Tại Hội nghị Thượng đỉnh về đăng ký truyền thông của INMA tổ chức ở Toronto (Canada), thông điệp được lặp lại xuyên suốt là muốn độc giả ở lại, thậm chí sẵn sàng trả tiền, thì phải thay đổi từ gốc rễ cách làm báo.
Câu chuyện không còn nằm ở việc kéo thêm traffic, mà là giữ được người đọc quay lại mỗi ngày, biến việc đọc tin thành một thói quen khó bỏ.
TVN, đơn vị thuộc Warner Bros Discovery, cho biết họ không còn xây dựng nội dung theo lịch phát sóng như truyền hình truyền thống. Họ không còn đặt lịch phát sóng làm trung tâm, mà nhìn vào hành vi người xem để thiết kế nội dung.
Khán giả xem lúc nào, xem ở đâu, thích dạng gì thì sản phẩm phải xoay theo điều đó. Từ một đài truyền hình, họ tự coi mình như một nền tảng nội dung số, vận hành xoay quanh trải nghiệm người dùng thay vì sóng giờ vàng.
Ở Mỹ, The Atlanta Journal-Constitution đi xa hơn khi chấp nhận rời bỏ dần báo in để tập trung hoàn toàn vào môi trường số. Theo đại diện tờ báo, thách thức lớn nhất không phải là “có chuyển đổi hay không”, mà là “làm thế nào để thay đổi mà vẫn giữ được niềm tin của độc giả”. Bởi với nhiều người, đọc báo không chỉ là tiếp nhận thông tin mà còn là một thói quen hằng ngày.
Một hướng đi khác đến từ The Guardian. Tờ báo này không khóa nội dung để thu phí như nhiều nơi khác, mà mở toàn bộ bài viết và kêu gọi độc giả tự nguyện đóng góp. Nghe có vẻ mạo hiểm, nhưng chính cách làm này lại giúp họ mở rộng lượng độc giả toàn cầu, đồng thời xây dựng được mối quan hệ bền hơn với người đọc. Người đọc không chỉ vào xem rồi đi, mà cảm thấy mình đang góp phần nuôi sống tòa soạn.
Trong khi đó, Onet thuộc Ringier Axel Springer lại chuyển mình từ một trang tổng hợp tin tức chạy theo số lượng sang mô hình tập trung vào độc giả trung thành. Thay vì chỉ cố kéo càng nhiều lượt xem càng tốt để bán quảng cáo, họ tìm cách khiến người đọc quay lại thường xuyên, đọc sâu hơn và gắn bó hơn. Nội dung không còn là thứ “phát tán càng rộng càng tốt”, mà trở thành công cụ để xây dựng mối quan hệ dài hạn.
Điểm tương đồng của các mô hình này nằm ở chỗ họ đều ngừng tự định nghĩa mình bằng nền tảng cũ. Không còn là báo in, không chỉ là truyền hình, cũng không đơn thuần là trang tin. Tất cả đang dịch chuyển về cùng một hướng, nơi độc giả là trung tâm, còn sản phẩm, nền tảng và cách kiếm tiền chỉ là phương tiện xoay quanh họ.
Không có công thức chung cho mọi tòa soạn. Nhưng có một điều đang trở nên rất rõ, báo chí muốn đi tiếp thì không thể chỉ làm nội dung tốt hơn. Phải hiểu độc giả hơn, giữ họ lâu hơn, và quan trọng nhất là chấp nhận thay đổi chính mình trước khi bị buộc phải thay đổi.
