mạng: Từ tư duy đến hành động

(NB&CL) Từ cảnh báo về nguy cơ mất an toàn dữ liệu đến yêu cầu xây dựng “thế trận an ninh mạng chủ động, toàn diện”, Chỉ thị số 57-CT/TW đã đặt ra một định hướng chiến lược rõ ràng cho bảo vệ chủ quyền quốc gia trên không gian số. Nhưng để biến định hướng ấy thành năng lực phòng thủ thực chất vẫn là bài toán lớn, đòi hỏi sự đồng bộ về công nghệ, nhân lực, thể chế pháp lý và khả năng tự chủ dữ liệu trong bối cảnh các nguy cơ an ninh mạng ngày càng phức tạp và khó lường.

Cần những “lá chắn phòng thủ” mới

Cần những “lá chắn phòng thủ” mới

(NB&CL) Một đường điện bị tê liệt có thể làm cả thành phố tối đèn. Một tuyến giao thông đứt gãy có thể khiến nền kinh tế chao đảo. Nhưng trong thời đại số, chỉ một cuộc tấn công mạng vào trung tâm dữ liệu, hệ thống ngân hàng hay nền tảng điều hành quốc gia cũng có thể tạo ra những xáo trộn không kém một cuộc khủng hoảng ngoài đời thực. Không gian mạng giờ đây đã trở thành phần lãnh thổ đặc biệt, gắn trực tiếp với chủ quyền quốc gia, năng lực quản trị và niềm tin xã hội.

Sàn giao dịch hàng hóa Việt Nam: Cơ hội định giá lại nông sản Việt Nam

Sàn giao dịch hàng hóa Việt Nam: Cơ hội định giá lại nông sản Việt Nam

(NB&CL) Trong nhiều năm qua, Việt Nam đứng trong nhóm xuất khẩu nông sản lớn nhất thế giới về sản lượng, nhưng giá trị thu về vẫn chưa tương xứng. Phần lớn các mặt hàng chủ lực như cà phê, hồ tiêu, gạo… vẫn phụ thuộc vào giá niêm yết trên sàn quốc tế, khiến doanh nghiệp và nông dân trong nước luôn ở thế bị động. Chuyên gia nhận định: Việt Nam dẫn đầu thế giới nhiều mặt hàng nông sản nhưng thiếu sàn giao dịch thực thụ, gây lãng phí nguồn lực và đánh mất quyền định đoạt giá bán.

Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026: Từ đối thoại khu vực đến dấu ấn một Việt Nam chủ động kiến tạo

Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026: Từ đối thoại khu vực đến dấu ấn một Việt Nam chủ động kiến tạo

(NB&CL) Diễn đàn Tương lai ASEAN (AFF) 2026 được tổ chức tại Hà Nội (từ ngày 9-10/6/2026) vào đúng thời điểm khu vực đang đứng trước những yêu cầu mới về tự cường, đổi mới và thích ứng với các biến động toàn cầu. Trong dòng chảy đó, AFF không chỉ là một sự kiện đối ngoại quan trọng của ASEAN mà còn cho thấy vai trò ngày càng chủ động của Việt Nam trong việc khởi xướng, duy trì và làm sâu sắc thêm các không gian đối thoại khu vực.

Việc tử tế - Bông hoa đẹp của thi đua yêu nước

Việc tử tế - Bông hoa đẹp của thi đua yêu nước

(CLO) Nhân dịp kỷ niệm 78 năm Ngày Bác Hồ ra Lời kêu gọi thi đua ái quốc (11/6/1948 - 11/6/2026), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã gặp mặt 100 điển hình tiên tiến trong Chương trình “Việc tử tế” của Đài Truyền hình Việt Nam. Đây không chỉ là hoạt động tôn vinh những con người bình dị mà cao quý, mà còn là dịp để xã hội nhìn lại, trân trọng và lan tỏa những giá trị nhân văn tốt đẹp đang hiện hữu trong đời sống hằng ngày.

Tương lai đất nước bắt đầu từ người lao động hôm nay

Tương lai đất nước bắt đầu từ người lao động hôm nay

(CLO) Trong nhiều thập niên qua, người lao động Việt Nam từng đối mặt với không ít biến động của nền kinh tế. Nhưng có lẽ chưa bao giờ câu chuyện tương lai nghề nghiệp lại được đặt ra rõ ràng như hôm nay, khi trí tuệ nhân tạo, tự động hóa và chuyển đổi số đang làm thay đổi cách con người làm việc và tạo ra giá trị. Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ XIV vì thế mang ý nghĩa vượt ra ngoài khuôn khổ một nhiệm kỳ đại hội.

 Hà Nội thu phí vào nội đô từ năm 2028: Cần lộ trình dài hơi và các giải pháp hỗ trợ đi kèm

Hà Nội thu phí vào nội đô từ năm 2028: Cần lộ trình dài hơi và các giải pháp hỗ trợ đi kèm

(NB&CL) Hà Nội một lần nữa đưa kế hoạch thu phí phương tiện giao thông vào nội đô với lộ trình bắt đầu từ Vành đai 1 vào năm 2028 với kỳ vọng “công cụ kinh tế” sẽ giúp điều tiết giao thông và thúc đẩy người dân chuyển sang phương tiện công cộng. Tuy nhiên, theo nhiều chuyên gia, việc nghiên cứu thu phí phương tiện vào nội đô cần được đánh giá toàn diện cả ở góc độ giao thông, kinh tế lẫn tác động xã hội.

Một năm triển khai chính quyền 3 cấp: Từ “sắp xếp xong” đến “vận hành tốt”

Một năm triển khai chính quyền 3 cấp: Từ “sắp xếp xong” đến “vận hành tốt”

(NB&CL) Một năm trước, mô hình tổ chức mới của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương chính thức đi vào vận hành sau cuộc sắp xếp quy mô lớn nhất trong nhiều thập niên. Hàng loạt đơn vị hành chính được tổ chức lại, nhiều cơ quan được hợp nhất, hàng nghìn đầu mối được tinh gọn, mô hình chính quyền địa phương hai cấp được triển khai trên phạm vi cả nước.

Cỡ chữ bài viết: